ΟΙ ΑΝΑΤΡΕΠΤΙΚΟΙ "VELVET UNDERGROUND" ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΗ

Ο Todd Haynes παραμένει σημαντικός δημιουργός σχεδόν με ό,τι και να καταπιάνεται. Στη συγκεκριμένη περίπτωση μάλιστα τον θεωρώ ιδανικό (λόγω σχέσης με τη μουσική). Μιλώ για το ντοκιμαντέρ του 2021 "The Velvet Underground". Το οποίο προφανώς είναι ένα ντοκιμαντέρ... για τους Velvet Underground.

Συγκεντρώνοντας πολλά ντοκουμέντα της εποχής (μερικά άγνωστα απ' ό,τι διαβάζω) και βάζοντας να μιλούν γι' αυτούς πολλοί και σημαντικοί (John Waters, Jonathan Richman, Jackson Brownie, Jonas Mekas, La Monte Young κ.ά.), πιάνει την ιστορία του περίφημου συγκροτήματος από την αρχή, από τις προσωπικές ιστορίες του John Cale και του Lou Reed, για το πώς ενώθηκαν, για τα άλλα δύο μέλη (Morisson και Tucker), τη συνάντηση και τη σχέση με τον Andy Warhol, την προσχώρηση της Nico για ένα δίσκο και κάποιες περιοδείες κλπ. κλπ. Και, συγχρόνως, εξετάζει αναλυτικά το γιατί το γκρουπ αυτό υπήρξε τόσο πρωτοποριακό για το μακρινό 1967 και γιατί σημάδεψε ολόκληρο το ροκ.

Μιλά επίσης για τους διαφορετικούς χαρακτήρες και μουσικές προτιμήσεις των Cale και Reed και τις αναπόφευκτες συγκρούσεις τους, που οδήγησαν στη διάλυση. Βλέπετε, ο Cale ξεκινούσε εξ αρχής από κλασικές σπουδές και είχε εμπλακεί ήδη με μουσικούς πειραματισμούς και τη μουσική πρωτοπορία πριν τους Velvet, ενώ ο Reed ήθελε μια τυπική ροκ καριέρα - παρά την απίστευτη ανατρεπτικότητα για την εποχή των στίχων που έγραφε και οι οποίοι απροκάλυπτα άγγιζαν θέματα ταμπού για την εποχή (ναρκωτικά, ομοφυλοφιλία, τραβεστί, πιάτσα κλπ. κλπ.) 

Απόλαυσα το φιλμ. Βλέποντάς το καταλαβαίνει κανείς γιατί υπήρξαν τόσο σημαντικοί, γιατί δεν έμοιαζαν με τίποτα άλλο που υπήρχε τότε και γιατί το ίχνος του περάσματός τους παραμένει μέχρι σήμερα ανεξίτηλο. Και, βεβαίως, ένα μεγάλο μπράβο στον Haynes.

SPONTANEOUS": ΠΕΡΙΕΡΓΟ ΚΑΙ ΑΚΑΤΑΤΑΚΤΟ

 

Τι μπορείς να πεις όταν ένα φιλμ είναι και κωμωδία και αισθηματικό και τρόμου και ενηλικίωσης και δραματικό και... Μόνο ότι δεν κατατάσσεται κάπου. Τι άλλο; Μιλώ για την παράξενη πρώτη εμφάνιση του Brian Duffield στο "Spontaneous" του 2020.

Σε ένα σχολείο των ΗΠΑ οι τελειόφοιτοι, που ετοιμάζονται για το γνωστό χορό αποφοίτησης και τη μετάβασή τους σε κολλέγιο, αρχίζουν στα καλά καθούμενα να... εκρήγνυνται ένας - ένας, γεμίζοντας τον τόπο με αίματα και μικροσκοπικά υπολείμματα. Δεν υπάρχει κάποια σειρά, κάποια ώρα, κάποιο ορατό σχέδιο ή μοτίβο. Μπορεί ανά πάσα στιγμή να συμβεί στον καθένα, σε οποιαδήποτε ώρα ή χώρο. Ουδείς μπορεί να κατανοήσει το πώς και το γιατί. Μια από τις μαθήτριες με ιδιαίτερα επαναστατικές / υπαρξιακές / μηδενιστικές τάσεις και σε συνήθη κόντρα με γονείς και σχολείο ερωτεύεται ευαίσθητο / ονειροπόλο / καλλιεργημένο συμμαθητή της και οι δυο τους συνειδητοποιούν ότι κάθε στιγμή μπορεί να είναι και η τελευταία τους. Κυριολεκτικό no future.

Μπορείς να το δεις ως ταινία ενηλικίωσης (αλληγορική ίσως) που μπαίνει έντονα στο χώρο του φανταστικού, πλην όμως μοιάζει να μην ενδιαφέρεται γι' αυτό ή να εξηγήσει οτιδήποτε απ' ότι συμβαίνει. Αντίθετα το χιούμορ μπορεί να δώσει τη θέση του στο δράμα, στον τρόμο, στο αισθηματικό, στη νεανική ορμή και επαναστατικότητα, στον κυνισμό... Εντάξει, διαθέτει την πρωτοτυπία και τη δροσιά του, το είδα περισσότερο από ότι άλλο με περιέργεια, αλλά οι περισσότεροι μάλλον θα ενοχληθούν από την ασάφεια (ή την απουσία) στόχου για το τι ακριβώς θέλει να κάνει ή να πει ο δημιουργός. Ενδιαφέρον, αλλά και κουφό και ασαφές ντεμπούτο.  

"Η ΕΞΟΥΣΙΑ ΤΟΥ ΣΚΥΛΟΥ" Ή Η ΑΓΡΙΑ ΔΥΣΗ ΚΑΙ Η ΒΑΡΒΑΡΟΤΗΤΑ ΤΗΣ

 

Η Jane Campion είχε 12 χρόνια να κάνει ταινία, από την εποχή του μάλλον αδιάφορου "Bright Star" του 2009. Το 2021 όμως επανέρχεται δριμύτερη με την "Εξουσία του Σκύλου" (The Power of the Dog), για μένα μία από τις καλύτερες ταινίες της χρονιάς, με τους Μπένεντικτ Κάμπερμπατς και Κίρστεν Ντανστ στους βασικούς ρόλους.

Δύο αδέλφια κληρονομούν το πλούσιο ράντσο του πατέρα τους. Είναι όμως εντελώς διαφορετικά: Ο ένας ήρεμος, τζέντλεμαν, καλοντυμένος, προσαρμοσμένος στη νέα πραγματικότητα που έρχεται (τεχνολογία, άλλου είδους μπίζνες κλπ.), ο άλλος άξεστος, βρώμικος, μάτσο, με τους κάουμπόις του ράντσου να τον βλέπουν σαν θεό. Την ισορροπία, παρά τις διαφορές, ανάμεσα στους δύο θα ταράξει η απόφαση του πρώτου να παντρευτεί και η άφιξη του θηλυκού στοιχείου για πρώτη φορά στον αποκλειστικά αντρικό κόσμο τους. Αυτό θα είναι το πρώτο σοκ. Βαθύτερο σοκ όμως (όπως θα αποδειχτεί), θα προκαλέσει η άφιξη του νεαρού γιου της (η γυναίκα είναι χήρα και έχει γιο από τον πρώτο της άντρα), ενός λεπτεπίλεπτου, ευαίσθητου αγοριού που σπουδάζει ιατρική και φτιάχνει χάρτινα λουλούδια...

Εξαιρετικό φιλμ, που αποδομεί απόλυτα την περίφημη "Άγρια Δύση" και την όλη μάτσο κουλτούρα της και σκάβει για να αποκαλύψει τα καλά κρυμμένα μυστικά που κρύβονται κάτω από την τραχιά και "ηρωική" επιφάνεια. Σημειωτέον ότι ενώ η εικόνα είναι απόλυτα "γουέστερν" (ανοιχτοί ορίζοντες, αχανή, ξερά τοπία, κάουμπόις με σπιρούνια, κοπάδια κλπ.), διαδραματίζεται το 1925, αρκετά μετά δηλαδή την εποχή των κλασικών γουέστερν, όταν η τεχνολογία (αυτοκίνητα κ.ά.) έχει αρχίσει να εισβάλλει. Έτσι, εκτός της αποδόμησης που λέγαμε, το φιλμ καταγράφει και το τέλος μια ολόκληρης "μυθικής" εποχής, η οποία δεν ήταν τόσο ηρωική όσο παρουσιάζεται στις γνωστές παλιές ταινίες του είδους.

Αργή ταινία, λειτουργεί ως ένα είδος ψυχολογικού θρίλερ, όπου όλοι περιμένουμε με αγωνία την επικείμενη έκρηξη, η οποία όμως διαρκώς αναβάλλεται. Φυσικά ο αργός ρυθμός δεν με ενοχλεί καθόλου. Το αντίθετο μάλιστα: Νομίζω ότι οι χαλαροί ρυθμοί ταιριάζουν απόλυτα με τα υποβόσκοντα στοιχεία που σιγοβράζουν κάτω από την επιφάνεια και αποκαλύπτονται βαθμιαία, εντείνοντας την αναμονή του θεατή. Όσο για το τέλος... ας μην πω τίποτα.

Όπως είπα σίγουρα στα 10 καλύτερα του 2021.

"ΕΝΑΣ ΗΣΥΧΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ" ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΡΧΙΑ

 

"Ένας Ήσυχος Άνθρωπος" (2020) είναι η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του Τάσου Γερακίνη. Πρόκειται για ένα ακόμα φιλμ που μιλά για τα προβλήματα (και τη μιζέρια) της ελληνικής επαρχίας.

Ένας "ήσυχος άνθρωπος", οινοπαραγωγός, ζει κάπου στην επαρχία με τη χωρισμένη κόρη του. Είναι μοναχικός και έχει πολλά προβλήματα: Η σχέση με την κόρη του δεν είναι στα καλύτερά της, ο (πρώην) συμπεθέρος του τού δημιουργεί πολλά προβλήματα, τα οικονομικά του είναι χάλια... Τι άλλο να συμβεί ακόμα; Ώσπου ένας δραπέτης κατάδικος εισβάλλει στο σπίτι του κρατώντας τον όμηρο (δίχως όμως κανείς στο χωριό να γνωρίζει κάτι) ανατρέποντας πλήρως την ήδη εύθραυστη ισορροπία.

Το φιλμ πάνω απ' όλα μιλά για τη μιζέρια της ελληνικής επαρχίας, το είπαμε (έχοντας δει σχετικές ξένες ταινίες, νομίζω ότι η μιζέρια αυτή ενυπάρχει σε κάθε επαρχία του "προηγμένου" δυτικού κόσμου). Μια επαρχία ασφυκτική, όπου όλοι σχολιάζουν τους άλλους, όπου ένας χωρισμός μπορεί να δημιουργήσει πάμπολλα προβλήματα και φασαρίες... Φυσικά η εμφάνιση του δραπέτη γίνεται καταλύτης των πολλών εξελίξεων. Και βέβαια, το υποψιάζεστε, στο φιλμ θα ενσωματωθεί το κλασικό μοτίβο του "ξεσπάσματος" (βλ. "Αδέσποτα Σκυλιά" κλπ. κλπ.), αν και όχι τόσο βίαια.

Κάπου τα έχουμε ξαναδεί αυτά, κάπου προβληματιζόμαστε για την τόσο απότομη αλλαγή / αποφασιστικότητα της κόρης (δεν λέω πώς και τι), συνολικά ωστόσο το βρήκα αρκετά συμπαθητικό. Βραδυφλεγές, αργό σχετικά (πράγμα που εδώ δεν με ενόχλησε, αφού προετοιμάζεται η ατμόσφαιρα), με καλές ηθοποιίες, αξίζει νομίζω τη θέασή σας. 

"REMINISENCE": Η ΜΝΗΜΗ ΞΑΝΑ...

 Πριν λίγο καιρό έτυχε να γράψω για το "Rememory", ένα φιλμ επιστημονικής φαντασίας του 2017. Λίγο μετά, εντελώς συμπτωματικά, βλέπω το "Reminisence" ("Ταξίδι Μέσα από τη Μνήμη" στην Ελλάδα), γυρισμένο το 2021 από τη Lisa Joy (είναι η πρώτη ταινία της) με τον Χιου Τζάκμαν και την Ρεμπέκα Φέργκιουσον στους κύριους ρόλους, που είναι επίσης επιστημονική φαντασία και διερευνά παρόμοια θέματα με την προηγούμενη. Κι όχι μόνο αυτό, αλλά ένα από "γκάτζετ" του φιλμ, οι "πλακέτες" που καταγράφουν τη μνήμη κάποιου, είναι ως ντιζάιν σχεδόν όμοιες με το προηγούμενο. Μας απασχολεί άραγε τόσο το θέμα της μνήμης;

Ο ήρωας είναι ένας "ντετέκτιβ μνήμης". Διαχειρίζεται μια πολύπλοκη συσκευή με την οποία αναπαράγονται οπτικά, όπως ακριβώς συνέβησαν, συγκεκριμένα αποσπάσματα από τη μνήμη του πελάτη, ο οποίος ξαναζεί τα συμβάντα. Αυτό μπορεί να συμβεί είτε για να λυθεί κάποιο πρόβλημα είτε επειδή οι πελάτες θέλουν να ξαναζήσουν σημαντικές στιγμές της ζωής τους. Ώσπου φτάνει κάποια "ιδιαίτερη" πελάτισσα και τα πάντα στη ζωή του ήρωα θα ανατραπούν, καθώς η γυναίκα αυτή θα του γίνει εμμονή.

Η ταινία ανήκει βέβαια σαφώς στο χώρο της ΕΦ, πλην όμως είναι δομημένη και διαθέτει όλα τα στοιχεία του νουάρ. Μοιραία γυναίκα, αναζήτηση, αστική ατμόσφαιρα, κακόφημα μπαρ, ανατροπές κλπ. κλπ. Όλα αυτά όμως διαδραματίζονται σε ένα φανταστικό μελλοντολογικό σκηνικό, όπου η στάθμη της θάλασσας έχει ανέβει και πολλές παραθαλάσσιες πόλεις έχουν, εν μέρει τουλάχιστον, βυθιστεί. Έτσι βλέπουμε ένα Μαϊάμι (όπου διαδραματίζεται η ιστορία) που περισσότερο από οτιδήποτε άλλο θυμίζει Βενετία (με ουρανοξύστες). Ταυτόχρονα υπάρχει κάποιος προβληματισμός που αφορά το θέμα της ανθρώπινης μνήμης. Επίσης ενδιαφέρον έχει η ιδέα ότι ο "ντετέκτιβ" εξ ορισμού γίνεται συγχρόνως και κάτι σαν εξομολογητής, κάποιος που του εμπιστευόμαστε τα μυστικά μας, αφού υποχρεωτικά βλέπει κι εκείνος τις αναμνήσει του πελάτη.

Ίσως κάποιες κοιλιές να υπάρχουν, ωστόσο είδα την ταινία με ενδιαφέρον (και μου άρεσαν και τα "παρακμιακά", στα όρια του μετακαταστροφικού, σκηνικά). Και εκτίμησα το ότι δεν κάνει παραχωρήσεις σε γελοία χάπι εντ κλπ. κλπ. Όπως τα κλασικά νουάρ δηλαδή. Δίχως να είναι αριστούργημα, το βρήκα καλό.

"COLLECTIVE": ΤΟΣΟ ΚΟΝΤΑ, ΜΑ ΤΟΣΟ ΕΦΙΑΛΤΙΚΑ...

 Το "Collective" είναι αυτό που λέμε "δραματοποιημένο ντοκιμαντέρ", δηλ. ντοκιμαντέρ μεν, με τα αληθινά πρόσωπα να παίζουν τους εαυτούς τους, αλλά σκηνοθετημένο με ντοκιμαντερίστικο τρόπο, ώστε να αναπαριστά τα αληθινά γεγονότα. Είναι ρουμάνικο, γυρίστηκε το 2019 από τον Alexander Nanau και - τουλάχιστον τα αληθινά γεγονότα που πραγματεύεται - είναι συγκλονιστικά.

Ας δούμε όμως τα γεγονότα (στην ταινία αυτή δεν έχει πολύ νόημα να μιλήσουμε για σκηνοθεσία, στιλ κλπ. Τα ωμά γεγονότα είναι αυτά που έχουν σε αφήνουν άναυδο. Και. μην παρεξηγήσετε αυτό που θα πω, κάθε άλλο παρά παράδεισο θεωρώ τη χώρα μας, αλλά όντως μπροστά σε χώρες όπως η Ρουμανία ή η Βουλγαρία είμαστε παράδεισος. Το έχω διασταυρώσει και από προσωπικές μαρτυρίες). Τα γεγονότα λοιπόν: Το 2015 μια πυρκαγιά σε ένα πολύ γνωστό κλαμπ, το "Colectiv", στοίχησε τη ζωή σε 27 άτομα, νέους κυρίως που διασκέδαζαν, ενώ άλλοι 180 υπέστησαν βαριά ή ελαφρότερα εγκαύματα και μπήκαν σε νοσοκομείο. Έγιναν μεγάλες διαδηλώσεις και κόστισε στην τότε κυβέρνηση, διότι αποδείχτηκε ότι ένα από τα μεγαλύτερα κλαμπ της πρωτεύουσας δεν διέθετε έξοδο κινδύνου και εκεί οφειλόταν μεγάλο μέρος του κακού. Νομίζετε ότι το πράγμα τελειώνει εδώ; Λάθος. Μόλις αρχίζει. Την επόμενη κιόλας εβδομάδα πολλοί από τους τραυματίες άρχισαν να πεθαίνουν στα νοσοκομεία δίχως αυτό να δικαιολογείται από τα εγκαύματά τους. Κάποια πηγή "ψιθύρισε" την αιτία σε μια αθλητική (!!!) εφημερίδα και ένας βετεράνος δημοσιογράφος της άρχισε να δουλεύει υποδειγματικά στο στιλ του "'Όλοι οι Άνθρωποι του Προέδρου", φέρνοντας στο φως ένα κολοσσιαίο σκάνδαλο, που μπροστά του η έλλειψη πόρτας κινδύνου είναι... πταίσμα: Μια μεγάλη φαρμακευτική εταιρία της χώρας, που, έχοντας προνομιακή μεταχείριση, τροφοδοτούσε αποκλειστικά κάποιες εκατοντάδες νοσοκομείων, έβγαζε εκατομμύρια νοθεύοντας τα κοινά αντισηπτικά (αυτά που στις μέρες μας χρησιμοποιούμε κατά κόρον εναντίον του Covid) σε βαθμό κακουργήματος, του στιλ αντί π.χ. για 100 ml της τάδε ουσίας αυτοί βάζανε 15. Οι γιατροί εξέταζαν και εγχείριζαν έχοντας "απολυμάνει" τα χέρια τους, οι τραυματίες όμως πέθαιναν κατά δεκάδες από μολύνσεις των πληγών τους. 

Ο υπουργός Υγείας παραιτήθηκε, ο νέος είχε κάθε διάθεση να κλείσει το απόστημα, κάποιοι υπεύθυνοι της εταιρίας που ήξεραν πολλά "αυτοκτόνησαν" (ή τους αυτοκτόνησαν) κλπ. κλπ. Ωστόσο ένας υπουργός με "καλή θέληση" δεν αρκεί. Αποδείχτηκε ότι το πράγμα πάει πολύ βαθύτερα: Η εταιρία λαδώνει πάμπολλους μάνατζερ νοσοκομείων και γιατρούς ώστε, ακριβώς, να μην κάνουν χημικό έλεγχο στα προϊόντα που παραλαμβάνει το νοσοκομείο. Κοινώς ολόκληρο το σύστημα νοσεί και οι μισοί εργαζόμενοι είναι συνυπεύθυνο. Πώς να τα διορθώσεις όλα αυτά; Απολύοντας τους μισούς γιατρούς και υπαλλήλους; Και μετά πώς θα λειτουργήσει οτιδήποτε; Αδιέξοδο.

Αυτά. Γι' αυτό σας είπα ότι μπροστά σε κάποιες χώρες, εμείς είμαστε "παράδεισος" (δώστε βάση στα εισαγωγικά). Τίποτα άλλο για το φιλμ καθ' εαυτό. Ήθελα μόνο να περιγράψω γυμνά τα γεγονότα. Και να πω ότι η ανθρώπινη απληστία πάντοτε έκανε την κοινωνία κόλαση.   

ΒΛΑΣΦΗΜΗ "ΜΠΕΝΕΝΤΕΤΤΑ"

 

Στα 83 του ο ολλανδός Paul Verhoeven παραμένει το ίδιο προκλητικός και "προβοκάτορας" όπως ακριβώς στα νιάτα του. Απόδειξη η "Benedetta" (2021), με την ελληνίδα Δάφνη Πατακιά στον έναν από τους δύο βασικούς ρόλους, τη Virginie Efira στον πιο βασικό, αλλά και τη Σαρλότ Ράμπλινγκ. Εδώ ο Βερχόφεν επιτίθεται με πάθος στην εκκλησία και την υποκρισία της.

Τον 17ο αιώνα η Ιταλία χτυπιέται από πανούκλα και τα θύματα πολλαπλασιάζονται καθημερινά. Σε ένα γυναικείο μοναστήρι μια πιστή (βλέπε φανατική) μοναχή έχει "αιρετικά" οράματα με το Χριστό, πιστεύει ότι στο κορμί της συμβαίνουν θαύματα (πληγές αντίστοιχες με Εκείνου κλπ.) , ενώ η ίδια, βουτηγμένη στις χριστιανικής φύσης ενοχές, αυτοτιμωρείται μαζοχιστικά. Ώσπου στη ζωή της θα μπει μια νεαρή μοναχή και αυτή τη φορά θα γνωρίσει ένα άλλου είδους πάθος: Το ερωτικό.

Όπως καταλαβαίνετε ο Βερχόφεν δεν αφήνει τίποτα χριστιανικό όρθιο. Και μόνο τα οράματα με τον Ιησού, που λέγαμε, ή κάποιες ερωτικές σκηνές με "ιερά" βοηθήματα θα κάνουν τους πιστούς να φύγουν στα μισά της ταινίας. Πέραν αυτών όμως των προβοκατόρικων σκηνών, η ουσιαστικότερη επίθεση είναι αφ' ενός στη μαζοχιστική πλευρά του χριστιανισμού (αγνότητα, σεξουαλική καταπίεση, ενοχές για αμαρτήματα που δεν διέπραξες καν, στερήσεις κ.ά.) και αφ' ετέρου στην απύθμενη υποκρισία της εκκλησίας. Που εδώ παρουσιάζεται δίχως τίποτα ιερό. Αντίθετα απαρτίζεται από ένα πολύπλοκο πλέγμα από ίντριγκες, άγριες διαμάχες για προσωπικά και άλλα συμφέροντα, εσωτερικές συγκρούσεις για δύναμη και εξουσία, τυφλό φανατισμό κλπ. κλπ. κλπ. 

Ο Βερχόφεν είναι, όπως συνήθως, γκροτέσκος και ίσως σε κάποια σημεία χοντροκομμένος και η πρόθεσή του να ενοχλήσει και να προκαλέσει σάλο είναι σαφής. Ωστόσο προσωπικά συμφωνώ με την καταγγελτική του πλευρά, ενώ είδα αυτή την ιστορία για τη ζωή στο μοναστήρι και τους έρωτες που προκύπτουν με εφιαλτικό φόντο την πανώλη, δίχως να κουραστώ ή να βαρεθώ. Ωστόσο, το τονίζω και πάλι, οι κάθε είδους πιστοί θα ενοχληθούν (και ο σκηνοθέτης θα τρίβει τα χέρια του από χαρά) και καλό θα είναι να την αποφύγουν. Αν πάνε όμως η ευθύνη είναι δική τους. Μη φωνάζουν μετά και σκίζουν τα ιμάτιά τους και τις οθόνες...

ΟΙ ΥΠΕΡΗΡΩΕΣ ΤΗς ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ: ΑΥΤΗ ΤΗ ΦΟΡΑ ΟΙ "ETERNALS"

Αυτό κι αν είναι έκπληξη! Η βραβευμένη με Όσκαρ χαμηλότονη Chloe Zhao του "Nomadland" σκηνοθετεί υπερηρωικό φιλμ το 2021! Τους "Eternals" συγκεκριμένα, άλλης μιας ομάδας σούπερ ντούπερ τύπων, αυτή τη φορά αθάνατων από τα βάθη του σύμπαντος, που έχουν σταλεί στη γη μερικές χιλιάδες χρόνια πριν, με σκοπό να βοηθήσουν στη δημιουργία του ανθρώπινου πολιτισμού. Τώρα όμως, στη σύγχρονη εποχή, αντιμετωπίζουν μια τρομερή απειλή και βρίσκονται μπροστά σε ένα εξ ίσου τρομερό δίλημμα!

Αυτά. Να σημειώσουμε ότι τα μέλη των Eternals αναφέρονται (ως όνομα και ως σούπερ ιδιότητες του καθενός) σε πρόσωπα / θεούς διαφόρων μυθολογιών της ανθρωπότητας και κυρίως σε πρόσωπα της ελληνικής μυθολογίας, με ελαφρώς παραφρασμένα ονόματα (Αθηνά, Ήφαιστος, Ίκαρος κλπ.). Και, μεταξύ άλλων, βλέπουμε την Αντζελίνα Τζολί και τη Σάλμα Χάγιεκ. Κατά τα άλλα οι μάχες δίνουν και παίρνουν, τα ίδια τα μέλη των Eternals συγκρούονται και μεταξύ τους (και μάλιστα θανάσιμα), μπόλικο θέαμα και εφέ όπως πάντα κλπ. κλπ.

Ως γνωστόν δεν είμαι φαν των υπερηρωικών ούτε διάβαζα ποτέ τα σχετικά κόμικς, σπάνια πλέον βλέπω τα φιλμ αυτά, οπότε δεν μπορώ να αποφανθώ αν είναι μια καλή ή κακή ταινία του είδους. Εμένα όλα ίδια μου φαίνονται (μερικά είναι απλώς χειρότερα από άλλα). Οπότε, το κλασικό: Διασκέδασα (κάπως, μην το παρακάνουμε κιόλας) όσο το έβλεπα και μετά το ξέχασα. Όπως πάντα. 

"IMAGINE ME & YOU" 'Η ΕΝΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟ ΤΡΙΟ

Έχω πολλές φορές γράψει ότι η κομεντί είναι ένα μάλλον εξαντλημένο είδος. Εννοώ κυρίως τις αμερικάνικες κομεντί. Ωστόσο οι βρετανικές ταινίες του είδους έχουν (κατά μέσο όρο) ένα σαφώς καλύτερο επίπεδο. Αυτό συμβαίνει και στο "Imagine Me & You" που γύρισε το 2005 ο Ol Parker με τη Lena Headey και αποτελεί έτσι μια ακόμα επιβεβαίωση. 

Έχουμε να κάνουμε με μια τυπική ιστορία. Νέα, όμορφη κοπέλα παντρεύεται μετά από χρόνια δεσμού τον νέο όμορφο φίλο της. Όμορφα όλα δηλαδή. Ωστόσο, από την αρχή κιόλας (από την τελετή του γάμου για να είμαστε ακριβείς) ένα τρίτο πρόσωπο θα μπει ανάμεσά τους και θα κλονίσει κάθε βεβαιότητα της κοπέλας. Με μια μικρή διαφορά από αντίστοιχες ιστορίες: Το τρίτο πρόσωπο είναι γυναίκα και η νύφη νοιώθει άμεση έλξη γι' αυτή...

Όπως καταλάβατε με το εύρημα αυτό αμέσως ανατρέπεται η τυπική μορφή των κομεντί. Και έχει ενδιαφέρον το ότι κατά τα άλλα ολόκληρη η ταινία ακολουθεί τις κλασικές συμβάσεις του είδους: Αρκετό χιούμορ, δραματικές στιγμές, (αισθηματικά) διλήμματα, σπαρταριστοί δεύτεροι χαρακτήρες κλπ. κλπ. Αυτό που με μια λέξη θα περιέγραφα ως "χαριτωμένο" κλίμα. Αλλά με τη διαφορά που είπαμε στην αρχή... Βέβαια όλα γίνονται σχετικά εύκολα και η αποδοχή μοιάζει να είναι καθολική σχεδόν, αλλά... τι να κάνουμε, σε κομεντί βρισκόμαστε.

Δεν θα αλλάξει τη ζωή σας (δεν περιμένω κάτι τέτοιο από το συγκεκριμένο είδος), αλλά είχε πλάκα.

"ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΕΡΩΤΑ ΚΑΙ ΦΑΝΤΑΣΙΑΣ"... ΚΑΙ ΣΥΜΠΤΩΣΕΩΝ

 

Ο Ryusuke Hamaguchi είναι ένας καθιερωμένος ιάπωνας σκηνοθέτης. Οι "Ιστορίες Έρωτα και Φαντασίας" γυρίστηκαν το 2021 και είναι μια σπονδυλωτή ταινία με τρεις ιστορίες. Και οι τρεις περιστρέφονται γύρω από τις ερωτικές σχέσεις, νυν ή πρώην, που έχουν συμβεί ή που κάποιος θα ήθελε να συμβούν αλλά....

Στη μία βλέπουμε ένα απίθανο ερωτικό τρίγωνο, του οποίου η ύπαρξη (και οι εξελίξεις) οφείλονται καθαρά σε μια σύμπτωση. Στην άλλη μια φοιτήτρια προσπαθεί να σαγηνεύσει έναν σοβαρό καθηγητή της, ο οποίος είναι και διάσημος συγγραφέα, ενώ στην επόμενη μια γυναίκα συναντά στο δρόμο μια συνομίληκή της και πιστεύει ότι είναι η αγαπημένη της συμμαθήτρια, την οποία έχει να δει δεκαετίες, από την εποχή του σχολείου

Όπως είπαμε όλες περιστρέφονται γύρω από τον έρωτα και η μεγάλη πλειοψηφία των χαρακτήρων που αναπτύσσονται είναι γυναικείοι. Το πρώτο που έρχεται στο μυαλό, βεβαίως, είναι ο Eric Rohmer και οι ατελείωτες αισθηματικές ιστορίες του. Εδώ ο Hamaguchi τονίζει περισσότερο τον παράγοντα της τύχης, το ρόλο της σύμπτωσης στις ανθρώπινες ζωές. Όλες οι ιστορίες είναι τρυφερές, σκιαγραφούν τον γυναικείο (κυρίως) ψυχισμό, μιλούν κάποιες φορές για το χάσιμο του εαυτού στην καθημερινή ρουτίνα και την ανανέωση που έρχεται με τον έρωτα ή με μια νέα φιλία...

Αν σας αρέσει το χαμηλότονο σινεμά κλειστών (κυρίως) χώρων που βασίζονται στο διάλογο και οι ευαίσθητες ιστορίες ανθρώπινων σχέσεων, αυτή είναι μια πολύ καλή ταινία. Όσοι τα βαριούνται όλα αυτά μάλλον θα πλήξουν.

 

(ΤΡΟΜΑΧΤΙΚΕΣ) "ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΤΟΥ ΣΟΧΟ"

 

Τον βρετανό Edgar Wright τον ξέρετε. Είναι αυτός που γύρισε τις πρωτότυπες κωμωδίες "Shaun of the Dead", "Hot Fuzz" και "The World's End" μεταξύ άλλων. Να λοιπόν που το 2021 ξαναχτυπά, με εντελώς διαφορετικό τρόπο ωστόσο: Οι "Ιστορίες του Σόχο" (Last Night in Soho) είναι μια πρωτότυπη ταινία τρόμου, αλλά αυτό που τη χαρακτηρίζει είναι η κάτι παραπάνω από εμφανής σχέση της με μια εποχή και μια μουσική: Το Λονδίνο της περιόδου 1960-1965, που ετοιμαζόταν ολοταχώς να γίνει "swinging" και η μουσική (κυρίως γυναικείες φωνές) της εποχής αυτής, η ποπ δηλαδή της εποχής. Κι όμως η ιστορία διαδραματίζεται στο σήμερα!

Μια αθώα, γλυκιά κοπέλα από την επαρχία, εντελώς κολλημένη με το Λονδίνο της προαναφερθείσας εποχής (μουσική, ρούχα, περιοχές, γενικότερο κλίμα) ζει με τη γιαγιά της (η μητέρα έχει πεθάνει μάλλον άσχημα) και ονειρεύεται να γίνει διάσημη σχεδιάστρια μόδας. Όταν τη δέχονται στη διάσημη σχολή που προτιμά, είναι σα να της κάνουν το μεγαλύτερο δώρο της ζωής της. Φεύγει ενθουσιασμένη για το Λονδίνο των ονείρων της (έστω κι αν βρισκόμαστε πλέον στα μέσα του 21ου αιώνα), αλλά εκεί, παρά το ότι γουστάρει τη σχολή, δεν βρίσκει το Λονδίνο που ονειρεύεται. Σύντομα όλα θα μετατραπούν σε εφιάλτη...

Ακούγεται σαν ρομαντικό παραμύθι. Είναι όμως ταινία τρόμου, το είπαμε, αλλά αποκλείεται να το αντιληφθεί κανείς το πρώτο μισάωρο. Μέχρι τότε θα νομίζει ότι βρίσκεται σε νοσταλγικό μιούζικαλ. Κι επειδή πηγαινοέρχεται μεταξύ φαντασίας (ή μήπως όχι;) και πραγματικότητας έχει όλη την άνεση να αναπλάσει το κλίμα της εποχής εκείνης, με επίκεντρο φυσικά το Σόχο. Χρησιμοποιεί μάλιστα και δύο δόξες του τότε: Τη Νταϊάνα Ριγγ και τον Τέρενς Σταμπ. Και είναι ολόκληρο πλημμυρισμένο στα νέον χρώματα και, κυρίως, στα τραγούδια της εποχής (με το κλασικό Eloise να κυριαρχεί). Ταυτόχρονα επιχειρεί να φέρει κοντά δυο γυναίκες διαφορετικής εποχής, να ενώσει αν θέλετε, δύο εποχές και να καταγγείλει τις σκοτεινές πτυχές (είναι πολλές, πιστέψτε με) του μυθοποιημένου Λονδίνου των 60ς. Και, βέβαια, να μιλήσει για όνειρα που συντρίβονται. Και τότε και τώρα.

Μου άρεσε και για προσωπικούς / υποκειμενικούς λόγους : μου αρέσουν, δίχως να τα έχω ζήσει στην εποχή τους, τα τραγούδια αυτά και η ατμόσφαιρα του τότε και, επί πλέον, εκτιμώ την πρωτοτυπία του όλου εγχειρήματος (νοσταλγική, 60ς ταινία τρόμου!) Ναι, ίσως κάποια σημεία είναι απλοϊκά, κοινότοπα, ίσως κάπως "άγαρμπα" ή υπερβολικά ή επαναλαμβανόμενα, αλλά, ξαναλέω, μου άρεσε συνολικά. Το χρώμα, το κέφι, η ατμόσφαιρα, η μουσική. 

ΠΟΙΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο "ΚΎΡΙΟΣ ΑΡΚΑΝΤΙΝ";

 

Το 1955 ο Orson Welles (1915-1985) γυρίζει τον "Κύριο Αρκάντιν" με τον ίδιο πρωταγωνιστή και, ανάμεσα σε άλλους, την Κατίνα Πξινού και τον Ακίμ Ταμίροφ. Το φιλμ ήταν παραγνωρισμένο, αφού και ο ίδιος ο Ουέλς ελάχιστα αναφερόταν σ' αυτό λόγω των συγκρούσεων με παραγωγούς κλπ. που είχε στα γυρίσματα. Σήμερα νομίζω ότι έχει αποκατασταθεί ως μία από τις πολύ καλές του ταινίες.

Ένας μυστηριώδης δισεκατομμυριούχος (κανείς δεν ξέρει το παρελθόν του και πώς έγινε αυτό που έγινε) έχει ένα μοναδικό πάθος στη ζωή του: Την αγαπημένη του κόρη. Όταν ένας περίπου μικροκακοποιός τη φλερτάρει και την κερδίζει, εκείνος, αντί να τον εκδικηθεί, του αναθέτει μια παράδοξη αποστολή: Να βρει τις ρίζες του και το παρελθόν του (του Αρκάντιν), γιατί ο ίδιος αδυνατεί να θυμηθεί οτιδήποτε. Η πρώτη του ανάμνηση είναι ότι βρίσκεται στο Βερολίνο 20 χρονών περίπου με αρκετά δολάρια στην τσέπη. Μια αναζήτηση σε πολλές χώρες της Ευρώπης αρχίζει και κομμάτια του παζλ του παρελθόντος του κροίσου αποκαλύπτονται σιγά σιγά.

Υποβλητική σκηνοθεσία, κοσμοπολίτικη διάθεση, μυστήριο και αποκαλύψεις, συνθέτουν ένα σκοτεινό θρίλερ / νουάρ, το οποίο προσωπικά θεωρώ από τις καλύτερες στιγμές του ιδιοφυούς δημιουργού. Το μυστήριο τονίζεται με διάφορα στοιχεία που ενίοτε αγγίζουν το γκροτέσκο (μάσκες, μια ιδιωτική γιορτή μεταμφιεσμένων, φόνοι, "θεατρικές" εμφανίσεις του παντοδύναμου μεγιστάνα, ατμοσφαιρικές σκηνές κλπ.)

 Ίσως αυτό που τελικά θέλει να κάνει η ταινία, είναι να καταδείξει την παντοδυναμία του χρήματος, από την οποία κανείς δεν μπορεί να ξεφύγει. Εκτός βέβαια αν, κάπου σ' όλο αυτό το ατσάλινο τοίχος, που η σκιά του καλύπτει τα πάντα και ουσιαστικά κυβερνά τον κόσμο μας, υπάρχει μια μικρή ρωγμή. Κάπου μέσα στον ίδιο τον άνθρωπο. Θυμηθείτε, άλλωστε, και τον "Πολίτη Κέιν", το πιο συγγενικό με τον Άρκαντιν φιλμ στο έργο του Ουέλς. Θα πρότεινα να μην το χάσετε.

 

"ΠΑΡΑΛΛΗΛΕΣ ΜΗΤΕΡΕΣ" 'Η Ο ΑΛΜΟΔΟΒΑΡ ΓΙΝΕΤΑΙ (ΚΑΙ) ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ

 Για μένα κάθε νέα ταινία του Pedro Almodovar είναι γεγονός. Οι "Παράλληλες Μητέρες" (2021), με την Πενέλοπε Κρουζ και τη Μιλένα Σμιτ στους βασικούς ρόλους δεν με απογοήτευσαν καθόλου. Κάθε άλλο μάλιστα!

Δυο μόνες μητέρες (η μία έφηβη) γνωρίζονται στο μαιευτήριο και γεννάνε μαζί. Λίγους μήνες αργότερα θα συναντηθούν και πάλι τυχαία και μια σχέση που θα περάσει από διάφορες φάσεις θα αναπτυχθεί ανάμεσά τους. Πλην όμως, η μία από τις δύο, η μεγαλύτερη, αρχίζει να έχει αμφιβολίες για το αν το παιδί που μεγαλώνει είναι όντως το δικό της παιδί...

Μελόδραμα χαρακτηριστικά αλμοδοβαρικού ύφους, που παντρεύει με εξαιρετικό τρόπο τις απίθανες καταστάσεις και τις αρκετές ανατροπές με την τρυφερότητα, τη συγκίνηση, την για μια ακόμα φορά διερεύνηση αξέχαστων γυναικείων χαρακτήρων (οι άντρες βρίσκονται πάντοτε σε δεύτερο ρόλο), αλλά και με το πολιτικό στοιχείο. Πράγματι για πρώτη νομίζω φορά στην καριέρα του ο Αλμοδοβάρ μιλά καθαρά για πολιτική - ή, αν θέλετε, για μνήμες που έχουν άμεση σχέση με αυτή. Ο ισπανικός εμφύλιος νομίζω ότι για καιρό ακόμα θα στοιχειώνει το λαό αυτόν και τα τραύματα είναι ακόμα δύσκολο να επουλωθούν... 

Τα σενάρια του ισπανού δημιουργού είναι πάντοτε τόσο εξωφρενικά και τραβηγμένα (και πάντοτε πανέξυπνα), που μπορεί να τα χειριστεί κανείς τόσο ως κωμωδία όσο και ως δράμα. Ο Α τα έχει κάνει αμφότερα με επιτυχία. Εδώ (όπως και τον αρκετό τελευταίο καιρό) επιλέγει το δράμα. Φυσικά το σταθερό του μότο παραμένει το ίδιο: Από όσες πραγματικά απίστευτες και πολύπλοκες καταστάσεις κι αν περάσουν, όσο και να βασανιστούν, οι γυναίκες είναι αυτές που θα θριαμβεύσουν τελικά. Εδώ και μέσα από τη συμφιλίωση με τη μνήμη και την ιστορία.

Αν είστε φίλοι του αλμοδοβαρικού σύμπαντος σίγουρα θα σας αρέσει η ταινία. Τη θεωρώ από τις καλές του (και είναι ήδη 72 ετών, αλλά πάντοτε δημιουργικός!)

"ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΚΑΟ", ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΟΜΩΣ ΚΑΛΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ

 

Να λοιπόν που, μετά τόσα χρόνια έντονης παρουσίας, το ιρανικό σινεμά είναι παρόν και εξακολουθεί να δίνει καλές ταινίες. Το "Δεν Υπάρχει Κακό" του Mohammad Rasoulof (2020) το επιβεβαιώνει απόλυτα. Πρόκειται για μια σπονδυλωτή ταινία (4 ιστορίες), οι οποίες ωστόσο περιστρέφονται γύρω από το ίδιο θέμα: Τη θανατική ποινή.

Δεν έχει νόημα να σας αφηγηθώ τις 4 ιστορίες. Άλλωστε το ύφος τους και τα σεναριακά ευρήματα, αλλά και η ατμόσφαιρά τους, είναι εντελώς διαφορετικά. Κοινότοπη καθημερινότητα στην πρώτη, σασπένς και συμβολισμοί στη δεύτερη, λυρισμός και υπέροχη φύση στην τρίτη, λιτότητα - ταιριαστή με το ερημικό τοπίο - και στοχασμός στην τέταρτη. Διαφορετικά περιβάλλοντα, διαφορετικοί, πάντοτε όμως συνηθισμένοι, καθημερινοί, άνθρωποι, εικόνες άλλοτε εξοχής και άλλοτε πόλης, κι όμως το θέμα είναι ακριβώς ίδιο. Βλέπετε, στο Ιράν, όπως και σε πολλές άλλες μεγάλες χώρες του κόσμου, η θανατική ποινή εξακολουθεί να υφίσταται. Η εξυπνάδα της ταινίας έγκειται στο ότι καταπιάνεται με έναν εξαιρετικά πρωτότυπο τρόπο με το θέμα: Δεν υπάρχει το μελό στοιχείο του ήρωα που πρόκειται να θανατωθεί, δίκαια ή άδικα Το θέμα εξετάζεται (με πολύ διαφορετικούς και έξυπνους τρόπου, επαναλαμβάνω) με βάση τις επιπτώσεις πάνω στους άλλους ανθρώπους που με οποιοδήποτε τρόπο σχετίζονται μ' αυτήν. Και μάλιστα εξετάζεται κυρίως από τη μεριά των δημίων και όχι των καταδικασμένων.

Με τον έμμεσο αυτόν τρόπο (δίχως να δείχνει ποτέ κρεμάλες ή ηλεκτρικές καρέκλες) η ταινία γίνεται ενίοτε συγκλονιστική. Και ταυτόχρονα κάνει και υπόγεια κριτική στο καταπιεστικό καθεστώς γενικότερα (όσο μπορεί βεβαίως διότι η λογοκρισία υπάρχει πάντα στη χώρα). Είναι φυσικό (μειονέκτημα εξ ορισμού στο είδος αυτό των ταινιών) το φιλμ να μην έχει εικαστική ενότητα (απόλυτα ηθελημένα φυσικά), αλλά και κάποιες από τις ιστορίες να είναι πιο δυνατές από τις άλλες ή να αγγίζουν περισσότερο κάποιους από τους θεατές. Ωστόσο σε κάποια σημεία της σε αφήνει άναυδο.

Αν δεν φοβάστε το "τριτοκοσμικό" και δεν είστε εθισμένοι στην αμερικάνικη αισθητική, την συνιστώ ανεπιφύλακτα.

ΥΓ: Προσοχή: Η πρώτη ιστορία για αρκετή ώρα μπορεί να σας κουράσει και να σας κάνει να βαρεθείτε με την εμμονική καταγραφή της πεζής καθημερινότητας. Τόσο η ίδια όμως με το απρόσμενο φινάλε της όσο και οι επόμενες κάθε άλλο παρά κούραση θα προκαλέσουν.  

"REMEMORY": ΔΩΡΟ Ή...

 

Το "Rememory" του 2017 είναι η δεύτερη μεγάλου μήκους ταινία του Mark Palansky με πρωταγωνιστή τον Peter Dinklage, αλλά και τη Τζούλια Ορμόντ, τον πρόωρα χαμένο Άντον Γέλτσιν, τον Μάρτιν Ντόνοβαν κ.ά.

Ταινία επιστημονικής φαντασίας, μιλά για μια εφεύρεση που καταφέρνει να ζωντανέψει τις μνήμες μας και να μας κάνει να τις δούμε όπως ακριβώς συνέβησαν, όσα χρόνια κι αν έχουν περάσει, όσο κι αν έχουν ξεχαστεί. Ο εφευρέτης όμως βρίσκεται νεκρός στο γραφείο του και ο ήρωας, ο ίδιος θύμα δυστυχήματος που προσπαθεί απεγνωσμένα να θυμηθεί τι ακριβώς συνέβη τη μοιραία εκείνη μέρα, "δανείζεται" την εφεύρεση και προσπαθεί να διελευκάνει τον θάνατο του επιστήμονα.

Ενδιαφέρουσα ταινία, δίχως κάτι πολύ σημαντικό πάντως, βλέπεται ευχάριστα, διαθέτει ανατροπές και  μυστήριο, διερευνά το θέμα της ανθρώπινης μνήμης (εκτός του ότι ξεχνάμε, αυτά που θυμόμαστε αλλοιώνονται με τον καιρό), παίζει με το παρόν και το παρελθόν και τελικά αναρωτιέται: Θα ήταν όντως δώρο αν μπορούσαμε να θυμηθούμε όλα όσα έχουμε ζήσει σε όλη μας τη ζωή ή μήπως θα ήταν κατάρα; Μήπως τελικά ο εγκέφαλός μας καλά κάνει και "διώχνει" πολλά συμβάντα;

Δείτε το, δίχως να περιμένετε βεβαίως κανένα αριστούργημα. 

"ΟΙ ΚΑΤΗΓΟΡΟΥΜΕΝΟΙ" ΚΑΙ ΤΟ ΕΙΔΕΧΘΕΣ ΕΓΚΛΗΜΑ ΤΟΥ ΒΙΑΣΜΟΥ

 

Μια σέξι κοπέλα πάει σε μπαρ, μεθά, χορεύει προκλητικά και όταν αποφασίζει να φύγει κάποιοι δεν την αφήνουν. Σύντομα γίνεται θύμα πολλαπλού βιασμού, παρουσία άλλων θαμώνων του μπαρ που... χειροκροτούν. Όταν συνέρχεται θα καταγγείλει συντετριμμένη τον βιασμό, αλλά μόνο μια δικηγόρος θα δεχτεί να την υποστηρίξει σε μια υπόθεση που φαίνεται χαμένη.

Αυτά συμβαίνουν στους "Κατηγορούμενους" (The Accused, 1988) του Jonathan Kaplan. Με την πάντα καλή Τζόντι Φόστερ και τη σταρ των 80ς (γιατί χάθηκε απότομα άραγε;) Κέλι ΜακΓκίλις. Όπως καταλάβατε πρόκειται για δικαστικό δράμα, που στην εποχή του είχε εντυπωσιάσει. 

Το θέμα, δυστυχώς, παραμένει επίκαιρο. Μέχρι σήμερα μεγάλο μέρος των βιασμών δεν καταγγέλλεται και συχνά, όταν φτάνει στα δικαστήρια, οι ένοχοι δεν τιμωρούνται (ή τιμωρούνται ελάχιστα). Εδώ επιχειρείται μια ανατομία του εγκλήματος. Δεν είναι μόνο το φριχτό συμβάν (το τι και πώς ακριβώς έγινε δείχνεται σταδιακά με φλας μπακ), είναι και η μετά αντιμετώπιση του θύματος, είναι και η μερίδα των αμετανόητων ακόμα και μετά ("καλά της κάνανε", "τα ήθελε" και άλλα τέτοια αηδιαστικά), είναι και η σχεδόν βεβαιότητα ότι μια τέτοια δίκη είναι από χέρι χαμένη... Επίσης επιχειρείται να περιγραφεί το πορτρέτο του θύματος, το οποίο, σημειωτέον, έχει ακόμα λιγότερες πιθανότητες για δικαιοσύνη επειδή προέρχεται από χαμηλή, λαϊκή τάξη.

Όλα καλά, προφανώς ο σκοπός είναι καλός, δείχνεται πόσο απεχθής πράξη είναι ο βιασμός, και μπράβο που έγινε κάτι τέτοιο τότε που έγινε. Ωστόσο όλα παραμένουν κάπως εύκολα. Υπάρχει αυτό το περιρρέον κλίμα (δύσκολο να περιγραφεί αναλυτικά και με σαφήνεια, είναι περισσότερο μια αίσθηση) αμερικανιάς, mainstream, προβλέψιμου, που πλανάται στην ατμόσφαιρα, ακόμα κι αν η ταινία αντιμετωπίζει ένα δύσκολο θέμα. Ας μη γκρινιάζω όμως. Τουλάχιστον στοχεύει προς την απόλυτα σωστή κατεύθυνση. 

ΔΥΣΒΑΣΤΑΧΤΗ "TITANE"

Η δεύτερη ταινία της Julia Ducournau, γαλλίδας δημιουργού που είχε σοκάρει πριν λίγα χρόνια με το "Raw", επιμένει στην αισθητική του σοκ με την "Titane" (2021), με την εκπληκτική Agathe Rousselle και τον Vincent Lindon στους κύριους ρόλους.

Ένα κοριτσάκι, μετά από αυτοκινητιστικό δυστύχημα, επιβιώνει μετά βίας και στο κεφάλι του τοποθετείται μια πλάκα τιτανίου. Όταν μεγαλώνει γίνεται ένας σχεδόν ανδρόγυνος σίριαλ κίλερ, που, αφού εξοντώνει τους γύρω του και αναπτύσσει μια ερωτική σχέση με ένα αυτοκίνητο (!), φεύγει κυνηγημένη προσπαθώντας να περάσει ως αγόρι, ώσπου συναντά έναν περίεργο μεσήλικα πυροσβέστη που την/τον υιοθετεί... σχεδόν με το ζόρι.

Βίαιη, σοκαριστική ταινία που αμέσως φέρνει στο νου το παλιότερο έργο του Κρόνενμπεργκ. Ο δεσμός ανθρώπου - αυτοκινήτου (μηχανής γενικότερα), η σωματική βία ή/και κακοποίηση, η γκροτέσκα ατμόσφαιρα που συχνά μπαίνει στο χώρο του φανταστικού, οι ενοχλητικές, αβάσταχτες καμιά φορά εικόνες ή σκηνές, όλα υπάρχουν εδώ. Και ταυτόχρονα είναι μια αλληγορία ενηλικίωσης, το πέρασμα δηλαδή από την ενστικτώδη τρέλα σε ένα είδος κοινωνικοποίησης ή από την τυφλή βία στην αγάπη. Είναι και η (για κάποιους εφιαλτική, για άλλους όχι) μελλοντική πιθανή ένωση ανθρώπου - μηχανής. Και υπάρχει και ο σουρεαλισμός (έρωτας με το αυτοκίνητο, η ομάδα των πυροσβεστών και η συμπεριφορά μεταξύ τους κλπ.)

Ενώ λοιπόν έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και δεν μοιάζει με άλλες ταινίες, ενώ οι ρυθμοί και η παράδοξη ιστορία δεν σου αφήνουν κανένα περιθώριο να βαρεθείς (ίσως όμως να καλύπτεις τα μάτια σου σε κάποια σημεία), είναι τόσο σκληρή και απωθητική (συνειδητά) που σου αφήνει τελικά μια γεύση απέχθειας. Είναι κάτι που δεν θα μπορούσα να ξαναδώ (αλλά χαίρομαι που το είδα). Για λίγους με γερά στομάχια.  

"ΚΑΤΑΣΚΟΠΟΙ ΣΤΟΝ ΣΑΡΩΝΙΚΟ" Ή Ο ΚΟΥΡΚΟΥΛΟΣ Ως ΤΖΕΪΜΣ ΜΠΟΝΤ

 

Ώρα για γέλιο. Οι "Κατάσκοποι στον Σαρωνικό" του 1968 είναι ένα ανεκδιήγητο φιλμ του γνωστού ελληνοαμερικανού Gregg Tallas (1909-1993) με το Νίκο Κούρκουλο, την Έλενα Ναθαναήλ και τον Ανέστη Βλάχο. Εδώ σταματούν τα σοβαρά και αρχίζει το (ακούσιο από τους δημιουργούς) γέλιο.

Ο Κούρκουλος είναι αμερικανός πράκτορας (που μιλά άπταιστα ελληνικά διότι "πριν 3 χρόνια βρισκόταν στην Ελλάδα"), ουσιαστικά κακέκτυπο του Τζέιμς Μποντ. Στέλνεται από την υπηρεσία του στην Ελλάδα διότι κάποιοι έχουν κλέψει μια... υδρογονοβόμβα και οι πληροφορίες λένε ότι βρίσκονται κάπου στο Σαρωνικό (!). Στην Αθήνα λοιπόν ο πράκτορας Νταν Χόλαντ (ο Κούρκουλος) θα ερευνήσει τα πάντα, θα δείρει όλους τους κακούς, θα βασανιστεί βεβαίως απ' αυτούς αλλά θα ξεφύγει, θα πηδήσει όλες τις ωραίες γυναίκες (καλές και κακές) και τελικά... καταλαβαίνετε...

Κακό σενάριο, κακή σκηνοθεσία, κακές ηθοποιίες, κακοί κομμουνιστές που θέλουν το κακό της Δύσης, (αλλά καλοί αμερικανοί πράκτορες που προστατεύουν τον τότε ... 6ο Στόλο της Μεσογείου), όλα κακά τέλος πάντων, αλλά το γέλιο ρέει αβίαστα στο χειλάκι του κάθε πικραμένου. Από τον Κούρκουλο που αντιμετωπίζει τους κακούς με... καράτε (!!!) μέχρι το αλλ' αντί άλλων σενάριο που κάνει τα πάντα να αποκαλύπτονται με πρωτοφανή ευκολία, από τις γκόμενες που πέφτουν σαν τις μύγες στα πόδια του και το γελοίο και άνευ κανενός λόγου μαστίγωμα μιας κοπέλας μέχρι την ξαφνική ανάμειξη των Κινέζων κομμουνιστών, από τον τυφλό αδελφό έως τις βάρκες των καλών που πλησιάζουν κάθε τρεις και λίγο το πλοίο των κακών δίχως ουδείς να τις αντιλαμβάνεται και άπειρα άλλα που αδυνατώ να θυμηθώ, με κερασάκι στην τούρτα το ότι το σχέδιο των κακών είναι να ρίξουν την υδρογονοβόμβα στο Σαρωνικό (η οποία θα κατέστρεφε βεβαίως όλη την Αττική), αλλά οι ίδιοι, αφού τσεπώσουν τα εκατομμύρια, θα απομακρυνθούν από το σημείο της έκρηξης με... σκάφος κανα τέταρτο πριν απ' την έκρηξη για να απολαύσουν τους καρπούς των κόπων τους στην υπόλοιπη ζωή τους!

Είναι τόσο κακό που γίνεται άμεσα (και άθελά του) καλτ και σίγουρα θα σας κάνει να γελάσετε μέχρι δακρύων (άθελά του επίσης). Α, υπάρχει και το στριπτίζ της Ναθαναήλ με τα μπαλόνια στα στήθη που σπάνε ένα - ένα οι θεατές (αλλά δυστυχώς εμείς οι σινεθεατές τελικά δεν θα δούμε τίποτα).

ΑΠΟΛΑΥΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΚΑΥΣΤΙΚΗ "ΠΡΩΤΗ ΣΕΛΙΔΑ"

 

Ο Billy Wilder (1906-2002) είναι από τους πολύ αγαπημένους μου κλασικούς χολιγουντιανούς δημιουργούς. Η "Πρώτη Σελίδα" (The Front Page) πάλι βασίζεται σε θεατρικό έργο και έχει μεταφερθεί αρκετές φορές στην οθόνη (χαρακτηριστική μεταφορά αυτή του Κάπρα στο "My Girl Friday"). Ωστόσο το 1974 έρχεται η σειρά του μεγάλου Wilder με τους πάντοτε εξαίρετους Γουόλτερ Ματάου και Τζακ Λέμον και τη νεαρή τότε Σούζαν Σάραντον. Μάλλον η καλύτερη μεταφορά του έργου για μένα.

Ένας αδίστακτος εκδότης εκβιάζει με κάθε τρόπο, προσπαθώντας να τον κρατήσει στην εφημερίδα του, τον καλύτερο και εξυπνότερο δημοσιογράφο του, ο οποίος έχει αποφασίσει να παραιτηθεί για να παντρευτεί και να μετακομίσει σε άλλη πόλη. Όταν ένας θανατοποινίτης δραπετεύει η υπόθεση είναι τέλεια για τον δημοσιογράφο. Πώς όμως ο δαιμόνιος εκδότης θα τον πείσει να ασχοληθεί μ' αυτήν, αφού την επόμενη μόλις μέρα φεύγει για να παντρευτεί;

Ίσως να είναι θεατρικής καταβολής, αλλά το φιλμ δεν σ' αφήνει να πάρεις ανάσα.. Γρήγοροι ρυθμοί, διαρκές σασπένς, ανατροπές, φοβεροί χαρακτήρες και, κυρίως, διαρκείς εναλλαγές ανάμεσα σε κωμωδία και δράμα, συνθέτουν κάτι που, πριν από οτιδήποτε άλλο, είναι απολαυστικότατο. Πέραν αυτού όμως, επειδή έχουμε να κάνουμε με Wilder, η ανελέητη σάτιρα της Αμερικής πάει πολύ βαθιά και τσακίζει κόκαλα. Βλέπετε, ο νεαρός θανατοποινίτης είναι αθώος και αριστερός και έχει άδικα καταδικαστεί κυρίως εξ αιτίας του υστερικού αμερικάνικου αντικομουνισμού. Έτσι στο στόχαστρο βρίσκεται τόσο αυτός (ο αντικομουνισμός εννοώ), όσο και η βαθύτατη υποκρισία και διαφθορά των αρχών (σερίφης, δήμαρχος) που τον διώκουν, οι οποίοι βεβαίως είναι πολύ χειρότεροι σε όλα τα επίπεδα από τον κατάδικο. Αλλά και ο βρώμικος κίτρινος τύπος (στόχος του Wilder και στο παλιότερο συγκλονιστικό "Τελευταίο Ατού"), οι απαράδεκτοι και αδίστακτοι δημοσιογράφοι, η εργασιομανία (κατά βάθος ο δημοσιογράφος προτιμά την καριέρα του, που είναι η ζωή του, παρά τον έρωτα και το γάμο), οι εξ ίσου αδίστακτοι εργοδότες που ξεζουμίζουν τους υπαλλήλους τους... για να αναφέρουμε κάποιους από τους στόχους.

Άψογος συνδυασμός ψυχαγωγίας και κριτικής, συνίσταται ανεπιφύλακτα.

 

"DUNE" : ΠΟΛΥ ΔΥΣΚΟΛΑ ΘΑ ΜΠΟΡΟΥΣΕ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΚΑΛΥΤΕΡΟ

 

Πολλοί λέγανε ότι ένα τόσο δύσκολο βιβλίο όσο το "Dune" του Frank Herbert δεν θα μπορούσε να γίνει ταινία (εκτός βέβαια αν ήταν καρικατούρα του βιβλίου). Η άποψη αυτή εδραιώθηκε μετά την αποτυχία της ταινίας του Lynch του 1984 (διέθετε εντυπωσιακές εικόνες, αλλά μόνο αυτό). Ώσπου το 2021 αναλαμβάνει ο Denis Villeneuve, κατά τη γνώμη μου ένας από τους καλύτερους σύγχρονους δημιουργούς (ξέρω ότι έχει πολλούς εχθρούς, αλλά αυτή είναι η προσωπική μου γνώμη) να μεταφέρει το πρώτο μέρος του έπους στην οθόνη.

Για όσους δεν το γνωρίζουν, πολύ πολύ περιληπτικά, πρόκειται για δύο πανίσχυρους "Οίκους" που συγκρούονται για την κατοχή ενός πλανήτη - ερήμου, όπου όμως παράγεται το πολυτιμότερο υλικό του σύμπαντος. Όλα αυτά υπό τη σκιά του Αυτοκράτορα, ο οποίος, αόρατος, κινεί τα νήματα. Στο μεταξύ πολλοί κόσμοι περιμένουν κάποιον Μεσσία, ο καθένας με το δικό του τρόπο.

Σκοτεινή, μονοχρωματική σχεδόν αισθητική, μουντά χρώματα, εκπληκτική σκηνογραφία (περιβάλλοντα, κτίσματα, σκάφη κλπ.), ζοφερές ίντριγκες και πολύπλοκες πολιτικές και άλλες σχέσεις (γι' αυτό κυρίως είναι δύσκολο το βιβλίο), υποβλητικό περιβάλλον ερήμου και άλλα πολλά συνθέτουν (για μένα πάντοτε) μια από τις καλύτερες ταινίες επιστημονικής φαντασίας των πολλών τελευταίων ετών. Η οποία μάλιστα, παρά τους αργούς ρυθμούς του Βιλνέβ (χαρακτηριστικό του έργου του) δεν με κούρασε καθόλου, ασκώντας κάτι σαν υπνωτική (με την καλή έννοια φυσικά) επίδραση πάνω μου. Αντίθετα ανυπομονώ για το δεύτερο μέρος.

ΥΓ: Δεν γράφω καμιά περαιτέρω ανάλυση. Η ταινία ή σε πιάνει με τη μία ή σε κάνει να βαρεθείς. Και βέβαια, ως φαν του Βιλνέβ, πήγα θετικά προκατειλημμένος.