"ΚΑΜΙΑ ΑΛΛΗ ΕΠΙΛΟΓΗ"... ΕΚΤΟΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΦΟΝΟ

 

Ο εξαιρετικός συνήθως κορεάτης Park Chan-Wook (θυμηθείτε μεταξύ άλλων τα "Old Boy" και "Υπηρέτρια"), επανέρχεται το 2025 με το "Καμιά Άλλη Επιλογή" (Eojjeolsuga eobsda, για να φρεσκάρετε τα κορεάτικά σας). Μια απροσδόκητη επιλογή, αφού το φιλμ είναι ριμέικ της ταινίας του 2005 "Το Τσεκούρι" του Γαβρά (για μένα η τελευταί καλή του ταινία), με αφιέρωση μάλιστα σ' αυτόν στους τίτλους τέλους. Το οποίο, με τη σειρά του, βασίζεται σε παλιότερο αστυνομικό / πολιτικό μυθιστόρημα.

Ένα στέλεχος εταιρίας χαρτοποίας ζει πολυτελή ζωή σε ντιζαϊνάτη βίλα, με ιδανική οικογένεια και ποικιλία χρηματοβόρων δραστηριοτήτων. Ώσπου η εταιρία αγοράζεται απο μεγαλύτερη αμερικάνικη και... φευ, ο ήρωάς μας απολύεται από τη μια στιγμή στην άλλη. Και τώρα; Οι δόσεις του σπιτιού, η πολυτελής ζωή, το κοινωνικό του στάτους; Όταν περνά από συνέντευξη για νέα καλή θέση σε αντίστοιχη εταιρία, δεν έχει παρά μία και μόνη επιλογή : Να δολοφονήσει όλους τους επίδοξους ανταγωνιστές του για να μείνει ο μόνος υποψήφιος.

Κατάμαυρη κωμωδία, βιτριολική σάτιρα του σύγχρονου, απάνθρωπου νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού που βασίζεται απροκάλυπτα πλέον στο "ο θάνατός σου η ζωή μου" - και την συναφή εξαφάνιση κάθε έννοιας δημόσιου - αποτελεί για μένα μια από τις καλύτερες ταινίες της χρονιάς. Πιστή στο πνεύμα του Γαβρά, εξετάζει όχι μόνο τον αιματηρό πλέον επαγγελματικό ανταγωνισμό, αλλά και τις ψυχολογικές επιπτώσεις που έχει στον σύγχρονο δυτικό άνθρωπο μια πιθανή αποτυχία στο επάγγελμά του. Ταυτόχρονα προλαβαίνει να ρίξει και μια ματιά σε σύγχρονα προβλήματα που εμφανίζονται με τον απόλυτο αυτοματισμό λόγω χρήσης υψηλής τεχνολογίας και την επακόλουθη απώλεια της πλειοψηφίας (!) των θέσεων εργασίας, την εξαπλούμενη μη ανθρώπινη (μηχανική) κοινωνία και άλλα "συμπτώματα" της κτηνώδους ιδιωτικοποίησης των πάντων και της συνεπαγόμενης πλήρους υποδούλωσης σε ιδιωτικά συμφέροντα και μόνο. Το σαρκαστικότατο τέλος δεν αφήνει καμιά αμφιβολία για τις προθέσεις του σκηνοθέτη.

Συνίσταται ανεπιφύλακτα, αν δεν είστε αλλεργικοί στο σχετικά αιματοβαμμένο περιεχόμενο.  

"NOUVELLE VAGUE" ΓΙΑ ΣΙΝΕΦΙΛ

Είναι πολύ δύσκολο να προβλέψει κανείς τι θα κάνει στο επόμενο βήμα του ο αμερικανός Richard Linklater. Το 2025 λοιπόν έρχεται με το "Nouvelle Vague", μια ασπρόμαυρη, 100% σινεφίλ αναφορά στο περίφημο γαλλικό κινηματογραφικό "Νέο Κύμα" των τελών των 50ς. Ακόμα πιο ειδικά στον Godard, τον εμβληματικότερο από τους σκηνοθέτες αυτούς που άλλαξαν το παγκόσμιο σινεμά και - ακόμα πιο "ειδικότερα" - στο γύρισμα της πρώτης κλασικής στη μοντερνικότητά της ταινίας του, την ανατρεπτική "Με Κομμένη την Ανάσα" του 1959.

Οι περισσότεροι από την ομάδα των σκηνοθετών αυτών (Γκοντάρ, Σαμπρόλ, Τριφό, Ρομέρ, Βαρντά κλπ.) εργάζονταν ως κριτικοί στο περίφημο περιοδικό Cahiers de Cinema και διέθεταν βαθιές κινηματογραφικές γνώσεις, ώσπου αποφάσισαν να γίνουν οι ίδιοι σκηνοθέτες και να κάνουν τις δικές τους ταινίες με τον δικό τους, πρωτότυπο για την εποχή, τρόπο. Ο ριζοσπαστικότερος απ' αυτούς, ο Γκοντάρ, 29 χρονών τότε, βρίσκει έναν παραγωγό, περνά από διάφορες αγωνίες, συζητήσεις, εντάσεις και τελικά ξεκινά το γύρισμα της ασπρόμαυρης ταινίας του, επηρεασμένης από τα αμερικάνικα αστυνομικά φιλμ, με απόλυτα αντισυμβατικό τρόπο, για να γυρίσει τελικά μια ταινία που θα αλλάξει για πάντα την κινηματογραφική ιστορία.

Όλα αυτά περιγράφονται με γλαφυρό τρόπο στο "behind the scenes" φιλμ του Linklater. Και καταγράφει άριστα τη συντροφικότητα και την φιλία την εποχή αυτή των μελών της ομάδας, το έκδηλα παρεϊστικο κλίμα, τις ανησυχίες, το πάθος, την αναζήτησή τους για νέα κινηματογραφική έκφραση.Υπάρχει διάχυτο χιούμορ, έμφαση στις πρωτοποριακές, συχνά αυτοσχέδιες κινηματογραφικές πρακτικές του Γκοντάρ, εξαιρετική δουλειά στην αναζήτηση ηθοποιών που να μοιάζουν με τα πραγματικά πρόσωπα και έξυπνη περιγραφή των χαρακτήρων τους. Είναι εκπληκτικό το πόσο όλοι οι ηθοποιοί του 2025 που ενσαρκώνουν τα μυθικά για το σινεμά αυτά πρόσωπα μοιάζουν με τους πραγματικούς, μακαρίτες πλέον, αληθινούς χαρακτήρες (Γκοντάρ, Τριφό, Μπελμοντό και η υπέροχη αμερικάνα Τζιν Σίμπεργκ - οι πρωταγωνιστές της ταινίας του Γκοντάρ - Βαρντά, Ρομέρ κλπ. κλπ.)

Το απόλαυσα πραγματικά. ΠΡΟΣΟΧΗ όμως : Η ταινία απευθύνεται σχεδόν αποκλειστικά σε σινεφίλ, που γνωρίζουν λίγο πολύ τη λογική και την τεράστια επίδραση του γαλλικού Νέου Κύματος και γνωρίζουν επίσης πρόσωπα και πράγματα της εποχής. Οι υπόλοιποι φοβάμαι ότι θα πλήξουν ή τα πρόσωπα και ο ρόλος τους θα τους είναι περίπου ακατανόητα. Συνίσταται ανεπιφύλακτα λοιπόν, αλλά μόνο σε ένα συγκεκριμένο, εξειδικευμένο κοινό.

"ΣΤΟ ΝΗΣΙ ΤΟΥ ΑΜΡΟΥΜ" Ή Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΝΑΖΙΣΜΟΥ

Σε άλλα μας έχει συνηθίσει ο φίλτατος Fatih Akin. Όταν όμως αποφασίσει να αλλάξει θεματική και εποχή, όπως κάνει στο "Νησί του Άμρουμ" (Amrum) του 2025, τα αποτελέσματα είναι νομίζω εξ ίσου καλά!

Ενώ ο πόλεμος κοντεύει να τελειώσει και η ήττα των ναζί διαφαίνεται πλέον καθαρά, στο απομονωμένο γερμανικό νησί Άμρουμ (ενώνεται με την απέναντι στεριά μόνο όταν η παλλίροια αποσύρεται. Τις υπόλοιπες ώρες της μέρας είναι κανονικό νησί) ζει ένα 12χρονο αγόρι με τη μητέρα και τη θεία του. Ο πατέρας του είναι στον πόλεμο και η υπόλοιπη οικογένεια έχει καταφύγει εκεί, στο πατρικο σπίτι, από το Αμβούργο. Οι γονείς του είναι διαπρεπείς, υψηλόβαθμοι ναζί και το αγοράκι, με την αθωότητα της άγνοιας, κυκλοφορεί με στολή της ναζιστικής νεολαίας. Ώσπου, βαθμιαί, θα αρχίσει να ανακαλύπτει ότι κάτι δεν πάει καλά...

Η ταινία μου άρεσε για πολλούς λόγους : Υπάρχει η παιδική ματιά, αρχικά αθώα όπως είπαμε, που βαθμιαία αρχίζει να ανακαλύπτει τον κόσμο. Που δεν είναι τόσο τέλειος και απλός όπως πιστεύει ένα παιδί. Υπάρχει επίσης ένα είδος διάχυτης τρυφερότητας. Στην αντιμετώπιση των παιδιών, αλλά και των ανθρώπινων σχέσεων γενικότερα. Δίχως να παραβλέπονται οι πολλαπλές συγκρούσεις τους βέβαια. Πάνω απ' όλα όμως υπάρχει ένα θέμα - το κυρίαρχο - που πάντα με ενδιέφερε : ποιος είναι ο αντίκτυπος στην καθημερινότητα, ακόμα και σε μη πολιτικοποιημένους ανθρώπους, μιας καταπιεστικής, φασιστικής εξουσίας; Εννοώ ο βαθύτερος αντίκτυπος, πέρα από τις κλασικές απαγορεύσεις εντύπων, βιβλίων, ταινιών κλπ. και της λογοακρισίας εν γένει. Στις σχέσεις τους, στις δουλειές τους, στις φιλίες τους, ακόμα και στις οικογένειές τους... Αυτό στην ουσία πραγματεύεται το φιλμ.

Όμορφη φωτογραφία, πλοκή που με κράτησε, συγκίνηση αλλά και σαφής πολιτικοποίηση, το "Άμρουμ" είναι τελικά μια ταινία ενηλικίωσης, αλλά και μια ταινία που, σε μια επικίνδυνη εποχή, στηλιτεύει τη ναζιστική βαρβαρότητα. Την φασιστική βαρβαρότητα εν γένει. Για μένα από τα καλύτερα φιλμ του 2025.

ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ "ΑΠΛΟ ΑΤΥΧΗΜΑ"

Ο πολυβραβευμένος Ιρανός σκηνοθέτης Jafar Panahi επιστρέφει! Το "Ένα Απλό Ατύχημα" (Yek tasadef sadeh ή It was just an Accident) του 2025 είναι μια από τις καλύτερες ταινίες της χρονιάς (για μένα τουλάχιστον). 

Ένα ζευγάρι με το κοριτσάκι του έχει ένα συνηθισμένο ατύχημα καθώς ταξιδεύει μια νύχτα. Θα πάνε το αυτοκίνητο σε ένα τυχαίο συνεργείο... και ένας μεσήλικας που εργάζεται εκεί θα αναγνωρίσει στον άντρα τον (καθεστωτικό) βασανιστή του. Μόνο από τη φωνή όμως και από κάποια άλλα σημάδια, καθώς όταν τον βασάνιζαν του είχαν πάντοτε δεμένα τα μάτια. Πώς θα αντιδράσει σ' αυτήν τη σχεδόν σίγουρη αναγνώριση; Σ' αυτό το "σχεδόν" βασίζεται η πλοκή της ταινίας.

Βρήκα το φιλμ σημαντικό τόσο για την ανάλυση της κατάστασης στο Ιράν (μιας χώρας διχασμένης ανάμεσα στους υποστηρικτές των παπάδων και τους αντικαθεστωτικούς που αγωνίζονται για περισσότερες ελευθερίες), όσο και για τη μελέτη γενικότερων ανθρώπινων καταστάσεων / ερωτημάτων. Θίγονται πολλά θέματα. Υπάρχουν βέβαια οι σκέψεις πάνω στο θέμα της εκδίκησης και της αυτοδικίας. Υπάρχει η σαφής καταγγελία της πολιτικής καταπίεσης. Και υπάρχουν και οι ανθρώπινοι χαρακτήρες, που θα αντιδράσουν διαφορετικά σε ένα συγκεκριμένο ερέθισμα, παρά το ότι όλοι συμφωνούν σε κάποιες βασικές αρχές (ανήκουν όλοι στην αντιπολίτευση). 

Ο Panahi φτιάχνει ένα πολύ δυνατό θρίλερ, καθώς το σασπένς και τα μπερδέματα (που φέρνουν το ένα το άλλο) διαρκώς αυξάνονται, όλα γίνονται όλο και πιο αγχωτικά. Και, όσο κι αν φαίνεται παράξενο για μια τέτοια ιστορία, το όλο φιλμ μπορεί να ειδωθεί και ως μια μαύρη κωμωδία. Καθώς η ομάδα των αντιφρονούντων μεγαλώνει με σχεδόν κωμικό τρόπο (ακόμα και μια νύφη με το νυφικό της προστίθεται σ' αυτήν), η ιστορία αποκτά σχεδόν σουρεαλιστικές διαστάσεις, παρά τον απόλυτα ρεαλιστικό τρόπο κινηματογράφησης (αυτόν τον ρεαλισμό που χαρακτηρίζει τα περισσότερα ιρανικά φιλμ). 

Συνεχή μπερδέματα, αγωνία που πολλαπλασιάζεται, ηθικά διλήμματα, κωμικοτραγικές καταστάσεις, οι περιπλοκές και τα προβλήματα που δημιουργεί στην απλή καθημερινότητα μια στυγνή εξουσία και πολλά άλλα συνθέτουν - το είπα από την αρχή - μια από τις καλύτερες ταινίες της χρονιάς. Δικαίως νομίζω τιμήθηκε με τον Χρυσό Φοίνικα στις Κάννες. Τελικά το ιρανικό σινεμά είναι πολύ πιο ανθεκτικό απ' όσο πίστευα...

"DARK SKIES"... ΕΠΕΙΔΗ ΕΧΟΝΤΑΙ ΕΚΕΙΝΟΙ...

Να μια ενδιαφέρουσα ταινία που αγνοούσα πλήρως : "Dark Skies" του άγνωστου σκηνοθέτη (έχει κάνει 3 μόνο ταινίες) Scott Stewart. Γυρίστηκε το 2013 και είναι ταινία που συνδυάζει (με καλό τρόπο νομίζω) τρόμο και επιστημονική φαντασία.

Κλασική αρχή: Ζευγάρι με δύο παιδιά μετακομίζει σε σπίτι σε ήσυχο προάστιο. Από την αρχή όμως αρχίζουν να συμβαίνουν ανησυχητικά γεγονότα, που κλιμακώνονται επικίνδυνα. Στόχος τους μοιάζει να είναι το ένα από τα παιδιά. Οι γονείς, θορυβημένοι από ένα σημείο και μετά δεν ξέρουν που να απευθυνθούν...

Ναι, το έχετε δει χίλιες φορές. Ωστόσο το συγκεκριμένο φιλμ "μου έκανε κάτι". Το βρήκα καλογυρισμένο, με κράτησε από την αρχή ως το τέλος, αφού το σασπένς και η "παράξενη" ατμόσφαιρα στήνονται μεθοδικά, μπαίνει κάποια στιγμή και το πιθανό στοιχείο επιστημονικής φαντασίας... και το τέλος έρχεται δίχως να χαρίζεται και δίχως εύκολες λύσεις. Και, για να σας προετοιμάσω αν είστε εθισμένοι σε τέτοια, δεν έχει τίποτα ιδιαίτερο από εφέ. Όλο βασίζεται στην ατμόσφαιρα.

Δεν είναι αριστούργημα βέβαια, το βρήκα όμως πολύ ενδιαφέρον.

ΟΙ ΜΗΧΑΝΕΣ ΒΡΥΧΩΝΤΑΙ ΣΤΗΝ "ΠΟΛΗ" ΠΟΥ "ΠΟΤΕ ΔΕΝ ΚΟΙΜΑΤΑΙ"

Το 1984 ο Ανδρέας Τσιλιφώνης γυρίζει τη μοναδική μεγάλου μήκους ταινία του : "Η Πόλη Ποτέ δεν Κοιμάται" με τους Χρήστο Καλαβρούζο, Τάκη Μόσχο, Σάκη Μπουλά κ.ά. Η ταινία έχει γίνει κάτι σαν cult για τα ελληνικά δεδομένα.  

Ένας άντρας που έχει περάσει τα 40 επιστρέφει στην Αθήνα μετά από χρόνια στα καράβια για να βρει τον υπεύθυνο για τον θάνατο του αδελφού του σε μια κόντρα με μηχανές. Θα μπλεχτεί με τον (υπό)κόσμο των νεαρών μηχανόβιων, θα "ξεθάψει" και τη δική του μηχανή και η ιστορία θα ξεκινήσει.

Το φιλμ είναι χαρακτηριστικό του κλίματος των 80ς. Νύχτα, κόντρες, μουσικές, (πιο) ελεύθεροι έρωτες απ΄όσο σήμερα, αργκό της εποχής, μουσικές, μπαράκια... και η γενιά του ροκ εντ ρολ "αντιμέτωπη" μ' αυτή του πανκ και του new wave. Όλα επικεντρώνονται σε θέματα "τιμής" και μπέσας, στα πλαίσια των παρεών / συμμοριών βεβαίως. Υπάρχουν διάφορες πετυχημένες ατάκες επίσης - αλλά και κάπως στημένες και ψεύτικες κάποιες φορές, όπως ο περίφημος μονόλογος του Ρέτσου στο νοσοκομείο, όπου ο χαρακτήρας που ενσαρκώνει γίνεται ξαφνικά ποιητικός και βαθυστόχαστος...

Τέλος πάντων έχει το ενδιαφέρον της σίγουρα και την είδα ευχάριστα, προσωπικά πάντως δεν συμφωνώ απόλυτα με τον καλτ χαρακτήρα που της αποδίδουν πολλοί. Συμφωνώ πάντως ότι είναι κρίμα που ο Τσιλιφώνης δεν έκανε άλλη ταινία μεγάλου μήκους. 

Η ΚΑΤΑΜΑΥΡΗ - ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΑΣΤΕΙΑ - "BUGONIA"

 

Το 2025 το Γίωργος Λάνθιμος το ξαναέκανε: Η "Bugonia" του, με την απαραίτητη πλέον Έμμα Στόουν και τον Τζέσε Πλέμονς είναι εδώ. Βασισμένο σε ένα κορεάτικο b-movie του 2003, καταφέρνει να είναι κατάμαυρο, αστείο, ανατρεπτικό και για μια ακόμα φορά να διχάσει, κοινώς να αγαπηθεί ή να μισηθεί. 

Μία πανίσχυρη CEO μεγάλης εταιρίας απάγεται από εμφανώς βαρεμένους ξάδελφους. Ο ένας αθεράπευτα συνωμοσιολόγος, απ' αυτούς που είναι της μόδας στον πλανήτη σήμερα, και ο άλλος ο πιστός του ακόλουθος, ελαφρώς καθυστερημένος και άβουλος, επειδή ο "εγκέφαλος" της απαγωγής πιστεύει ότι είναι εξωγήινη και κομμάτι μιας - αθέατης ακόμα - εισβολής στη γη...

Όπως συνήθως στα φιλμ του Λάνθιμου, που εδώ και χρόνια είναι ένας μεγάλος, καθιερωμένος διεθνής δημιουργός με έντονα προσωπικό ύφος, η... ενόχληση του θεατή είναι εξασφαλισμένη. Μερικές στιγμές η κράτηση της γυναίκας και η μεταχείρησή της από τους "βλαμμένους" απαγωγείς μπορεί να πειράξει τους ευαίσθητους θεατές. Όπως πάντα όμως, επίσης, διαθέτει κατάμαυρο χιούμορ (πρόκειται για μια μαύρη κωμωδία), σαρδόνια κριτική στη σύγχρονη ανθρωπότητα, απαισιοδοξία για το μέλλον και ενδιαφέρουσα εξέλιξη. 

Ο Λάνθιμος καταφέρνει να καυτηριάσει πολλά από όσα συμβαίνουν σήμερα : Την συνωμοσιολογία, που προ πολού πλέον έπαψε να είναι γραφική και περιθωριακή και τείνει να κυριαρχήσει παγκοσμίως (θυμηθείτε την τραμπική συμμορία), την άλλη παράλληλη κυριαρχία, αυτή του άπληστου και αδηφάγου σύγχρονου καπιταλισμού, την στυγνή δηλαδή δικτατορία των μεγάλων εταιριών και των εκατομμυριούχων διοικούντων τους, την επακόλουθη απολυτη ανισότητα των τάξεων, την ολέθρια κλιματική αλλαγή και εν γένει την οικολογική κρίση που απειλεί τον πλανήτη και, κυρίως, την απύθμενη ανθρώπινη βλακεία, που δεσπόζει πάνω απ' όλα (εδώ συναντά το πνεύμα των Coen). 

Σίγουρα θα ενοχλήσει πολλούς. Προσωπικά το απήλαυσα - και γέλασα αρκετά προς το (απαισιόδοξο) τέλος. Μου αρέσι ο Λάνθιμος, παρά το μονίμως "ενοχλητικό" ύφος του. και, ναι, πολύ φοβάμαι ότι θα συμφωνήσω μαζί του : Η ανθρώπινη βλακεία θα κυριαρχήσει ακομα περισσότερο απ' όσο κυριαρχεί σήμερα.

ΓΙΑ ΤΟ ΔΙΑΒΟΗΤΟ "ΜΕΓΑΛΟ ΦΑΓΟΠΟΤΙ"

Ο Marco Ferreri (1928-1997) είναι ένας αγαπημένος μου δημιουργός. Σαρκαστικός, αναρχικός, συχνά σουρεαλιστής, χαρακτήρισε τις δεκαετίες του 60 και κυρίως του 70. Το 1973 γυρίζει την ταινία που προκάλεσε σκάνδαλο στην εποχή της - κι ακόμα προκαλεί για όσους ανυποψίαστοι αποφασίζουν να τη δουν. "Το Μεγάλο Φαγοπότι" (Le Grande Bouffe) με ένα λαμπρό καστ της εποχής : Μαρτσέλο Μαστρογιάνι, Μισέλ Πικολί, Ούγκο Τονιάτσι, Φιλίπ Νουαρέ και η Αντρέα Φερεόλ - ως ένα είδος μπαλαντέρ.

Μια ομάδα μεγαλοαστών (πιλότος / playboy, δικαστικός, τηλεοπτικός παραγωγός, σεφ) αποσύρονται σε παλιό πύργο που ανήκει σε έναν απ' αυτούς αποφασισμένοι να... αυτοκτονήσουν τρώγοντας σε ένα αδιανόητο πρώτιστα γαστριμαργικό, αλλά και σεξουαλικό, όργιο. μέχρι θανάτου.

Κατάμαυρη κωμωδία ιδιαζόντως τολμηρή και αθυρόστομη, σε πολλά σημεία ηθελημένα αηδιαστική, σατιρίζει με τρόπο άγριο και δίχως τον παραμικρό περιορισμό (ή αυτολογοκρισία) την μεγαλοαστική τάξη και την καταναλωτική κοινωνία γενικότερα. Η πρώτη πεθαίνει από ανία και έχοντας χάσει κάθε νόημα, κάθε ιδανικό, ιδεολογία, σκοπό, παραδίδεται σε μια αδιέξοδη μέχρι θανάτου κραιπάλη. Η δεύτερη, η (δυτική τουλάχιστον) κοινωνία, πεθαίνει από υπερβολική κατανάλωση και όσα αυτή συνεπάγεται για τη ζωή ή για τον πλανήτη. "Μ' ένα σμπάρο δυο τριγόνια κατά την παροιμία.

Ευφυής και δυσβάσταχτη στη θέαση, σαρδόνια, σατανική και προσβλητική, η ταινία παραμένει νομίζω το ίδιο εύστοχη μετά 50τόσα χρόνια από τότε που γυρίστηκε, όταν δηλαδή την ξαναείδα. Και θα ξεσήκωνε τις ίδιες ακριβώς αντιδράσεις με αυτές των αρχών των 70ς. Τι λέω; Σήμερα, εν έτει 2025 που γράφεται αυτό το κείμενο, θα ξεσήκωνε πολύ περισσότερες, ίσως θα κινούσε λογοκρισίες άγνωστες τότε, θα καταδικαζόταν από πολύ περισσότερο "κοινό" απ' όσο τότε. Τελικά καταλήγω ότι, πολύ απλά, σήμερα μια τέτοια ταινία (και μάλιστα με τόσους σούπερ σταρ, καθόλου περιθωριακή δηλαδή, κάθε άλλο παρά έργο κάποιου μοναχικού, ιδιόρρυθμου δημιουργού), πολύ απλά ξαναλέω, θα ήταν αδύνατο να γυριστεί.

Την συνιστώ, αλλά προσοχή : Με δική σας ευθύνη. Αν φύγετε στα μισά να θυμάστε ότι σας είχα προειδοποιήσει. 

"GOOD BOY" Ή ΤΑ ΚΑΛΑ ΣΚΥΛΙΑ ΩΣ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΕΣ ΤΑΙΝΙΩΝ ΤΡΟΜΟΥ

 Έχετε δει ποτέ τη γάτα ή τον σκύλο σας να καρφώνουν ανήσυχα το βλέμμα σε ένα σημείο ενός εντελώς κενού, ολόλευκου τοίχου και να κολλάνε εκεί, ενίοτε μάλιστα να γαβγίζουν ή να νιαουρίζουν;  Και όλοι εμείς, μάλλον ανήσυχοι, να αναρωτιόμαστε: "Μα τι βλέπει το ζώο"; Αυτό ακριβώς το καθημερινό παράδοξο εκμεταλλεύεται ο Ben Leonberg στην πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του "Good Boy" του 2025.

Όπου ένας νέος άντρας, μετά από την έξοδό του από νοσοκομείο όπου νοσηλευόταν για σοβαρή ασθένεια (ή και για απεξάρτηση) αποσύρεται με τον αγαπημένο του σκύλο στο παλιό, απομονωμένο και εγκαταλειμμένο σπίτι του παππού του σε ένα δάσος. Ωστόσο από την αρχή σχεδόν το σκυλί αισθάνεται σκοτεινές παρουσίες...

Η πρωτοτυπία της ταινίας είναι όχι μόνο ότι πρωταγωνιστής είναι σαφώς ο σκύλος και όχι ο άνθρωπος, αλλά και το ότι τα τρομακτικά γεγονότα που παρακολουθούμε τα βλέπουμε μόνο από τη σκυλίσια οπτική. Το αφεντικό συνήθως λείπει. Έτσι ο σκύλος είναι αυτός που τρομάζει και οπισθοχωρεί, αυτός είναι που αντιδρά σε ό,τι εμείς βλέπουμε μόνο με την άκρη του ματιού μας, αυτός παθαίνει διάφορα... 

Θαύμασα την εξαιρετική "ηθοποιία" του ζώου, που αντιδρά με άψογη υποκριτική σε κάθε μικρό θόρυβο, σε κάθε αμυδρή κίνηση, σε κάθε κάλεσμα του αγαπημένου του ιδιοκτήτη. Αλήθεια, πώς τα κατάφεραν να το γυρίσουν; Πιθανότατα με άψογο μοντάζ εκατοντάδων "σκυλίσιων" λήψεων. Πάντως το αποτέλεσμα είναι εντυπωσιακό.

 Ίσως κάποιοι να κουραστούν με τη συνεχή παρουσία του ζώου και τον μινιμαλισμό του όλου εγχειρήματος (παίζουν μόνο 3 ηθοποιοί και άλλος ένας σε βίντεο που βρέθηκε στο σπίτι). Ή να βαρεθούν τις επαναλήψεις "παράξενων" περιστατικών, που ωστόσο χτίζουν την ατμόσφαιρα. Προσωπικά το εκτιμώ κυρίως λόγω της πρωτοτυπίας του.

"ΧΡΗΣΙΜΑ ΦΑΝΤΑΣΜΑΤΑ" ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΑΠ' ΟΛΑ...

 

Τα "Χρήσιμα Φαντάσματα" (A Useful Ghost", "Pee chai dai ka" για τους ομιλούντες τα ταϊλανδικά) του 2025 είναι μια ταϊλανδέζικη ταινία γυρισμένη από τον (πάρτε βαθιά ανάσα) Ratchapoom Boonbunchachoke (!). Είναι η πρώτη του ταινία μεγάλου μήκους. Ενδιαφέρουσα, αλλά κατά τη γνώμη μου άνιση.

Στην αρχή ένα πνεύμα στοιχειώνει μιά... ηλεκτρική σκούπα, η οποία κάνει διάφορα μόνη της. Στη συνέχεια ο gay ιδιοκτήτης της θα δεχτεί μια παράξενη επίσκεψη. Μετά θα μάθουμε ότι η σκούπα στοιχειώνεται από μια νεκρή κοπέλα που προσπαθεί απεγνωσμένα και βαθιά ερωτευμένα να ξανασμίξει με τον σύζυγό της. Στη συνέχεια ένας πολιτικός θα... (θα μπορούσα να συνεχίσω για πολύ ακομα).

Η ταινία, που ξεκινά ως υπερφυσική κωμωδία, περνά από πολλά στάδια, αλλάζοντας διαρκώς είδος. Ξεκινά από κωμωδία, γίνεται ρομαντικό δράμα με φαντάσματα, γυρνά στο πολιτικό σινεμά με άποψη και κριτική στον καπιταλισμό στους χώρους εργασίας, αγγίζει προς το τέλος την ταινία τρόμου και διαθέτει έντονο και διάχυτο queer στοιχείο (επίσης με φαντάσματα). Όλα αυτά άλλοτε μπερδεύονται μεταξύ τους και άλλοτε κάθε κομμάτι έχει συγκεκριμένο ύφος (κωμικό, ρομαντικό, πολιτικό κλπ.) Σημειώστε ότι δεν υπάρχει ένα φάντασμα, αλλά πάμπολλα, όπως σύντομα θα αντιληφθούμε, η παρουσία των οποίων γίνεται αποδεκτή από τους ζωντανούς ως κάτι φυσικό. Μιλά τελικά για τη μνήμη (και με πολιτική χροιά), για τον μεγάλο, αιώνιο έρωτα, υπερασπίζεται τους διαφορετικούς έρωτες... και ίσως ανακαλύψετε και άλλα πολλά.

Έχει ενδιαφέρον και αρκετές έξυπνες ιδέες, αλλά τόσο η μεγάλη διάρκεια (130'), όσο και οι συνεχείς αλλαγές ύφους και οι εγκιβωτισμένες η μία στην άλλη αφηγήσεις τελικά με κούρασαν. Ίσως να είναι πρωτότυπος (ή κατ' άλλους ατσούμπαλος) ο τρόπος στριφνής και καθόλου γραμμικής αφήγησης, πάντως τελικά, παρά τα αρκετά καλά στοιχεία, προσωπικά μου έμεινε κάτι σαν αχταρμάς. Πάντως, αν ψάχνετε "παράξενες" ταινίες, δείτε το ακόμα και ως κινηματογραφικό αξιοπερίεργο.  

"ΜΗΤΡΙΚΟ ΕΝΣΤΙΚΤΟ"... ΑΛΛΑ Η ΜΗΤΡΟΤΗΤΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΠΩΣ ΤΗΝ ΦΑΝΤΑΖΕΣΤΕ...

Να μια ταινία που διαχειρίζεται ένα γνωστό θέμα με διαφορετικό τρόπο. Είναι το φιλμ του 2025 της Αυστριακής Johanna Moder "Μητρικό Ένστικτο" ή "Mother's Baby" ή "Muttergluck". 

Ένα εύπορο ζεύγος (εκείνη είναι 40 ετών και μαέστρος σε μεγάλη κλασική ορχήστρα) καταφέρνει να κάνει παιδί, που είναι το όνειρό τους, με τις γνωστές σύγχρονες μεθόδους. Ήδη από το μαιευτήριο όμως αρχίζουν τα περίεργα. Κι όταν το βρέφος φτάνει σπίτι, η μητέρα, που μένει το μεγαλύτερο μέρος της μέρας μονη μαζί του, νοιώθει όλο και λιγότερη μητρική αγάπη. Μάλλον αυξανόμενη ενόχληση νοιώθει και χαμένο χρόνο. Αλλά και το βρέφος δεν έχει τη συμπεριφορά που θα περιμέναμε...

Η ταινία είναι διαπραγματευμένη ως θρίλερ που αγγίζει τα όρια του φανταστικού. Δεν είναι "Μωρό της Ρόσμαρι" (είναι πολύ πιο χαμηλότονο), ωστόσο καταφέρνει να δημιουργεί άγχος στο θεατή με τα γεγονότα που γίνονται όλο και πιο περίεργα. Στο μεταξύ η οικογένεια έχει καταρρεύσει. Βλέπετε, πού ακούστηκε μια μητέρα να μην αγαπά το νεογέννητο παιδί της; 

Η ταινία σχολιάζει το θέμα της σύγχρονης δυτικής μητρότητας με έναν "διεστραμμένο" τρόπο : Παρουσιάζοντάς την όχι ως πηγή ευτυχίας, αλλά ως πηγή άγχους και, σε τελική ανάλυση, ως ένα είδος φυλακής για τις μητέρες. Μην ξεχνάτε: Ο άντρας πάντα δουλεύει, ενώ η μητέρα αναγκάζεται να παρατήσει για ένα διάστημα ό,τι κάνει για να φροντίζει το μωρό. Ποιος βεβαιώνει όμως ότι στη σημερινη κοινωνία είναι ολες πρόθυμες να φυλακιστούν στο σπίτι τους άπραγες, και μάλιστα όταν είναι καλλιτέχνιδες; Είπαμε ότι εδώ πρόκειται για θρίλερ του φανταστικού, αλλά το σχόλιο παραμένει.

 Δεν με συγκλόνισε, ωστόσο δεν με κούρασε και το βρήκα αρκετά ενδιαφέρον. Κυρίως για το λοξό, αιρετικό του σχόλιο πάνω σ' ένα θέμα σχεδόν ταμπού (αν και ουσιστικά δεν υπάρχουν τέτοια στη σύγχρονη τέχνη).

Ο ΚΑΤΑ ΠΑΖΟΛΙΝΙ "1001 ΝΥΧΤΕΣ"

Στις αρχές των 70ς ο Pier Paolo Pasolini (1922-1975) γυρίζει μια τριλογία με θέμα παλιές ιστορίες από κλασικά μεσαιωνικά έργα ("Δεκαήμερο", "Θρύλοι του Καντέρμπουρι", "1001 Νύχτες") Με το τελευταίο αυτό φιλμ του 1974 θα ασχοληθούμε σήμερα.

Κατ' αρχήν θα ξαναπώ (το έχω ξαναγράψει) ότι η συγκεκριμένη αυτή τριλογία δεν μου αρέσει καθόλου. Ίσως μερικοί φανατικοί παζολινικοί να το θεωρήσουν ύβρη, αλλά τι να κάνουμε; Γούστα είναι αυτά... 

Πάντως στις "1001 Νύχτες" σταχυολογούνται μερικές από τις πάμπολλες ιστορίες που περιλαμβάνει το κλασικότερο μάλλον έργο της αραβικής λογοτεχνίας και τις παρουσιάζει εδώ "εγκβωτισμένες" η μία στην άλλη, όπως και στο πολύτομο λογοτεχνικό έργο άλλωστε. Σκλάβοι, σεϊχηδες, εξωτικές ανατολίτικες πόλεις και τοπία, προφητείες κλπ.... Η ταινία είναι γυρισμένη στο Ιράν (ναι, τότε η χώρα δεν είχε καμία σχέση με το σημερινό θεοκρατικό κράτος των αγιατολάχ, αν και αυτό δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι ήταν "παράδεισος", κάθε άλλο).

Οι ιστορίες που διαλέγει έχουν πριν από οτιδήποτε άλλο έντονο ερωτικό στοιχείο. Με διαφόρων ειδών έρωτες μάλιστα... Υπάρχουν πολλές σχετικές σκηνές και άφθονο γυμνό. Τώρα αν νομίζετε ότι αυτό είναι καλό και φτάνει για να μας γαργαλίσει, εντάξει. Μπορείτε να το απολαύσετε. Αν όμως δεν σας αρκεί αυτό... βρίσκω τα ίδια στοιχεία που αντιπαθώ και στις προηγούμενες ταινίες της τριλογίας : Ερασιτεχνικότατες ηθοποιίες (πολλοί από τους ήρωες είναι ντόπιοι μη επαγγελματίες), "ατσούμπαλη" αφήγηση (συγνώμη, αλλά δεν ξέρω πώς αλλιώς να το εκφράσω), "εύκολες" ερωτικές ιστορίες που ταλαντεύονται από τον θάνατο από ερωτική θλίψη έως το όργιο "με την πρώτη ματιά", αφύσικες (ΔΕΝ εννοώ ότι τοποθετούνται στο χώρο του φανταστικού) καταστάσεις κλπ. κλπ. Και, κάτι που με ενόχλησε ιδιαίτερα και δεν μπορώ να εξηγήσω : Οι περισσότεροι ηθοποιοί παίζουν χαμογελώντας διαρκώς - εκτός αν κλαίνε - λες και κάθε είδους ερωτική πρόταση προκαλεί απόλυτη ευτυχία από όποιον/α και αν προέρχεται και σε όποιον/α/ους και αν απευθύνεται...

Μένουν μερικές πολύ ωραίες εικόνες, οι οποίες όμως, φοβάμαι, δεν μπορούν να σώσουν την ταινία. Ίσως ο Pasolini θέλει να προπαγανδίσει υπέρ της ερωτικής ελευθεριότητα κάθε είδους και καλά κάνει (ιδιαίτερα όταν αναλογιστούμε τη σύγχρονη πουριτανική κοινωνία). Το θέμα όμως δεν μόνο είναι τι θέλει να πει κανείς, αλλά και πώς το λέει. Συγνώμη, αλλά βαρέθηκα.

ΑΚΟΥΡΑΣΤΟΙ "ΑΠΟ ΤΗ ΜΙΑ ΜΑΧΗ ΣΤΗΝ ΑΛΛΗ"

Ας μην επαναλαμβανόμαστε: Ο Paul Thomas Anderson είναι από τους μεγαλύτερους εν ζωή σκηνοθέτες σήμερα. Το φιλμ "Από τη Μία Μάχη στην Άλλη" (2025) το αποδεικνύει. Βασισμένο (για δεύτερη φορά μετά το 'Έμφυτο Ελάττωμα") σε βιβλίο του μεγάλου (και αγαπημένου του) Thomas Pynchon, το "Vineland", και με τους Σον Πεν, Λεονάρντο Ντι Κάπριο και Μπενίτσιο Ντελ Τόρο στους βασικούς ρόλους, προσθέτει έναν ακόμα κρίκο στην αλυσίδα των πολύ καλών - και διαφορετικών μεταξύ τους - ταινιών του.

Μια ομάδα βίαιων επαναστατών, βασικά μέλη της οποίας είναι ένα διαφυλετικό ζευγάρι, έχει πλέον εγκαταλείψει προ πολλού την ένοπλη δράση. Εκείνη, μια μαύρη επαναστάτρια, έχει εξαφανιστεί κι αυτός, μεγαλώνοντας μόνος την έφηβη πλέον κόρη τους, ζει κρυμμένος και χαμένος σε επαναστατικά όνειρα και μπάφους. Και τότε, 15 χρόνια μετά, θα κάνει την επανεμφάνισή του ο ανηλεής διώκτης τους από τα παλιά, ένας στρατόκαυλος, φανατικός και "περίεργος" σεξουαλικά συνταγματάρχης...

Μαύρη κωμωδία, που θυμίζει το κλίμα των αδελφών Koen, ταινία δράσης, πολιτική και συνωμοσιολογία, όλα μπερδεύονται περίτεχνα εδώ. Ο τελικός στόχος είναι η ακτινογραφία μιας Αμερικής μπερδεμένης, εφιαλτικής, διχασμένης και επικίνδυνης, στην οποία τίποτα δεν θυμίζει το κουρελιασμένο πλέον "αμερικάνικο όνειρο". Σαφής είναι και ο αλληγορικός χαρακτήρας του φιλμ : Δημοσιευμένο το 1990 το βιβλίο μιλά για την "δύσκολη" Αμερική του Ρίγκαν. Ο Anderson, διασκευάζοντάς το και μεταφέροντάς μας στο 2025 και στην ουσιαστικά φασιστική και στα όρια του εμφύλιου Αμερική του Τραμπ, μας δείχνει ανηλεείς διώξεις μεταναστών, εμμονικό κυνήγι επαναστατικών ομάδων, αχαλίνωτο ρατσισμό, συνωμοσίες πανίσχυρων ακροδεξιών ομάδων κλπ. κλπ. Οι αναφορές στο σήμερα είναι κάτι παραπάνω από σαφείς...

Παρά τις 3 παρά κάτι ώρες του δεν βαρέθηκα καθόλου. Βρήκα απολαυστικότατο αυτό το μπέρδεμα διαφόρων ειδών, διασκέδασα με την καρικατουρίστικη ερμηνεία του Πεν, γέλασα σε κάποια σημεία και, γενικά, το ευχαριστήθηκα, παρά την εφιαλτική εικόνα των ΗΠΑ που παρουσιάζει. Βλέπετε, μερικές φορές δεν είναι μόνο το τι λες, αλλά και το πώς το λες...

 

"ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΗ ΑΞΙΑ" : ΖΩΗ, ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

Ο Νορβηγός Joachim Trier μας έχει δώσει και στο παρελθόν καλές ταινίες. Το 2025 γυρίζει ίσως την καλύτερή του, την "Συναισθηματική Αξία" (Affeksjonsverdi) με την ανερχόμενη Renate Reinsve, τον Στέλαν Σκάρσγκαρντ και την Ελ Φάνινγκ σε μερικούς από τους βασικούς ρόλους. 

Οι δύο κόρες ενός καταξιωμένου, σημαντικού σκηνοθέτη κινηματογράφου δεν έχουν επαφή με τον πατέρα τους, που έχει εγκαταλείψει την οικογένεια όταν ήταν μικρές. Η μία είναι μια διαρκώς ανερχόμενη ηθοποιός του θεάτρου, ενώ η άλλη ζει μια ήσυχη οικογενειακή ζωή. Η επάνοδος του πατέρα θα ανατρέψει τις καθημερινότητές τους. Πολύ περισσότερο μάλιστα όταν αυτός θα ζητήσει από την ηθοποιό κόρη του να ερμηνεύσει τον βασικό ρόλο σε μια αυτοβιογραφική ταινία που ετοιμάζει.

Πυκνό δράμα που κινείται με άνεση θα έλεγα σε δύο θέματα / άξονες που διαπλέκονται και αλληλεπιδρούν διαρκώς : Αυτό των οικογενειακών δεσμών (ή διάλυσης των δεσμών), με τις ψυχολογικές συγκρούσεις, τα προβλήματα και τις αγωνίες και, ταυτόχρονα, σ' αυτό της σχέσης ζωής και τέχνης. Το κάνει αριστοτεχνικά, καθώς τα θέματα αυτά μπερδεύονται αξεδιάλυτα. Παλιά ψυχολογικά τραύματα, φιλοδοξίες και άγχη, παιχνίδι με την αλήθεια και την φαντασία - ή τη ζωή και την τέχνη αν προτιμάτε, πολύπλοκες σχέσεις και χαρακτήρες, όλα δένουν αρμονικά σε ένα δυνατό αποτέλεσμα και οδηγούν σε μια προσπάθεια "εκδίωξης" των φαντασμάτων του παρελθόντος. Να επισημάνω τέλος τις εξαιρετικές ηθοποιίες - με έκπληξη της αμερικανίδα Ελ Φάνινγκ. 

Σίγουρα μέσα στις καλύτερες ταινίες της χρονιάς.  

ΧΙΟΥΜΟΡ, ΒΙΑ ΚΑΙ ΓΡΑΦΙΚΟΙ ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ ΣΤΟ "ΚΛΕΦΤΗΣ ΑΠΟ ΣΠΟΝΤΑ"

Έχω ξαναγράψει ότι δεν είμαι και πολύ φανατικός θαυμαστής του Darren Aronofsky. Μερικές ταινίες του μάλιστα τις βρίσκω ακόμα και απωθητικές (με πρώτη και "καλύτερη" τον ανεκδιήγητο "Νώε", για να μην ξεχνιόμαστε). Ωστόσο το 2025 κάνει μια απροσδόκητη στροφή (γενικά είναι απρόβλεπτος ως σκηνοθέτης) και γυρίζει το διασκεδαστικότατο κατά τη γνώμη μου "Κλέφτης από Σπόντα" (Caught Stealing) με τους Ώστιν Μπάτλερ και Ζόε Κράβιτς σε μερικούς από τους βασικούς ρόλους.

Ένας "βαρεμένος" από παλιότερες ατυχίες πρώην παίκτης του μπέιζμπολ μπλέκεται δίχως καθόλου να το επιδιώξει σε μια άκρως επικίνδυνη ιστορία με αδίστακτους εγκληματίες, ναρκωτικά, ξεκαθαρίσματα συμμοριών και τα λοιπά. Έτσι κάνει μια ακούσια βουτιά στα βαθιά του υπόκοσμου και βρίσκεται στα καλά καθούμενα στο επίκεντρο μιας ιστορίας ζωής ή θανάτου.

Κάνοντας μια απότομη στροφή στη φιλμογραφία του ο Aronowsky κάνει μια ταινία ανάμεσα σε Tarantino και Guy Ritchie με γρήγορους ρυθμούς, μπόλικη βία και - πάνω απ' όλα - δολοφονικό χιούμορ. Όπως καταλάβατε πρόκειται για μια μαύρη κωμωδία ή ένα θρίλερ με πολύ σασπένς, που κρατά από την αρχή ως το τέλος τον θεατή. Όπως ξανακαταλάβατε το διασκέδασα ιδιαιτέρως. Και ίσως, ίσως λέω, οι ευσεβείς ορθόδοξοι εβραίοι - δολοφόνοι είναι μια αναφορά στα όσα εφιαλτικά συμβαίνουν το σωτήριον έτος 2025...

"ΜΥΣΤΙΚΟ ΠΑΡΑΘΥΡΟ" ΚΑΙ ΠΑΡΑΝΟΙΑ

Ο David Koepp είναι ένας σκηνοθέτης που οι ταινίες του δεν είναι κακές, αλλά ούτε και με ενθουσιάζουν. Μένω στο "εντάξει, καλό ήταν..." Το ίδιο συμβαίνει και με το θρίλερ "Μυστικό Παράθυρο" (Secret Window) του 2004 με τους Τζόνι Ντεπ, Τζον Τουρτούρο και τη Μαρία Μπέλο στους βασικούς ρόλους.

Ένας επιτυχημένος συγγραφέας ζει απομονωμένος σε ξύλινο σπίτι στο δάσος, κοντά σε μικρή πόλη. Όπως από την αρχή καταλαβαίνουμε βρίσκεται σε δημιουργικό μπλοκάρισμα εξ αιτίας του διαζυγίου του. Μια μέρα θα δεχτεί την επίσκεψη ενός  άγνωστου τύπου που επίμονα ισχυρίζεται ότι ένα παλιότερο επιτυχημένο βιβλίο του είναι κλοπή από ένα δικό του. Του φέρνει μάλιστα αυτούσιο το κείμενο. Ωστόσο ο συγγραφέας γνωρίζει καλά ότι το έχει γράψει ο ίδιος, δίχως να το κλέψει από πουθενά.

Ενδιαφέρουσα ιδέα (μια ακόμα από βιβλίο του Στίβεν Κινγκ), που διαθέτει αρκετό σασπένς ώστε να κρατά μέχρι τέλους (σχεδόν) τον θεατή. Καλός ο Ντεπ, μυστηριώδης ο Τουρτούρο... και μια γενικότερη αναζήτηση πάνω στο πώς διαπλέκεται η προσωπική ζωή με την φαντασία και την καλλιτεχνική δημιουργία. Και με την ιδιορρυθμία ότι ισορροπεί ανάμεσα πραγματικό και το φανταστικό - με την έννοια ότι δεν ξέρεις αν οσα συμβαίνουν ανήκουν στο χώρο του φανταστικού ή του ρεαλιστικού σινεμά. Ωστόσο αρκετά πριν το τέλος είχα μαντέψει (ή θεωρούσα πολύ πιθανή) την τελική ανατροπή.

Από τα φιλμ που είδα ευχάριστα, αλλά μέχρις εκεί.   

"WEAPONS" Ή ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΠΟΥ ΧΑΘΗΚΑΝ

Το 2025 ο Zach Cregger γυρίζει την ταινία τρόμου "Weapons" και ξαφνιάζει ευχάριστα πολλούς. Σε βασικούς ρόλους η Τζούλια Γκάρνερ και ο Τζος Μπρόλιν.

Σε σχολείο μιας μικρής αμερικάνικης πόλης όλα τα παιδιά μιας συγκεκριμένης τάξης εξαφανίζονται μυστηριωδώς μέσα σε μια νύχτα. Όλα εκτός από ένα, που δεν έχει ιδέα πώς και γιατί έγινε αυτό. Πολλοί κατηγορούν τη νεαρή δασκάλα της τάξης. Ωστόσο τα πράγματα περιπλέκονται όλο και περισσότερο. επιτρέψτε μου να μην πω τίποτα άλλο για λόγους αποφυγής spoiler.

Τη βρήκα καλή ως ταινία τρόμου, καθώς - το έχω γράψει πολλές φορές - θεωρώ ότι το είδος βρίσκεται σε μεγάλη παρακμή με διάφορα σίκουελ και spin off και άλλα τέτοια να τριγυρίζουν σαν τις μύγες κάθε πρώτη, επιτυχημένη ταινία. Εδώ έχουμε μια αρκετά πρωτότυπη ιστορία, έχουμε σασπένς που δεν σε αφήνει να "κοιμηθείς" και έχουμε και νευρώδη σκηνοθεσία. Ίσως να μην θέλει να "πει πράγματα", όπως για παράδειγμα το πολύ καλό "Τρέξε!", να μην ανήκει δηλαδή ακριβώς σ' αυτό που αποκαλούμε "σκεπτόμενος τρόμος", αλλά δεν παύει να είναι επιτυχημένη στο είδος του. Ξαναλέω, σε ένα είδος που χρειάζεται ανανέωση και φρέσκες ιδέες.

Η "ΕΤΥΜΗΓΟΡΙΑ" ΩΣ ΚΛΑΣΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΔΡΑΜΑ

Ποιος είπε ότι η Δικαιοσύνη είναι αδέκαστη; Ποιος είπε ότι πάμπολλες δίκες δεν καταλήγουν όπου καταλήγουν για να προστατευτούν υψηλά συμφέροντα; Ποιος είπε ότι όταν τελειώσει η δίκη είμαστε σίγουροι ότι έχει αποκαλυφτεί η αλήθεια; Όχι πάντως ο συχνότατα καυστικός για πολλές πτυχές της αμερικάνικης (και όχι μόνο) κοινωνίας Sidney Lumet (1924-2011), ένας από τους τολμηρότερους δημιουργούς του κάποτε επαναστατημένου Χόλιγουντ. Το αποδεικνύει η "Ετυμηγορία" (The Verdict) του 1982, με τον Πωλ Νιούμαν, τον Τζέιμς Μέισον και τη Σαρλότ Ράμπλινγκ.

Ένας "τελειωμένος", αλκοολικός δικηγόρος που φυτοζωεί με γελοίες υποθέσεις, αναλαμβάνει μια "εύκολη", αλλά μεγάλη υπόθεση ενός ιατρικού λάθους : Η ιστορία μπορεί άμεσα να κλείσει αν οι δύο πλευρές έρθουν σε συμβιβασμό, οπότε οι ενάγοντες (και ο δικηγόρος τους) θα πάρουν μια υψηλότατη αποζημίωση. Ωστόσο, σε μια κρίση αμφισβήτησης όλης της μέχρι τότε ζωής και καριέρας του, ο δικηγόρος που ουδείς υπολογίζει αποφασίζει να πάει την υπόθεση σε δίκη, προς μεγάλη απογοήτευση και των δύο πλευρών, αλλά και του δικαστή.

Δικαστικό δράμα βέβαια, αν και βλέπουμε την αίθουσα του δικαστηρίου μόνο στο δεύτερο μισό του φιλμ, αποτελεί κατά τη γνώμη μου ταινία - πρότυπο αυτού του υποείδους. Διαρκείς ανατροπές, καθώς την αισιοδοξία διαδέχεται συνεχώς η απογοήτευση, ιδιαίτερο "δικαστικό σασπένς", αλλά και προβληματισμός πάνω στην έννοια της αλήθειας και των πολύπλοκων συμφερόντων που την αποκρύπτουν. Και φυσικά, όπως είπα στην αρχή, καταγγελία μιας δικαιοσύνης και ενός συστήματος φτιαγμένου για να εξυπηρετεί μόνο τους δυνατούς ή τους πλούσιους (συνήθως αυτά ταυτίζονται). Και να μη ξεχάσω και το δυνατό, μάλλον απρόβλεπτο τέλος (που δεν αφορά τη δικαστική ιστορία) και δεν διατάζει να πάει κόντρα σ' αυτό που θα περίμενε κανείς.

Must για τους φίλους των δικαστικών δραμάτων, αλλά και όλους τους υπόλοιπους, αφού κρατά τον θεατή, αλλά και τον προβληματίζει βαθιά. Και, σημειωτέον, ακόμα και η εμμονή του "ήρωα" δικηγόρου δημιουργεί προβληματισμούς, αφού το παράτολμο εγχείρημά του μπορεί να παρασύρει πολλούς στην καταστροφή (και δεν εννοώ μόνο τους "δυνατούς", που είναι το ζητούμενο, αλλά και τα ίδια τα φτωχά και άσημα θύματα της ιστορίας). Συνίσταται ανεπιφύλακτα. Όσο για τις αναπόφευκτες συγκρίσεις του τότε και του σημερινού Χόλιγουντ, νομίζω ότι τα συμπεράσματα είναι συντριπτικά. Φαντάζεστε για ποιους...

Ο ΚΟΡΕΑΤΙΚΟΣ "LEGEND OF THE EVIL LAKE"

Να και μια κορεάτικη ταινία φαντασίας του 2003 : "The Legent of the Evil Lake" (Cheonnyeon ho για τους Κορεάτες φίλους μας) του Kwang-hoon Lee, ο οποίος, όπως βλέπω, έχει κάνει 4 ταινίες (αυτή είναι η τελευταία του).

 Ταινία εποχής που διαδραματίζεται στην αρχαία Κορέα. Μια βασίλισσα είναι ερωτευμένη με τον στρατηγό της. Αυτός όμως αγαπά μια χωριατοπούλα και αποκρούει τον έρωτά της. Όταν η τελευταία κυνηγιέται από ανθρώπους της βασίλισσας, τραβά τυχαία ένα χωμένο στη γη σπαθί (Αρθούρο μου θυμίζει) και απελευθερώνει ένα για αιώνες "αιχμάλωτο" κακό πνεύμα, που σκορπά τον όλεθρο.

Φαντασία που συνδυάζεται με ερωτικό δράμα, μάχες και επικά στοιχεία. Κάποιο ενδιαφέρον έχει ο χαρακτήρας της βασίλισσας, η οποία - αντίθετα φαντάζομαι από μια δυτική εκδοχή μαύρου / άσπρου - δεν είναι ακριβώς "κακιά" ή όχι μόνο κάτι τέτοιο. Ζηλεύει, επιχειρεί να εξοντώσει την κοπέλα, αλλά έχει και αρκετές θετικές πτυχές. Αγαπά την πατρίδα της και παρακάμπτει το ερωτικό πάθος της για να τη σώσει, εξακολουθεί να εμπιστεύεται και να συνεργάζεται με τον στρατηγό που την αρνείται κλπ. Έτσι χτίζει έναν σύνθετο χαρακτήρα, που, υποθέτω, το συμβατικό Χόλιγουντ θα αντιμετώπιζε εντελώς μανιχαϊστικά. Στη συνέχεια τον λόγο έχουν τα κακά πνεύματα που καταλαμβάνουν σώματα "κανονικών" ανθρώπων και τα μετατρέπουν σε φονικές μηχανές.

Εντάξει, το είδα με σχετικό ενδιαφέρον, δεν το θεωρώ όμως και κάτι σπουδαίο.  

 

"FANTASTIC FOUR: ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ"... ΓΙΑ ΝΗΠΙΑ

Άλλη μια επίσκεψη στο θερινό των διακοπών που σας έλεγα στο προηγούμενο ποστ. Αυτή τη φορά το μενού είχε "Fantastic Four" : Πρώτα Βήματα" (2025) του τηλεοπτικού κυρίως Matt Shakman. Με τον Πέδρο Πασκάλ (τους υπόλοιπους δεν τους ξέρω ή δεν τους θυμάμαι).

Όπου το βασικό ζεύγος των F4 μένει έγγυο, και άντε να γεννήσουμε τώρα που καταφτάνει ο αχόρταγος (σαν τις σχετικές Εκκενώσεις Βόθρων ένα πράγμα) Γκαλάκτους, που απειλεί να φάει τον πλανήτη, αλλά θέλει και το μωρό, οπότε τι θα κάνουμε; Θα φροντίσουμε τον πλανήτη ή το βρέφος;

Τέτοια τραγικά διλήμματα αντιμετωπίζουν οι καημένοι οι F4 και η ανθρωπότης. Σας έχω πει επανειλημμένα ότι βαριέμαι αφόρητα τα υπερηρωικά, τόσο ως κομικς όσο και ως σινεμά. Και δικαίως θα μου απαντήσετε: "Αφού σε χαλάει γιατί το κάνεις;" Μα δεν το κάνω. Έχω να δω τέτοιο πολλά πολλά χρόνια. Αλλά, να, όμορφο θερινό σε νησί... Ποιοί είμαστε εμείς για να μην κάνουμε πού και πού και καμιά βλακεία... 

Λοιπόν το συγκεκριμένο εκτυλίσσεται σε κάτι ως παράλληλο σύμπαν (δεν έχω ιδέα αν γίνεται και σε προηγούμενα επεισόδια ή είναι πρωτοτυπία του συγκεκριμένου). Με την έννοια ότι ενώ έχουμε προχωρημένες τεχνολογίες, σκάφη, εκτοξεύσεις, διαπλανητικές βόλτες κλπ. κλπ., το όλο σκηνικό και η ατμόσφαιρα παραπέμπει στα 50ς - αρχές 60ς. Σχετικό ντύσιμο, αντίστοιχες συμπεριφορές, ανακοινώσεις / πρες κόνφερανς από μπαλκόνια με πλήθη να μαζεύονται από κάτω για να επευφημίσουν ή να κράξουν κλπ. Και φυσικά στην ίδια περίοδο παραπέμπει και η αφόρητη σεναριακή αφέλεια. Όπως τα πλήθη που συγκινούνται και δακρίζουν με το δράμα / δίλημμα μιας μητέρας και άλλα παρόμοια. Και για να βάλουμε την απαραίτητη woke πινελιά μιας και είναι της μόδας (προ Τραμπ τουλάχιστον, διότι μετά δεν ξέρω τι κάνουν ή τι θα κάνουν οι αμερικάνοι και το Χόλιγουντ), κάνει και την καθοριστική εμφάνισή της... η Silver Surfer, που έχει γίνει γυναίκα για τους παραπάνω λόγους (προφανώς με τέτοιες τεχνολογίες μια αλλαγή φύλου είναι παιχνιδάκι για υπερφυσικά, διαπλανητικά όντα). Και φυσικά, να μην ξεχνιόμαστε, πάνω απ' όλα η οικογένεια!

Όπως συνήθως στα υπερηρωικά βαρέθηκα κυρίως με την περιρρέουσα αφέλεια. Υπόσχομαι να μην ξαναδώ φιλμ του είδους (ναι, υπάρχουν και λίγες εξαιρέσεις, ας μην είμαι τόσο απόλυτος) τουλάχιστον τους επόμενους 12 μήνες. Το καλοκαιράκι μπορεί να αμαρτήσω πάλι.  

"F1": ΑΚΡΙΒΩΣ ΟΣΟ ΚΛΙΣΕ ΤΟ ΠΕΡΙΜΕΝΑ...

Να λοιπόν που είδα και το "F1" (2025) του σούπερ επιτυχημένου Joseph Kosinski. Με τον Μπραντ Πιτ φυσικά. Όχι ότι θα έτρεχα στα σινεμά χειμωνιάτικα, αλλά να... Καλοκαιράκι σε νησί, ένα θερινό το τραβάει ο οργανισμός σου. Ό,τι και να παίζει (σχεδόν, μην υπερβάλλουμε κιόλας)

Ο Μπραντ λοιπόν είναι παλιός οδηγός της Φόρμουλα 1 και παρά τις αρχαίες του επιτυχίες, τώρα ζει περιπλανώμενος σε τροχόσπιτο παίρνοντας μέρος σε αγώνες της πλάκας για να ζήσει. Αν και το κάνει μάλλον από άποψη, αφού είναι ατίθασος και περιπετειώδης τύπος, που δεν γουστάρει τις δεσμεύσεις. Ώσπου, παρά την ηλικία του, τον φωνάζουν και πάλι ως δεύτερο οδηγό σε ομάδα της περίφημης Φόρμουλα 1, η οποία (η ομάδα, όχι τη Φόρμουλα 1) παραπαίει. Ο ήρωας καλείται φυσικά να τη σώσει...

Έγραψαν ότι η ταινία διαθέτει σασπένς. Δεν διαφωνώ. Τρέχουν τα αμάξια με 300 χιλιόμετρα ή κάτι τέτοιο, μερικές φορές τρακάρουν ή βγαίνουν από την πίστα με κίνδυνο της ζωής των οδηγών, η αδρεναλίνη ανεβαίνει στο έπακρο... Από την άλλη τα κόλπα του Μπραντ συχνά βασίζονται σε κανόνες του αγωνίσματος, στις αλλαγές στα πιτ (όχι του Μπραντ Πιτ, τα άλλα που αλλάζουν λάστιχα), στη βαθμολογία των οδηγών, σε ακυρώσεις κλπ. κλπ., πράγματα από τα οποία εμείς οι φτωχοί δεν έχουμε ιδέα. Δεν πειράζει, μικρό το κακό. Το μεγάλο κακό για μένα είναι τα αφόρητα κλισέ : Ο γοητευτικός βετεράνος με τις ανορθόδοξες μεθόδους, που καλείται να σώσει την ομάδα, που εκτός από γκόμενος είναι και αντισυμβατικός τύπος και ανατρέπει τους κανόνες και βρίσκει άλλον δρόμο από την πεπατημένη... και τελικά... για να δούμε, τι φαντάζεστε ότι θα γίνει στο τέλος : Θα τα καταφέρει ή όχι;

Εντάξει λοιπόν. Το είδα, αλλά πιο κλισέ πεθαίνεις... Ίσως πάντως οι φίλοι του συγκεκριμένου σπορ να ενθουσιαστούν.

"SORRY, BABY", ΑΛΛΑ ΔΕΝ ΤΡΕΛΛΑΘΗΚΑ...

Έχω πει αρκετές φορές ότι συνήθως συμφωνώ με το γενικό κλίμα των κριτικών. Σε γενικές γραμμές πάντοτε και με πλήθος επί μέρους διαφωνίες, αλλά σε γενικές γραμμές... Ωστόσο υπάρχουν και εξαιρέσεις. Το ανεξάρτητο αμερικάνικο "Sorry, Baby" του 2025, πρώτη ταινία της Eva Victor, η οποία μάλιστα πρωταγωνιστεί, πήρε εξαιρετικές κριτικές από πολλούς, αλλά προσωπικά δεν...

Η ηρωίδα είναι μια νέα γυναίκα. Μελαγχολική, μοναχική, αποτραβηγμένη, με μια καθημερινή ρουτίνα τόσο στη ζωή όσο και στη δουλειά της. Κάτι κακό της έχει συμβεί στο παρελθόν. Η ταινία καταγράφει την τωρινή της κατάσταση και μας δείχνει με flash back τα όσα συνέβησαν στα (πρόσφατα σχετικά) φοιτητικά της χρόνια και την πλήγωσαν τόσο. Τότε που συγκατοικούσε με μία αισιόδοξη και ανοιχτόκαρδη λεσβία συμφοιτήτριά της, η οποία και στο μοναχικό παρόν της παραμένει η καλύτερή της φίλη. 

Θεώρησα την ταινία υπερτιμημένη. Θίγει βεβαίως καυτά θέματα "me too", woke κουλτούρας, λεπτών ανθρώπινων σχέσεων γενικότερα, αλλά... δεν ξέρω πώς ακριβώς να το εκφράσω... θεώρησα το όλο πράγμα κάπως υπερβολικό, κάπως πολύ "ομφαλοσκοπικό". Προσοχή, σε καμία περίπτωση δεν υποτιμώ παρόμοια θέματα, κάθε άλλο μάλιστα. Απλώς εδώ μιλώ για το συγκεκριμένο φιλμ. Το οποίο με έκανε μάλλον να κουραστώ με την μονίμως μουντή ατμόσφαιρά του, τις πολλές στιγμές γκρίζας, αδιάφορης καθημερινότητας - που βεβαίως επίτηδες δείχνει με αυτόν τον τρόπο - κλπ. κλπ. Έχει το ενδιαφέρον του βεβαίως και η πρωταγωνίστρια (και σκηνοθέτης, όπως είπαμε) είναι καλή, αλλά συνολικά για μένα δεν... 

 

¨ΟΤΑΝ ΕΡΘΕΙ ΤΟ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ"... ΤΑ ΜΥΣΤΗΡΙΑ ΠΛΗΘΑΙΝΟΥΝ

Ο Francois Ozon είναι ένας σκηνοθέτης που συνήθως μου δημιουργεί ανάμεικτα συναισθήματα. Για να είμαστε ακριβείς καμιά ταινία του από όσες έχω δει δεν μου αρέσει πραγματικά. Οι περισσότερες είναι του στιλ "εντάξει ήταν, αλλά..." Το 2024 όμως γυρίζει το "Όταν έρθει το Φθινόπωρο" (Quand vient d'automne) και τα πράγματα αλλάζουν, καθώς το φιλμ μου άρεσε και με συγκίνησε με έναν απρόσμενο τρόπο. 

Μια συμπαθής ηλικιωμένη ζει μόνη στην επαρχία, με μοναδική φίλη τη συνομίληκή της Μαρί Κλοντ. Περιμένει με ανυπομονησία να έρθει η κόρη της από το Παρίσι και να της αφήσει για διακοπές τον εγγονό της. Από την αρχή βλέπουμε την επιθετική συμπεριφορά της κόρης προς τη μητέρα. Ένα ατύχημα θα ανατρέψει τα σχέδια, ενώ στο πλάνο θα μπει ο 35άρης γιος της Μαρί Κλοντ που μόλις αποφυλακίστηκε...

Σε ένα φιλμ με διαρκείς ανατροπές, τα πάντα αλλάζουν. Καινούρια πρόσωπα εμφανίζονται στην ιστορία, οι σχέσεις είναι όλο και πιο παράξενες, ακόμα και ο γενικός προσανατολισμός της αλλάζει 2-3 φορές. Αυτό που ξεκινά ως ήσυχο κοινωνικό δράμα θα μετατραπεί σε αστυνομικό και μετά σε ένα είδος ψυχολογικού θρίλερ. Μυστικά του παρελθόντος αποκαλύπτονται, τραγικά (και απρόσμενα) γεγονότα συμβαίνουν και τίποτα δεν γίνεται όπως το περιμένουμε. Όλα αυτά σε μια "ήσυχη" ταινία, που όμως τα πάντα είναι υπόκωφα, σιγοβράζουν...

Παράλληλα με την πρωτότυπη ιστορία, η ταινία μιλά για τη (γλυκιά εδώ) μοναξιά της τρίτης ηλικίας, για τα γεγονότα που μπορούν να αλλάξουν την τροπή της ζωής μας, για τη ζωή στην επαρχία, τον κλειστό κόσμο και τον συντηρητισμό της... Και πάνω απ' όλα αναρωτιέται : Μήπως ένα τραγικό ατύχημα ή έγκλημα (το αστυνομικό στοιχείο που λέγαμε), και μάλιστα αγαπητού προσώπου, μπορεί να επιφέρει γαλήνη και, τελικά, ευτυχία;

Μου άρεσε πολύ. Αλλά, προειδοποιώ, μην περιμένετε δράση, κυνηγητά ή ό,τι άλλο τέτοιο. Θα επαναλάβω ότι πρόκειται για μια ήσυχη ταινία, που όλα συμβαίνουν κάτω από την επιφάνεια.

"ΤΟ 47" Ή ΠΩΣ ΝΑ ΠΑΡΕΤΕ ΤΗ ΜΟΙΡΑ ΣΤΑ ΧΕΡΙΑ ΣΑΣ

Το 2024 ο Ισπανός Marcel Barrena γυρίζει την ταινία "Το 47", βασισμένη σε αληθινά γεγονότα. Να επισημάνω πριν από οτιδήποτε άλλο ότι ο πρωταγωνιστής Eduard Fernandez είναι εξαιρετικός.

Στα χρόνια του ισπανικού εμφύλιου κάποιοι εσωτερικοί μετανάστες, καταφεύγουν - άλλοτε από φτώχια και άλλοτε από διωγμούς από τους φασίστες - σε ένα προάστιο της Βαρκελώνης και χτίζουν όπως - όπως μια παραγκούπολη στη απόκρημνη κορυφή ενός λόφου (ανεβαίνεις στη γειτονιά μόνο με πολλά - πολλά σκαλοπάτια ή από έναν ανηφορικό χωματόδρομο). Στα 70ς η πόλη έχει πλέον εξαπλωθεί και έχει φτάσει ως τους πρόποδες του λόφου. Ωστόσο η συγκεκριμένη γειτονιά παραμένει πάμπτωχη και δυσπρόσιτη, αφού καμιά συγκοινωνία δεν φτάνει εκεί και οι κάτοικοι είναι υποχρεωμένοι να ανεβοκατεβαίνουν επώδυνα για την παραμικρή ανάγκη τους. Ένας οδηγός λεωφορείου, από τους ιδρυτές της γειτονιάς στα 30ς, κάνει σκοπό της ζωής του να φέρει γραμμή λεωφορείου ως εκεί και ξεκινά μια δύσκολη εκστρατεία με διαρκείς απογοητεύσεις είτε από την αδιαφορία των αρχών είτε από την αφόρητη γραφειοκρατία.

Πολύ καλό ρεαλιστικό φιλμ, συγκινητικό σε κάποια σημεία και με θαυμάσιες ηθοποιίες, όπως προανέφερα. Δεν έχει κάτι πρωτότυπο ως σινεμά, σκηνοθετικά ή σεναριακά, ωστόσο είναι ένα στέρεο φιλμ με στρωτή ιστορία. Καταφέρνει να καταγράψει απόλυτα τις δύσκολες συνθήκες ζωής των κατοίκων, αλλά και τις μεταξύ τους διαμάχες, τον αγώνα τους - και τον προσωπικό αγώνα του ήρωα, τα πολλαπλά προβλήματα και την όλη ατμόσφαιρα της ξεχασμένης γειτονιάς. Πάνω απ' όλα όμως περιέχει ένα μήνυμα που πραγματικά χρειαζόμαστε στην παρατημένη και ολοένα οδεύουσα προς την απόλυτη δυστοπία εποχή μας: Αν δεν πάρουμε τη μοίρα στα χέρια μας τα πράγματα θα χειροτερέψουν πολύ περισσότερο. 

Δείτε το, διότι, εκτός των άλλων, με κράτησε και ως ιστορία. Και όποιος μιλήσει για λαϊκισμό ή κάτι τέτοιο, δηλώνω ότι τον βρίζω από τώρα.

"ASSHOLES" (ΚΑΙ ΟΜΩΣ!)

Για πολύ, πάρα πολύ λίγους: Ο Peter Vack είναι ένας από τους λίγους πραγματικά ανεξάρτητους και πιο-underground-πεθαίνεις αμερικανούς σκηνοθέτες. Συνήθως συνεργάζεται με την αδελφή του ηθοποιό Betsy Brown. Κάνει περιθωριακές, ανατρεπτικές, προκλητικές ταινίες που απευθύνονται σε ελάχιστους. Η ταινία "Assholes" (όπως το βλέπετε και το ακούτε) του 2017, είναι ένα φιλμ απίστευτα κακού γούστου (επίτηδες βεβαίως). Με τον ίδιο και την αδελφή του να παίζουν (εκείνη μάλιστα πρωταγωνιστεί).

Αν σας πω δύο λόγια για την ιστορία θα καταλάβετε : Η Άντα και ο Άαρον είναι χρήστες ναρκωτικών. Συναντιούνται στη ψυχαναλύτριά τους και ερωτεύονται παθιασμένα όταν ανακαλύπτουν ότι αμφότεροι έχουν φετίχ με τις... κωλοτρυπίδες και με κάθε άλλο που σχετίζεται με το γνωστό αυτό μέρος του σώματος. Από εκεί και πέρα γίνεται χαμός - ή μάλλον αχταρμάς : Συνδυάζουν το φετίχ τους με διαρκή μαστούρα, καλούν ένα ... θηλυκό πνεύμα που μπαίνει για τα καλά στη ζωή τους, σνιφάρουν, πηδιούνται, μεταμορφώνονται οι ίδιοι σε... κώλους και άλλα πολλά και ιδιαιτέρως αηδή.

Η ταινία είναι η πιο κοντινή των πολλών τελευταίων δεκαετιών στην επίτηδες κιτς και αηδιαστική αισθητική των πρώτων ταινιών του John Waters (Pink Flamingos κλπ.). Κάνει πραγματικά ό,τι μπορεί για να ενοχλήσει όσο το δυνατόν περισσότερο τον θεατή. Αυτός άλλωστε είναι και ο βασικός στόχος ανάλογων φιλμ. Το πετυχαίνει απόλυτα. Είπα ήδη ότι απευθύνεται σε πολύ λίγους. Στα παραπάνω προσθέστε και το προσχηματικό και ο,τι νά΄ναι σενάριο και η εικόνα θα ολοκληρωθεί. 

Εκτιμώ την τόλμη του Vack να κάνει ό,τι περνά από το χέρι του για να ενοχλήσει και να αηδιάσει, αλλά βαρέθηκα λίγο αυτό το ύφος ενόχλησης για την ενόχληση. Πάντως αν ενθουσιαστήκατε με το Pink Flamingos, ψάχτε το για να ανακαλύψετε έναν σύγχρονο δημιουργό που μιμείται την αισθητική του. Οι μη εθισμένοι θεατές ωστόσο να θυμούνται πάντα : Ό,τι εφιαλτικό βλέπουν στην οθόνη γίνεται εντελώς συνειδητά. Στοιχηματίζω πάντως ότι οι "ανύποπτοι" θα το παρατήσουν στη μέση.

"ΧΤΥΠΗΜΕΝΟΣ ΑΠΟ ΕΡΩΤΑ"... ΑΛΛΑ ΜΕ ΤΟΝ ΔΙΚΟ ΤΟΥ ΑΜΙΜΗΤΟ ΤΡΟΠΟ

Η ταινία "Χτυπημένος από Έρωτα" (Punch-Drunk Love) του 2002 ήταν μάλλον η μόνη ταινία του Paul Thomas Anderson που δεν είχα δει. Κακώς. Είναι μια αισθηματική κωμωδία με τον Άνταμ Σάντλερ πολύ καλό στον εκκεντρικό χαρακτήρα του, συνοδευόμενο από την Έμιλι Γουάτσον και τον Φίλιπ Σέιμουρ Χόφμαν σε μικρότερο ρόλο. 

Ο ιδιόρρυθμος, δειλός ήρωας περιστοιχίζεται από 7 αδελφές που τον πιέζουν με διαφορετικό τρόπο η κάθε μία. Ζει αποτραβηγμένος και μόνος, σιχαίνεται τον εαυτό του και δεν περνά και πολύ καλά στην επιχείρησή του. Ένα μοναχικό βράδυ αποφασίζει να πάρει ένα ροζ τηλέφωνο... και βρίσκεται μπλεγμένος με εκβιαστές. Ταυτόχρονα ερωτεύεται την μυστηριώδη Λίνα.

Όλα τα λεφτά είναι ο βασικός χαρακτήρας, αυτός του μοναχικού, κοινωνικά αδέξιου και ατσούμπαλου ήρωα, που όπως είπαμε μισεί το εαυτό του και τη ζωή του εν γένει, είναι άγαρμπος με τις γυναίκες, για τις οποίες νοιώθει μάλλον φόβο, και όσο πιο αγχωμένος νοιώθει, τόσο συμπεριφέρεται όλο και πιο αλλοπρόσαλλα. Οι ιδέες του, οι πράξεις του, ο τρόπος που συμπεριφέρεται, ακόμα και ο τρόπος που ντύνεται, έχουν κάτι σουρεαλιστικό. Εξαιρετικός!

Επειδή ο Anderson είναι σημαντικός δημιουργός, δεν θα ήταν ευχαριστημένος με μια απλή αισθηματική κομεντί - γιατί το φιλμ θα μπορούσε άνετα να είναι κάτι τέτοιο. Υπάρχει η τρυφερότητα και η συμπάθεια για τον αλλού- γι'- αλλού ήρωα, αλλά υπάρχει και το έντονα παράλογο στοιχείο που προαναφέραμε. Και ταυτόχρονα κάνει και ένα σχόλιο για τη σύγχρονη μοναξιά των πόλεων ή για τα εκατομμύρια ανθρώπων που ζουν γκρίζα, δίχως ιδιαίτερα ενδιαφέροντα και απλώς πλήττουν. 

Το διασκέδασα πραγματικά και γέλασα σε αρκετά σημεία. Δεν το δείχνει αρχικά, αλλά έχει ενδιαφέρον. 

ΑΣΦΑΛΩΣ ΚΑΙ "ΣΚΟΤΩΝΟΥΝ Τ' ΑΛΟΓΑ" ΚΑΙ ΠΡΙΝ ΓΕΡΑΣΟΥΝ...

Το 1969 ο νέος τότε Sydney Pollack (1934-2008) γυρίζει το "Σκοτώνουν τ' Άλογα όταν Γεράσουν" (They Shoot Horses, Don't They?) με ένα καστ ηθοποιών που τότε βρίσκονταν στην κορυφή : Τζέιν Φόντα, Σουζάνα Γιορκ, Μπρους Ντερν, Ρεντ Μπάτονς κ.ά.

Στα 30ς, ενώ η οικονομική κρίση τσακίζει τους πάντες, διοργανώνονται απάνθρωποι "μαραθώνιοι χορού" που διαρκούν πολλές μέρες. Φτωχά, απελπισμένα ζευγάρια μαζεύονται και χορεύουν διαρκώς επί πολλές μέρες - υπάρχουν βεβαίως διαλείμματα για ύπνο και φαγητό και κάποιοι κανόνες - κυριολεκτικά μέχρι τελικής πτώσης, ενώ οι θεατές βάζουν στοιχήματα. Όποιο ζευγάρι επιβιώσει (μερικές φορές κυριολεκτικά) θα κερδίσει το πολυπόθητο χρηματικό έπαθλο. 

Η ταινία παρακολουθεί  έναν τέτοιο μαραθώνιο με κεντρικό πρόσωπο μια κυνική, αποφασισμένη κοπέλα (Τζέιν Φόντα), που είναι πρόθυμη για όλα προκειμένου να κερδίσει. Καθώς οι μέρες κυλούν αργά και βασανιστικά, θα παρακολουθήσουμε διαφορετικούς χαρακτήρες να σκιαγραφούνται, να εξελίσσονται, να εξοντώνονται ψυχικά και, μερικές φορές, και σωματικά. Σύντομα θα αντιληφθούμε ότι όλο αυτό το ζοφερό δράμα που βλέπουμε δεν είναι παρά μια ξεκάθαρη αλληγορία - και καταγγελία - του απάνθρωπου, αδίστακτου, εκμεταλλευτικού καπιταλισμού στη χειρότερη εκδοχή του. Αναμενόμενο βεβαίως, αφού τα 60ς ήταν η κατ' εξοχήν εποχή της αμερικάνικης "επανάστασης" της νεολαίας και ακόμα και το Χόλιγουντ ήταν τότε έντονα πολιτικοποιημένο. Γι' αυτό και η πλήρης αντιστροφή και αποδόμηση του απατηλού "αμερικάνικου ονείρου".

Η ταινία γίνεται σε ορισμένα σημεία ακόμα και συγκλονιστική. Ωστόσο λόγω του "κλειστού" ύφους (είναι ολόκληρη σχεδόν γυρισμένη στην αυτοσχέδια αίθουσα χορού - κάτι σαν τέντα τσίρκου - και στα παρασκήνιά της), της "στατικής" εικόνας και της σχετικά μεγάλης διάρκειας (129 λεπτά), με κούρασε αρκετά. Και, σημειώστε το, θα βγείτε εντελώς κατηφείς και με βαριά καρδιά. Πάντως, επί της ουσίας, μπράβο στο αμερικάνικο σινεμά που κάποτε τολμούσε να τα βάλει ανοιχτά με το σύστημα. 

ΤΑ ΖΟΜΠΙ ΔΕΝ ΕΦΥΓΑΝ "28 ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ"

Ο Danny Boyle με τον τακτικό συνεργάτη του σεναριογράφο Alex Garland αποφασίζουν εν έτει 2025 να επαναλάβουν παλιές επιτυχίες. Το "28 Χρόνια Μετά", με απροσδόκητη εμφάνιση του Ρέιφ Φάινς μάλιστα, είναι ένα σίκουελ του παλιού φιλμ "28 Μέρες Μετά", αυτή τη φορά όμως από τα χέρια των αρχικών δημιουργών. 

28 χρόνια μετά το ξέσπασμα στη Βρετανία της επιδημίας που μετατρέπει τους ανθρώπους σε ζόμπι, ολόκληρο το νησί είναι αποκλεισμένο από παντού. Οι μολυσμένοι - διαφόρων "κατηγοριών" πλέον - κυριαρχούν, ωστόσο υπάρχουν και καλά προφυλαγμένες κοινότητες με υγιείς επιζώντες. Σε μια απ' αυτές, που ζει σε ένα μικρό νησί που ενώνεται με την ξηρά με μια πολύ στενή λωρίδα, ένας πατέρας με τον γιο του βγαίνουν από τα τείχη για μια παραδοσιακή "τελετή ενηλικίωσης" στον έξω άγριο κόσμο.

Τα παραπάνω είναι μόνο η αρχή, καθώς πολλά, συχνά αναπάντεχα, συμβαίνουν στο φιλμ. Οι δημιουργοί τονίζουν τους χαρακτήρες των ηρώων τους, περνούν μηνύματα ενάντια στην απομόνωση και υπέρ της προσωπικής, ανοιχτής επαφής των ανθρώπων - η αληθινή πανδημία του covid είναι ακόμα πολύ κοντά, και βέβαια διατηρούν τον ρυθμό και την αγωνία για το τι θα συμβεί μετά. 

Παρά το ότι πρόκειται για σίκουελ και παρά το γεγονός ότι έχουμε δει πολλά παρόμοια θέματα με μελλοντικές δυστοπίες και αποκλεισμένες "υγιείς" κοινότητες, πέρασα καλά βλέποντας την ταινία, η οποία δεν με κούρασε καθόλου. Φυσικά η πρωτοτυπία του πρώτου φιλμ έχει χαθεί, αλλά βρήκα την ταινία του 2025 πολύ ευχάριστη. Για φίλους του τρόμου φυσικά - αν και μπορεί να το παρακολουθήσει και κάποιος που δεν είναι φανατικός του είδους.

ΤΑ ΔΕΙΝΑ ΤΗΣ "ΔΙΠΛΗΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ"

Η βασκική οργάνωση ΕΤΑ για 60 περίπου χρόνια διεξήγαγε στην Ισπανία ένοπλο αγώνα με πολλά θύματα διεκδικώντας την αυτονομία / ανεξαρτησία της Χώρας των Βάσκων (οι οποίοι, σημειωτέον, έχουν εντελώς άλλη καταγωγή και άλλη γλώσσα που σε τίποτα δεν θυμίζει Ισπανούς ή ισπανικά). Ο αγώνας αυτός τερματίστηκε το 2018, όταν κατέθεσαν τα όπλα και εγκατέλειψαν την ένοπλη δράση. Η ταινία "Διπλή Ταυτότητα" (La Infildrada) γυρίστηκε το 2024 από την Arantxa Echevarria με την Carolina Yuste πολύ καλή στον βασικό ρόλο και βέβαια σχετίζεται άμεσα με το θέμα αυτό.

Στις αρχές των 90ς και ενώ ο αγώνας της αστυνομίας ενάντια στην ΕΤΑ συνεχίζεται, ένας επιθεωρητής συλλαμβάνει την ιδέα να "φυτέψει" μια γυναίκα αστυνομικό στην οργάνωση, η οποία θα προσποιείται ότι συμμερίζεται τις ιδέες των Βάσκων, ώστε να έχει πληροφόρηση από τα μέσα. Μια μοναχική κοπέλα δέχεται και μια αγωνιώδης ιστορία κατασκοπίας ξεκινά.

Πολιτικό και ψυχολογικό θρίλερ με σασπένς, καθώς τα πράγματα αλλάζουν συχνά και κανείς δεν ξέρει τι μπορεί να συμβεί μετά, κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον μου. Ωστόσο θεωρώ ως κύρια αρετή της ταινίας το βάρος που ρίχνει στην ανάπτυξη των ανθρώπινων σχέσεων, του χαρακτήρα της ηρωίδας, αλλά και ανθρώπων του (βάσκικου) περίγυρού της. Βλέπετε, η γυναίκα αυτή έπαιζε για πολλά χρόνια τον ρόλο της. Ζούσε -  δηλαδή έκανε παρέες, δεσμό, είχε μόνιμη καθημερινή, ανθρώπινη επαφή - διαρκώς στους κόλπους της οργάνωσης. Ζούσε με τον εχθρό (όπως η αστυνομία θεωρούσε την ΕΤΑ). Πώς είναι αυτό; Πώς αλλάζει την ψυχολογία σου; Τα συναισθήματά σου; Μπορεί κανείς να προσποιείται επί τόσο πολλά χρόνια και να υποκρίνεται ότι πιστεύει σε κάτι που μισεί;

Στα συν και το ότι η ταινία δεν χαρίζεται σε κανέναν. Μπορεί γενικά να κλείνει υπέρ της αστυνομίας και της "πάταξης της τρομοκρατίας", αλλά καταγράφει και τις βάναυσες συχνά μεθόδους της, και τον συχνά κυνικό χαρακτήρα του επιθεωρητή που προαναφέραμε, ενώ δεν έχει κανένα πρόβλημα να δείχνει  και κάποιους συμπαθητικούς, ανθρώπινους τρομοκράτες.  

Γενικά την βρήκα ενδιαφέρουσα και πιστεύω ότι δικαίως κέρδισε πολλά βραβεία στη χώρα της. 

 

ΠΩΣ ΕΙΠΑΤΕ; "ΚΟΝΑΝ Η ΒΑΡΒΑΡΗ";

Για να (τολμήσετε να) το δείτε πρέπει να ξέρετε τι περίπου θα δείτε. Αλλιώς... δεν ξέρω πώς θα αντιδράσετε και δεν εγγυώμαι για τίποτα. Λοιπόν : Το 2023 ο ιδιόρρυθμος (για να το πω κομψά) Bertrand Mandico γυρίζει την τρίτη μεγάλου μήκους ταινία του (έχει κάνει πολλές μικρές), το "Κόναν η Βάρβαρη" (Conann), με την γνωστή μας cult πρωταγωνίστρια (από τις αρχές του Τζάρμους ήδη) Ελίνα Λόουενσον και άλλες πολλές άγνωστες σε μένα.

Στην αρχαιότητα η Κόναν είναι μια 16χρονη βάρβαρη. Όταν η φυλή της ξεκληρίζεται και η μητέρα της δολοφονείται μπροστά στα μάτια της, εκείνη όχι μόνο επιβιώνει, αλλά και τα φτιάχνει με την αρχηγό της εξ ίσου βάρβαρης επιτιθέμενης φυλής (αν καταλάβατε, πρόκειται για κοινωνίες αποκλειστικά γυναικών). Από εκεί και πέρα το ζεύγος θα διατρέξει με μαγικό τρόπο τον χρόνο και τους αιώνες, από την βαθιά και απροσδιόριστη αρχαιότητα της αρχής ως το κοντινό μέλλον. Η Κόναν κάθε φορά έχει μεγαλώσει κατά μία δεκαετία, παρά το ότι ανάμεσα σε κάθε σταθμό έχουν περάσει αιώνες. Έτσι κάθε φορά ενσαρκώνεται από διαφορετική ηθοποιό, ως τα βαθιά γεράματά της στο μέλλον. Μαζί με το ζεύγος τους αιώνες διατρέχει ένα πανταχού παρόν σκυλόμορφο ον με μαγικές ιδιότητες.

Ο Mandico, το είπαμε, διαθέτει προσωπική αισθητική, που φλερτάρει με το κιτς και γενικά την έννοια του "ψεύτικου" στα σκηνικά. Παραληρηματικός, κάποιες φορές ακατανόητος, πάντα όμως ιδιαίτερος, με παράξενους τεχνητούς φωτισμούς, περίεργη φωτογραφία και φτιαχτά τοπία, δημιουργεί φανταστικούς, απόλυτα "χειροποίητους" κόσμους και χρησιμοποιεί σε κάθε "σταθμό" διαφορετικούς τρόπους έκφρασης: Άλλοτε ο λόγος είναι ποιητικός και στομφώδης, άλλοτε καθημερινός ή ό,τι άλλο φαντάζεστε. Κάνει ένα απόλυτα queer σινεμά, το οποίο ωστόσο είναι πολύ προσωπικό και παράδοξο τόσο αισθητικά όσο και αφηγηματικά. Εδώ υπάρχουν -  μεταξύ πολλών άλλων - και άμεσες αναφορές στον Cronenberg, στο "Crash" και στο "Γυμνό Γεύμα" του συγκεκριμένα, αλλά και, στο τελευταίο μέρος, μια βιτριολική σάτιρα της σύγχρονης τέχνης (προσοχή, περιέχει και κανιβαλισμό).

Καταλάβατε. Σινεμά για πολύ λίγους (ελάχιστους) που ή αγαπάς ή σε απωθεί εντελώς. Ούτε στρωτή αφήγηση υπάρχει ούτε αποδεκτή αισθητική και βέβαια κυριαρχεί το queer στοιχείο, όπως είπαμε πριν. Προσωπικά το βρήκα πολύ ενδιαφέρον. Εσείς δείτε το με αποκλειστικά δική σας ευθύνη.

"ΟΙ ΑΓΡΙΕΣ ΜΕΡΕΣ ΜΑΣ" : ROAD MOVIE ΚΑΙ ΑΝΑΤΡΕΠΤΙΚΕΣ ΙΔΕΕΣ

Ο Βασίλης Κεκάτος έχει πάρει Χρυσό Φοίνικα στις Κάννες για μια μικρού μήκους ταινία του. Το 2025 φτάνει η ώρα για την πρώτη μεγάλου μήκους του: Τις "Άγριες Μέρες μας" με την πολύ καλή Δάφνη Πατακιά στον βασικό ρόλο.

Μια ατίθαση κοπέλα μαλώνει με την καταπιεστική οικογένειά της, φεύγει από το σπίτι, συγκρούεται και με την κολλητή της και τελικά μένει άστεγη. Θέλοντας να πάει στον Έβρο, όπου μένει η αδελφή της, γνωρίζει μια παρέα νεαρών, αγοριών και κοριτσιών, που αλωνίζουν την Ελλάδα με τροχόσπιτο  βοηθώντας - όχι με νόμιμο τρόπο - ανθρώπους που ζουν στο όριο της φτώχειας. Γοητευμένη από την ελεύθερη και αντισυμβατική ζωή τους θέλει να γίνει μέλος της παρέας και προσπαθεί να κερδίσει την εμπιστοσύνη τους. 

Road movie, ανατρεπτικές αντικαπιταλιστικές και αντισυστημικές ιδέες, πόθος για ελευθερία απ' όλες τις κοινωνικές συμβάσεις και παράξενη ενηλικίωση, συγκαταλέγονται στα θετικά της ταινίας. Ωστόσο η ιστορία δεν φαίνεται, από την αρχή σχεδόν, ιδιαίτερα ρεαλιστική, παρά το ότι θα το ήθελε (μιλώ για την δράση της παρέας, που μάλλον δεν θα μπορούσε να σταθεί στην πραγματικότητα στην οποία ζούμε). Καλές προθέσεις, αλλά οι ιδέες σύντομα αρχίζουν να επαναλαμβάνονται. Δεν κουράστηκα ακριβώς, κράτησε το ενδιαφέρον μου, αλλά στο τέλος μάλλον τη βρήκα τραβηγμένη (όχι για ιδεολογικούς λόγους, μια χαρά κάνουν ό,τι κάνουν οι φίλοι μας).

Μένει η καταγραφή του πάθους, της ορμής και της τρέλας της νιότης, τα όνειρα για μια ελεύθερη ζωή κόντρα στις συμβάσεις, η αντιπάθεια για τη "μούχλα" της σταθερότητας. Συνολικά όμως δεν την βρήκα ολοκληρωμένη ταινία. Σίγουρα πάντως είναι ενδιαφέρουσα.

"VERMIGLIO" : ΕΝΑΣ ΠΑΛΙΟΣ, ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ

Το 2024 ένα ιταλικό φιλμ έρχεται να μας θυμίσει άλλες εποχές. Τόσο πραγματικές όσο και κινηματογραφικές. Το "Vermiglio" (Βερμίλιο : Η Νύφη του Βουνού" ο μάλλον αχρείαστος ελληνικός τίτλος) της Maura Delpero. 

Ενώ ο πόλεμος μαίνεται ακόμα το 1944 - αν και βρίσκεται πλέον προς το τέλος του - στο ορεινό ομώνυμο χωριό οι κάτοικοι συνεχίζουν την δύσκολη καθημερινότητά τους δίχως να πολυπαίρνουν χαμπάρι απ' αυτόν. Η οικογένεια του δάσκαλου, ενός δίκαιου ανθρώπου - αλλά και με τα ελαττώματά του - με 7 παιδιά γνωρίζει χαρές και λύπες, γέννες και θανάτους. Η εικόνα θα αλλάξει όταν ένας ντόπιος νεαρός επιστρέφει από το μέτωπο με έναν συνομήλικό του λιποτάκτη, ο οποίος του έσωσε τη ζωή.

Εξαιρετική φωτογραφία, απόλυτος ρεαλισμός, πιστευτές καταστάσεις, αληθινοί χαρακτήρες με τα καλά και τα κακά τους (όπως οι πραγματικοί άνθρωποι δηλαδή), όλα δημιουργούν μια "παλιά" ατμόσφαιρα. Όχι, εμένα δεν μου θύμισε τόσο νεορεαλισμό, όπως γράφτηκε από πολλούς. Νομίζω ότι ο νεορεαλισμός εξέταζε κυρίως αστικές καταστάσεις. Μου θύμισε περισσότερο ιταλικές ταινίες των 70ς, κάτι σαν "Πατέρα Αφέντη", "Δέντρο με τα Τσόκαρα" και τέτοια. Ναι, όταν ένα φιλμ σε κάνει να ζεις, να αισθάνεσαι όσα δείχνει, να σε συναρπάζει με την αλήθεια του, είναι καλό φιλμ. Και παράλληλα, δίχως καθόλου να είναι κυρίαρχο στοιχείο, υπάρχει διάχυτη μια υπόγεια αντιπολεμική ατμόσφαιρα. Βλέπετε κανένας δεν μιλά για μάχες και πολεμικά γεγονότα, κανένας φαίνεται να μη νοιάζεται για την έκβαση το πολέμου. Το μόνο που θέλουν όλοι είναι να τελειώσει επιτέλους και να πάει στο διάολο. Για μένα είναι μια αντιπολεμική διάθεση πολύ περισσότερο βαθιά από κραυγαλέες παρόμοιες. 

Και μια γενική παρατήρηση: Βλέποντας ταινίες σαν αυτή μένεις έκπληκτος συνειδητοποιώντας πόσο διαφορετική ήταν η ζωή τις εποχές αυτές στην φτωχή επαρχία, πόσο οι άνθρωποι ήταν δεμένοι και εξαρτώνταν από τη φύση, πόσο βαθιά βίωναν τον καθημερινό μόχθο... Και πόσο πιο δυνατά και βαθιά ήταν τα συναισθήματα, πόσο πιο εξοικειωμένοι ήταν με τον θάνατο, πόσο πολύτιμος ήταν ο έρωτας, πόσο αποδέχονταν ό,τι τους συνέβαινε ως μέρος του κύκλου της ζωής και λοιπά και λοιπά. Προσοχή, διότι όσα έγραψα πιο πάνω παρεξηγούνται : Δεν εννοώ ότι η ζωή ήταν "καλύτερη". Ίσα - ίσα, ήταν πιο δύσκολη. Δεν κάνω τέτοιου είδους κριτική. Απλώς μένω έκπληκτος με την απύθμενη διαφορά τρόπου ζωής και βίωσης της ανθρώπινης κατάστασης μέσα σε αρκετά λιγότερο χρόνο από έναν αιώνα. Δεν ξέρω αν είμαστε καλύτερα ή χειρότερα, ξέρω όμως ότι οι διαφορές είναι τεράστιες. Είμαστε ένας διαφορετικός τύπος ανθρώπου σε σχέση με αυτούς που βλέπουμε σε ταινίες σαν αυτή.

  

ΙΣΩΣ ΤΟ ΚΑΛΥΤΕΡΟ "AND THEN THEY WERE NONE"

Το "And then they Were None" της Άγκαθα Κρίστι έχει βεβαίως μεταφερθεί πολλές φορές στην οθόνη. Ίσως η καλύτερη (μια από τις καλύτερες για να είμαι πιο ακριβής εφοσον δεν τις έχω δει όλες) είναι η ασπρόμαυρη βερσιόν του 1945. Αναμενόμενο, αφού, αν και αγγλόφωνο, έχει γυριστεί από τον κλασικό Γάλλο σκηνοθέτη Rene Clair (1898-1981).

7 άγνωστοι μεταξύ τους άνθρωποι, διαφορετικών επαγγελμάτων, φύλου και ηλικίας, καλούνται από μυστηριώδη πλούσιο να περάσουν ένα σαββατοκύριακο σε πύργο σε απομονωμένο και ακατοίκητο νησί. Όταν φτάσουν θα διαπιστώσουν ότι υπάρχει ένα ζεύγος ως υπηρετικό προσωπικό, αλλά ο οικοδεσπότης είναι άφαντος. Και τότε ένας - ένας οι καλεσμένοι θα αρχίσουν να δολοφονούνται...

Τυπική Άγκαθα Κρίστι στα καλύτερά της, αλλά και απολαυστική ταινία. Εκτός από το προφανές σασπένς, την κλειστοφοβική ατμοσφαιρα, τις ανατροπές και την αγωνία για το ποιος είναι ο δολοφόνος (αφού ένας - ένας από τους ύποπτους αποκλείεται), υπάρχει και το διάχυτο χιούμορ, πράγμα που συνηθίζει ο Clair. Κάποιοι θα το βρουν "παλιομοδίτικο", με τους μόνιμα κοστουμαρισμένους κυρίους και τις ξυνές γεροντοκόρες ή μη. Ωστόσο είναι πολύ πιο ουσιαστικό και απολαυστικό από κάτι βαρυφορτωμένες σύγχρονες αντίστοιχες παραγωγές, που σε τραβάνε από το μανίκι κραυγάζοντας "Κοιτάξτε πόσο εντυπωσιακές εικόνες μπορώ να φτιάξω" και τελικά σε κάνουν να βαριέσαι αφού αυτό που χάνεται είναι ο ρυθμός. 

Τέλος πάντων, αν και τόσο "παλιό" ως εικόνα, το βρήκα απολαυστικότατο. 

"ΤΟ ΦΟΙΝΙΚΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ" ΚΑΙ Ο ΠΑΙΧΝΙΔΙΑΡΙΚΟΣ - ΠΛΗΝ ΟΜΩΣ ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΟΣ - WES

Κάποτε λάτρευα τον Wes Anderson. Σήμερα εξακολουθώ να βλέπω φανατικά τις ταινίες του, αλλά ο αρχικός ενθουσιασμός έχει μειωθεί αισθητά. Εννοείται ότι δεν είμαι ο πρώτος που το παρατηρεί, αλλά είναι αλήθεια ότι ο ιδιαίτερος αυτός δημιουργός επαναλαμβάνεται άλλοτε αποτυχημένα κι άλλοτε με διασκεδαστικά αποτελέσματα... αλλά μέχρις εκεί. "Το Φοινικικό Σχέδιο" του 2025 δεν αποτελεί εξαίρεση. Ούτε καν στη χρήση πολλών γνωστών ονομάτων στο καστ. Εδώ επικεφαλής είναι ο Μπενίσιο ντελ Τόρο και στους ποικίλους άλλους ρόλους θα βρούμε τον Ουίλιαμ Νταφόε, την Σκάρλετ Γιόχανσον, τον Μάρεϊ Άμπρααμς, τον Μπένεντικτ Κάμπερμπατς, τον Μάικλ Σέρα και άλλους.

Στυγνός και αδίστακτος εκατομμυριούχος επιχειρηματίας θέλει να ξεκινήσει το μεγαλύτερο σχέδιό του: Να βάλει χέρι στα πλούτη της Φοινίκης, μιας ανεξάρτητης χώρας. Εκτός από έναν νεαρό Σουηδό δάσκαλο θα ενεργοποιήσει για το σχέδιο αυτό την ...καλόγρια κόρη του. Ωστόσο οι επίδοξοι δολοφόνοι του καραδοκούν παντού...

Το σχεδόν σουρεαλιστικό σενάριο, τα ευρήματα που παραπέμπουν σε κινούμενα σχέδια (που πέφτουν από πολύ ψηλά αλλά ποτέ δεν παθαίνουν κάτι), η γνωστή ιδιόρρυθμη σκηνοθεσία με τα απόλυτα συμμετρικά πλάνα, τα παστέλ χρώματα, τη συχνά ακίνητη κάμερα που τα κάνει να μοιάζουν με πίνακες κλπ. κλπ., το all star καστ, το ιδιαίτερο χιούμορ και το ακόμα πιο ιδιαίτερο παίξιμο των ηθοποιών και όλα τα άλλα χαρακτηριστικά του δημιουργού είναι κι εδώ πανταχού παρόντα. Μαζί με πλήθος σινεφιλικές αναφορές (ακόμα και το όνομα του πρωταγωνιστή παραπέμπει άμεσα στον θρυλικό παραγωγό Alexander Korda) και διαρκείς μπηχτές για τον σύγχρονο αδίστακτο καπιταλισμό που δεν σταματά μπροστά σε τίποτα, δημιουργεί ένα ακόμα ανάλαφρο κινηματογραφικό παράδοξο, απ' αυτά που σκαρώνει ο κύριος Anderson. Το βρήκα αρκετά καλύτερο από το προηγούμενο "Asteroid City" (στο οποίο είχα βαρεθεί) και σαφώς περισσότερο διασκεδαστικό, ωστόσο υπερβολικά "άδειο" και, όπως είπα και στην αρχή, ένα ακόμα δείγμα ενός αενάως επαναλαμβανόμενου ύφους. Καλά πέρασα, αλλά ο ενθουσιασμός έχει εκλείψει. Φοβάμαι δια παντός.

 

 

 

"ΤΙ ΣΥΝΕΒΗ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΑ" ΚΑΙ ΣΤΟΝ ΚΟΣΜΟ;

To 2017 o Νορβηγός Tommy Wirkola (που προφανώς δουλεύει και στις ΗΠΑ) γυρίζει το "Τι Συνέβη στη Δευτέρα", ένα φιλμ δυστοπικής επιστημονικής φαντασίας με τους Ναομί Ραπάς στον βασικό... εφταπλό (!) ρόλο και τους Γκλεν Γλόουζ και  Ουίλιαμ Νταφόε. 

Στο κοντινό μέλλον ο υπερπληθυσμός κοντεύει να τινάξει τον πλανήτη στον αέρα. Η (παγκόσμια να υποθέσω) δικτατορική κυβέρνηση αποφασίζει να επιτρέπει μόνο ένα παιδί σε κάθε οικογένεια. Στο μεταξύ λόγω άλλων παρενεργειών τα πολλαπλά παιδιά είναι συνηθισμένο φαινόμενο. Όσα "περισσεύουν" μπαίνουν σε κατάψυξη περιμένοντας να "αναστηθούν" όταν έρθουν οι κατάλληλες συνθήκες. Ωστόσο ένας μόνος πατέρας που αποκτά 7 πανομοιότυπες κόρες καταφέρνει να αποκρύψει το γεγονός και να τις μεγαλώσει σε διαμέρισμα. Όταν γίνουν ώριμες κοπέλες ντύνονται πανομοιότυπα και πηγαίνουν στη δουλειά (ή βγαίνουν έξω εν γένει) μια μέρα η κάθε μία, ενώ οι υπόλοιπες 6 παραμένουν στο σπίτι. Πόσο όμως μπορεί να κρατήσει αυτό;

Η ιδέα είναι ενδιαφέρουσα και, κυρίως, πρωτότυπη. Η μουντή, γκρίζα ατμόσφαιρα με τους γεμάτους πλήθη δρόμους, θυμίζει κινηματογραφικές αποδώσεις οργουελιανών κινηματογραφικών διασκευών. Ωστόσο, αν το καλοσκεφτούμε, το σενάριο μπάζει από παντού και, όσο το σκέφτεται κανείς, τόσο περισσότερες απορίες δημιουργούνται. Όσο για την πλοκή είναι γεμάτη από κλισέ και αναμενόμενες καταστάσεις. Όσο δε προχωρά το φιλμ τόσο πιο ταινία δράσης γίνεται, τόσο πιο "εύκολες" είναι οι καταστάσεις και οι εντελώς αναμενόμενες λύσεις τους, τόσο πιο συμβατικοί και χοντροκομμένοι είναι οι "καλοί" και οι "κακοί". Έτσι, τελικά, αυτό που μένει δεν είναι ένα πρωτότυπο φιλμ επιστημονικής φαντασίας, αλλά μια ταινία με σασπένς που βασίζεται στη δράση και στα κυνηγητά. Κατά τη γνώμη μου βεβαίως όλα αυτά. Κρίμα...

"DEMOLITION MAN" (ΑΝ ΣΑΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΕΙ Η ΠΡΟΕΚΤΑΣΗ ΤΟΥ ΑΝΩΔΥΝΟΥ ΧΑΒΑΛΕ ΤΩΝ 80ς)

Το 1993 ο μέτριος Marco Brambilla γυρίζει το φιλμ επιστημονικής φαντασίας "Demolition Man" με τους Σιλβέστερ Σταλόνε ενάντια στον Γουέσλι Σνάιπς και την Σάντρα Μπούλοκ ως την απαραίτητη γυναικεία παρουσία. 

Στο μέλλον οι κατάδικοι αντί να εκτελούνται μπαίνουν στην κατάψυξη και διατηρούνται εκεί. Το μέλλον αυτό, κατά τα άλλα, είναι παντελώς ξενέρωτο, καθώς απαγορεύεται να βρίσεις, να πηδήσεις (αυτό γίνεται με ένα είδος.... διασωλήνωσης), να πετάς σκουπιδάκια κλπ. Όταν ο πιο επικίνδυνος κατάδικος ξεπαγώνει και δραπετεύει, αναγκάζονται να ξεπαγώσουν και έναν εξ ίσου επικίνδυνο μπάτσο (τον Σταλόνε, είμαι σίγουρος ότι το μαντέψατε), που τα είχε κάνει μπάχαλο στο παρελθόν και είχε καταψυχθεί κι αυτός. Είναι ο μόνος που μπορεί να τον αντιμετωπίσει.

Όπως φαντάζεστε όλη η ιστορία είναι το... νεομπάχαλο που θα συμβεί στον ήρεμο, δίχως ίχνος βίας μελλοντικό κόσμο, όταν οι δυο άσπονδοι εχθροί θα αρχίσουν να κυνηγιούνται διαλύοντας τα πάντα. Επίσης το φιλμ προσπαθεί συνειδητά να διαθέτει και χιούμορ. Αν αυτό σας διασκεδάζει, τότε θα περάσετε μια χαρά. Αν βαριέστε κυνηγητά και εκρήξεις, αλλάξτε ταινία. Εδώ είναι όλα τόσο σχηματικά, τόσο μαύρα - άσπρα, τόσο εύκολα, που πιο πολύ πεθαίνεις. Όσο για τα "μηνύματα".... τι να πω. Μπροστά σε ένα τόσο ξενέρωτο και άγευστο (πλην όμως ειρηνικότατο) μέλλον, μια χαρά είναι μια γερή δόση αντρίλας και ωμής βίας. Μάλιστα...