ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΕΝΑΓΩΝΙΩΣ "ΣΗΜΕΙΟ ΕΠΑΝΑΦΟΡΑΣ"

 Το "Σημείο Επαναφοράς" (Bod Obnovy) είναι μια τσέχικη ταινία επιστημονικής φαντασίας που γύρισε ο Robert Hloz το 2023. Είναι η πρώτη του μεγάλου μήκους.

Σε μια μελλοντική (κοντινή χρονικά) κοινωνία η αστική βία έχει αυξηθεί αφάνταστα. Μια πρωτοποριακή τεχνολογία επιτρέπει στους ανθρώπους να επανέλθουν στη ζωή αλλά, προσοχή, μόνο αν έχει κάποιος πεθάνει από βίαιο θάνατο και όχι από φυσικά αίτια, αρκεί να έχει ένα είδος back up του εαυτού του του τελευταίου 48ωρου, πράγμα που γίνεται πανεύκολα, μέσα σε ένα λεπτό. Οι πάντες το κουβαλάν μαζί τους σε μικροσκοπική συσκευή. Η τεχνολογία αυτή έχει γίνει συνταγματικό δικαίωμα κάθε πολίτη και προσφέρεται δωρεάν. Όταν ένα εύπορο ζευγάρι βρίσκεται δολοφονημένο και δίχως αυτό το back up (οπότε δεν μπορούν να "επανέλθουν") , μία αστυνομικός καλείται να λύσει το μυστήριο, που γίνεται όλο και πιο "μεγάλο" και πολύπλοκο.

Πολύ καλή ταινία επιστημονικής φαντασίας, εξαιρετικά καλογυρισμένη, που συνδυάζει το φανταστικό με το αστυνομικό στοιχείο, με σασπένς και ανατροπές (συνεπείς ανατροπές, όχι αυθαίρετες) και με στοιχεία πολιτικής κριτικής μιας σύγχρονης κατάστασης που όλοι ζούμε (δεν σας λέω άλλα γι' αυτό). Το εντυπωσιακό είναι ότι το γύρισμα, τα (λίγα) εφέ, ο ρυθμός, είναι όλα άψογα και, σε τεχνικό επίπεδο, απόλυτα εφάμιλλα ενός σχετικού αμερικάνικου φιλμ (οι αμερικάνοι, παρά τις συχνότατες μπούρδες που παράγουν, έχουν αναμφισβήτητα κατακτήσει την κινηματογραφική τεχνική, οπότε συχνά στο Χόλιγουντ μιλάμε για "καλογυρισμένες μπούρδες"). Το συγκεκριμένο φιλμ είναι λοιπόν καλογυρισμένο, αλλά, κατά τη γνώμη μου, όχι μπούρδα. Όπως σωστά γράφτηκε στο προγραμματάκι των Νυχτών Πρεμιέρας, ο σκηνοθέτης καλά θα κάνει να ετοιμάζει τις βαλίτσες του για Χόλιγουντ. Τεχνικά τουλάχιστον
είναι έτοιμος.

"LAST VOYAGE OF THE DEMETER": ΑΝΑΛΥΟΝΤΑΣ ΕΝΑ ΜΙΚΡΟ ΜΕΡΟΣ ΤΟΥ "ΔΡΑΚΟΥΛΑ"

 

Το 2023 ο νορβηγός Andre Ovredal (τον θυμόμαστε από το έξυπνο ψευδοντοκιμαντέρ "Κυνηγός Τρολ" του 2010) γυρίζει το "The Last Voyage of Demeter" ("Demeter : Η Αφύπνιση του Κακού" στην Ελλάδα).

Η ιστορία βασίζεται σε ένα πολύ μικρό μέρος του κλασικού μυθιστορήματος του Μπραμ Στόουκερ "Δράκουλας" (από εκεί ξεκίνησαν όλα). Ξέρετε το βιβλίο ή τις αναρίθμητες κινηματογραφικές μεταφορές του; Κάποια στιγμή λοιπόν ο εφιαλτικός κόμης αποφασίζει να φύγει από τον πύργο του και να εγκατασταθεί στο Λονδίνο για να βρίσκεται κοντά στη Μίνα που έχει ερωτευτεί. Ναυλώνει λοιπόν ένα καράβι για να τον μεταφέρει, με το αμπάρι γεμάτο με κιβώτια με χώμα από την πατρίδα του - μόνο που σε ένα από αυτά κοιμάται ο ίδιος τις ώρες της μέρας. Φυσικά κατά τη διάρκεια του ταξιδιού πρέπει να τραφεί. Το καράβι θα φτάσει στις ακτές της Βρετανίας δίχως κανέναν επιβάτη, ως πλοίο φάντασμα...

Δεν σας κάνω σπόιλερ. Η πρώτη - πρώτη σκηνή του φιλμ δείχνει το ακυβέρνητο πλοίο να συγκρούεται στα βράχια.Τι ακριβώς συνέβη όμως κατά τη διάρκεια του καταραμένου αυτού ταξιδιού; Αυτό μας δείχνει το φιλμ. Οι πρωταγωνιστές είναι οι ναυτικοί του πληρώματος, άνθρωποι από διαφορετικές χώρες, με διαφορετικούς χαρακτήρες, οι οποίοι αναλύονται αρκετά. Το ίδιο το "κακό" εμφανίζεται πολύ λίγο. 

Βρήκα την ταινία καλογυρισμένη, ιδιαίτερα ατμοσφαιρική και με πολύ καλό κλίμα εποχής. Δεν θα τρομάξει κανέναν (δεν το ενδιαφέρουν τα ξαφνικά "μπου" που σε κάνουν να πηδάς από το κάθισμά σου), αλλά βασίζεται στη δημιουργία ενός διαρκούς κλίματος ανησυχίας και φόβου, πράγμα που κατά τη γνώμη μου καταφέρνει. Οπότε νομίζω ότι, δίχως να είναι αριστούργημα, είναι ένα αξιοπρεπέστατο φιλμ τρόμου.

ΥΓ: Οι περισσότεροι χαρακτήρες είναι επινοημένοι για το φιλμ. Στο κλασικό βιβλίο δεν δίνεται ιδιαίτερο βάρος στο ταξίδι.

Ο "OPPENHEIMER" ΚΑΙ ΤΑ ΔΙΛΗΜΜΑΤΑ

 Ο πάντα μεγαλεπήβολος Christopher Nolan γυρίζει το 2023 το τρίωρο βιογραφικό φιλμ "Oppenheimer", τη μεταφορά δηλαδή στην οθόνη της ζωής του γνωστού επιστήμονα, που θεωρείται ο πατέρας της ατομικής βόμβας. Στο βασικό ρόλο ο Κίλιαν Μέρφυ και γύρω του πλειάδα γνωστών ηθοποιών: Έμιλι Μπλαντ, Ματ Ντέιμον, Ρόμπερτ Ντάουνι τζ., Κένεθ Μπράνα, Ράμι Μάλεκ, Κέισι Άφλεκ, Γκάρι Όλντμαν, Φλόρενς Πιου κ.ά.

Παρακολουθούμε την πορεία του Οπενχάιμερ από φοιτητή έως τα μέσα των 50ς. Ουσιαστικά όμως το φιλμ εστιάζει σε τρεις σημαντικές φάσεις της ζωής του: Στην κατασκευή της ατομικής βόμβας (το περίφημο Σχέδιο Μανχάταν κάποθ στην έρημο της Νεβάδας) και, μεταπολεμικά πλέον, σε δύο "εξεταστικές επιτροπές" (διώξεις ουσιαστικά) του μεγάλου επιστήμονα: Τη μία την εποχή του μακαρθισμού (ο Οπενχάιμερ είχε αριστερό παρελθόν) και μετά σε εξεταστική επιτροπή όπου θα αποκαλυφτούν πολλά για τις σχέσεις του με έναν γερουσιαστή (δεν εννοώ σεξουαλικές σχέσεις). Παράλληλα παρακολουθούμε φάσεις της προσωπικής του ζωής.

ΟΚ. Το είπαμε. Η ταινία είναι μεγαλεπήβολη, καλογυρισμένη, με λαμπρό καστ. Είναι δομημένη με πισωγυρίσματα στο χρόνο, καθώς πηγαινοερχόμαστε από τη μία εποχή στην άλλη (η μία από τις 3 βασικές ιστορίες είναι ασπρόμαυρη). Ναι, μας δίνει την εσωτερική σύγκρουση του βασικού χαρακτήρα - αγάπη για την επιστήμη του και πάθος για τη δημιουργία της περίφημης βόμβας και μετά, όταν βλέπει τα αποτελέσματα, τύψεις, αμφιβολίες και προσπάθειες να περιορίσει τη συνέχεια του κακού (απόπειρες εξιλέωσης μάλλον). Επίσης στα θετικά τοποθετώ και την σαφέστατη κατάδειξη της αμερικάνικης αντικομμουνιστικής υστερίας στα 50ς κυρίως (και μέχρι σήμερα βέβαια), του ασφυκτικού κλίματος και τις διάφορες εξεταστικές επιτροπές - παρωδίες. 

Το φιλμ στο πρώτο μισό ομολογώ ότι με κούρασε. Στο δεύτερο μέρος - για μένα τουλάχιστον -τα πράγματα βελτιώθηκαν, καθώς μπαίνει το στοιχείο του (ψυχολογικού) σασπένς, όταν αποκαλύπτονται διάφορα μυστικά και σκιαγραφούνται καθαρότερα κάποιοι χαρακτήρες και το γιατί δρουν όπως δρουν. 

Το γενικό προσωπικό συμπέρασμα; Καλή ταινία, αλλά όχι "μεγάλη" ταινία. Μου άρεσε που την είδα, αλλά δεν τη θεωρώ κάτι σαν "τομή στην ιστορία του σινεμά" ή κάτι τέτοιο. Α, και κάτι ακόμα: Το έχω ξαναπεί και το επαναλαμβάνω: Δεν είμαι ιδιαίτερα φανατικός οπαδός του "τεράστιου" για πολλούς Nolan. Τον παρακολουθώ, αρκετές φορές μου αρέσει, αλλά μέχρις εκεί. Ούτε μέγιστος ούτε κάτι παρόμοιο. Τα διαρκώς μεγαλεπήβολα οράματά του μάλλον με κουράζουν, καθώς θεωρώ ότι συχνά βρίσκονται στα όρια της φλυαρίας.

"ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΜΙΑΣ ΠΤΩΣΗΣ" ΑΛΗΘΙΝΗΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΙΚΗΣ

 Το 2023 η γαλίδα Justine Trier γυρίζει την 6η της ταινία και κερδίζει Χρυσό Φοίνικα στις Κάννες : Η "Ανατομία μιας Πτώσης" είναι ένα δικαστικό δράμα με πρωταγωνίστρια την εξαιρετική Sandra Huller.

Μια διάσημη γερμανίδα συγγραφέας ζει με τον γάλλο σύζυγό της και τον 11χρονο γιο τους (που μετά από ατύχημα έχει χάσει μεγάλο μέρος της όρασής του) σε σχετικά απομονωμένο σαλέ στα χιονισμένα βουνά της Ελβετίας. Όταν ο μικρός επιστρέφει από έναν περίπατο με το σκύλο του θα βρει τον πατέρα του νεκρό στα χιόνια από πτώση από το ψηλό μπαλκόνι του σπιτιού. Πρόκειται για ατύχημα, για έγκλημα ή για αυτοκτονία; Όταν η σύζυγος θεωρείται ύποπτη και οδηγείται στο δικαστήριο θα δούμε ότι και οι τρεις περιπτώσεις είναι εξ ίσου πιθανές.

Η ταινία διατηρεί το αστυνομικής φύσης σασπένς του τι ακριβώς έχει συμβεί. Ωστόσο αυτό είναι το πρώτο επίπεδο. Διότι καθώς πολλές ανατροπές θα συμβούν και πολλά περιστατικά θα αποκαλυφθούν (σημειώστε ότι οι ανατροπές έχουν να κάνουν με τους χαρακτήρες και τις σχέσεις των ηρώων και όχι με το πώς έγιναν τα γεγονότα), αυτό που όντως "ανατέμνεται" είναι οι σχέσεις του ζευγαριού, οι χαρακτήρες τους, οι σχέσεις με το παιδί τους, οι επαγγελματικοί τους κόσμοι και οι τριβές που προκαλούν... με λίγα λόγια οι τεταμένες, δύσκολες και πολύπλοκες σχέσεις ανάμεσα στα μέλη μιας σύγχρονης οικογένειας. Γλώσσα, φύλο, σεξουαλικές προτιμήσεις, επάγγελμα, ανατροφή παιδιού, σχέσεις εξουσίας, όλα μπαίνουν στο παζλ και εξετάζονται. Τελικά, αυτό που μένει είναι μια διαρκής δυσκολία, ένα συνεχές ανικανοποίητο... Αυτά νομίζω χαρακτηρίζουν τον σύγχρονο κόσμο - τον δυτικό τουλάχιστον. Έτσι δεν είναι; Και μη ξεχνάτε: Δεν υπάρχει δίκιο και άδικο, καλοί και κακοί. Όλοι φέρουν τις ευθύνες τους και όλοι έχουν τα δίκια τους...

Πολύ ενδιαφέρον φιλμ, που αμέσως κατακτά μια θέση στη λίστα με τα καλύτερα της χρονιάς.

"ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΑΠΟΠΛΑΝΗΣΗΣ"... ΚΑΙ ΟΙ ΚΟΜΕΝΤΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΠΛΕΟΝ (ΜΟΝΟ) ΓΛΥΚΕΣ ΚΑΙ ΧΑΡΙΤΩΜΕΝΕΣ

 "Μαθήματα Αποπλάνησης" στην Ελλάδα ή "No Hard Feelings" κανονικά. Είναι μια κομεντί του 2023 που γύρισε ο Gene Stupnitsky (ορίστε;). Είναι πάντως η δεύτερη ταινία του. Όπως πάντα ιδιαίτερα σέξι η Τζένιφερ Λόρενς και σε δεύτερο ρόλο ο Μάθιου Μπρόντερικ.

Εύποροι γονείς προσπαθούν να βγάλουν από το καβούκι του τον 19χρονο γιο τους, που ετοιμάζεται να φύγει για το κολλέγιο, αλλά δεν αφήνει με τίποτα το δωμάτιό του, δεν έχει παρέες και από γκόμενες... ούτε κατά διάνοια. Προσλαμβάνουν λοιπόν εκρηκτική 30άρα με μεγάλα και άμεσα οικονομικά προβλήματα για να τον αποπλανήσει και να του δείξει πώς γίνονται τα πράγματα. Το σεξ δηλαδή, για να καταλαβαίνουμε ακριβώς για τι μιλάμε.

Όπως αντιλαμβάνεστε η συγκεκριμένη κομεντί δεν είναι ακριβώς σαν τις περισσότερες με τη ζαχαρωμένη ατμόσφαιρα και τα αισθηματικά χτυποκάρδια των ηρώων. Εδώ πάμε κατ' ευθείαν στο ψητό ... κι αν μας προκύψει και κανένας έρωτας στο δρόμο... ΟΚ, θα δούμε. Άλλοι καιροί, άλλα ήθη... Να μιλήσουμε για ενηλικίωση της κομεντί (συνυπολογίζοντας και κάποιες γυμνές εμφανίσεις της Τζένιφερ); Δεν ξέρω. Διότι, παρ' όλα αυτά, τη βρήκα μέτρια ως ταινία, αν και διασκέδασα σε μερικά σημεία. Περισσότερο πνεύμα και έμπνευση χρειάζεται για να ανανεωθεί πραγματικά ένα κουρασμένο είδος και όχι απλώς και μόνο περισσότερες πικάντικες καταστάσεις...

ΟΤΑΝ Η "BARBIE" ΓΙΝΕΤΑΙ ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΤΙΚΗ

 

Δεν είναι τυχαία σκηνοθέτης η Greta Gerwig. Γι' αυτό και όταν μεταφέρει στην οθόνη τη "μισητή" για πολλούς "Barbie" (ναι, τη γνωστή κούκλα), σίγουρα δεν κάνει μια απλή, κοριτσίστικη (για κορίτσια κάτω των 12 εννοώ) ιστορία. Κάθε άλλο. Και έχει μαζί της τη Μάργκοτ Ρόμπι, τον Ράιαν Γκόσλινγκ και τον Γουίλ Φερέλ και γράφει και το σενάριο έχοντας ως συν-σεναριογράφο τον καλό σκηνοθέτη Noah Baumbach. Οπότε...

Η Μπάρμπι, μαζί με πάμπολλες άλλες Μπάρμπι (κάθε τρεις και λίγο η εταιρία κυκλοφορεί διάφορες "ενσαρκώσεις" της του στιλ Μαύρη Μπάρμπι, νοσοκόμα Μπάρμπι κλπ. κλπ.) και επίσης πάμπολλους αντίστοιχους Κεν ζει στην πλαστική, ροζ χώρα της, την Barbieland, σε μια διαρκή ευτυχία, ένα διαρκές πάρτι και, φυσικά, απόλυτα εκτός χρόνου. Ώσπου βιώνει μια... υπαρξιακή κρίση αναρωτώμενη αν όλα αυτά ξύρω της είναι αληθινά... Τελικά καταλήγει να αποφασίσει να βγει στον Πραγματικό Κόσμο - και βέβαια ο Κεν την ακολουθεί...

Εντάξει λοιπόν, δεν είναι η ηλίθια παιδική ταινία που πολλοί φοβόντουσαν και δεν μας μιλά για κορίτσια που πρέπει να είναι πάντα άψογα - χτένισμα, ντύσιμο, νύχια κλπ. κλπ., το αντίθετο μάλιστα. Η υπαρξιακή κρίση και η κάθοδος στον αληθινό κόσμο συνοδεύεται σαφώς με φεμινιστική ματιά (οι Κεν είναι οι "κακοί" άλλωστε), με κριτική στον κόσμο της κατανάλωσης, με ένα γενικότερο κλίμα του στιλ "ξυπνήστε και αντιμετωπίστε την κάθε άλλο παρά παραμυθένια πραγματικότητα" και προχωρά ακόμα και σε αυτοσαρκασμό και σάτιρα της Ματέλ, της πραγματικής εταιρίας που επινόησε και κατασκευάζει τις Μπάρμπι. Όλα αυτά με πολύ χιούμορ (όντως διασκέδασα σε κάποια σημεία) και με τον Ράιαν Γκόσλινγκ (Κεν) όλα τα λεφτά όταν ενσαρκώνει διάφορες σπαρταριστές όψεις της φαλλοκρατίας, γελοιοποιώντας την βεβαίως με κάθε τρόπο. Και, κερασάκι στην τούρτα, η εκπληκτική πρώτη σκηνή - παρωδία της "Οδύσσειας του Διαστήματος"!

Συμπέρασμα: Είναι καλύτερο απ' ότι νομίζατε (νομίζαμε), είναι διασκεδαστικό, διαθέτει το είδος προβληματισμού που είναι της μόδας σήμερα, οπότε μια χαρά πέρασα. Φυσικά δεν είναι η "μεγάλη ταινία" (αλίμονο τώρα), αλλά βλέπεται μια χαρά! Κι αν τελικά η Ματέλ έβγαλε εκατομμύρια από τον ίδιο τον αυτοσαρκασμό της και την αμφισβήτηση της ίδιας της "χήνας με τα χρυσά αυγά" της, τι να κάνουμε; Σε στυγνό καπιταλισμό ζούμε, ο οποίος δεν διστάζει να "πουλήσει το σκοινί που θα τον κρεμάσει" (ξέροντας βεβαίως κατά βάθος ότι δεν πρόκειται να κρεμαστεί με κάτι τέτοια). Άλλωστε και η Marvel το ίδιο δεν κάνει εδώ και δεκαετίες;

"DEAD HEAT" : ΜΠΑΤΣΟΙ ΚΑΙ ΤΡΕΛΟΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΕΣ

 Το 1988 ο άγνωστος Mark Goldblatt γυρίζει την πρώτη από τις 2 όλες κι όλες ταινίες του, το "Dead Heat" με τους Τριτ Ουίλιαμς και Τζο Πίσκοπο. Πρόκειται για κωμωδία τρόμου και δράσης. 

Δύο αστυνομικοί αντιμετωπίζουν κτηνώδεις ληστές τράπεζας οι οποίοι έχουν την... ασυνήθιστη ιδιότητα να μην πεθαίνουν όταν τους πυροβολούν. Όταν παρόμοια περιστατικά πολλαπλασιάζονται αναλαμβάνουν να εντοπίσουν τον σατανικό επιστήμονα που κρύβεται πίσω απ' όλα αυτά και εισέρχονται στα άδυτα μιας φαρμακευτικής εταιρίας.

Δράση, τρόμος με σχεδόν ζόμπι όντα - με διαφορετικές ιδιότητες όμως από τα ζόμπι που ξέρετε, κάμποσες αστείες ατάκες και καταστάσεις, πυροβολισμοί κλπ. συνθέτουν ένα θέαμα κατάλληλο για πολλά ποπ κορν και πατατάκια και ό,τι άλλο επιθυμείτε. Φυσικά απλοϊκή ιστορία (αλλά με σχετικό χαβαλέ) και κυρίως αφόρητα 80ς σε κοστούμια, κομμώσεις και εν γένει ατμόσφαιρα. Α, και κάποιες αρκετά σπλάτερ σκηνές, που ελπίζω να μην ενοχλήσουν όσους δεν τις αντέχουν και βλέπουν το φιλμ μόνο για να διασκεδάσουν. Όπως καταλάβατε απλός χαβαλές και τίποτα παραπάνω.  

¨Η ΡΙΖΑ ΤΟΥ ΚΑΚΟΥ" Ή ΤΙΠΟΤΑ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΠΩΣ ΦΑΙΝΕΤΑΙ

 

Να μια ενδιαφέρουσα γαλλόφωνη ταινία από το πουθενά! Εννοώ ότι δεν γνώριζα ούτε το δημιουργό της  ούτε κάτι άλλο γι' αυτήν: "Η Ρίζα του Κακού" (L'Origine du mal, 2022) του Sebastien Marnier.

Μια γυναίκα με μεγάλα οικονομικά προβλήματα (κινδυνεύει να μείνει στο δρόμο) αποφασίζει μετά πολλούς δισταγμούς να επικοινωνήσει με τον πλούσιο πατέρα της, ο οποίος της είναι παντελώς άγνωστος αφού δεν τον έχει συναντήσει ποτέ από πολύ μικρό κοριτσάκι (όταν χώρισαν οι γονείς της δεν συναντήθηκαν ποτέ ξανά κι εκείνη μεγάλωσε μακριά του με τη μητέρα της). Αυτός θα τη δεχτεί συγκινημένος στο πολυτελέστατο σπίτι του σε μικρή πόλη όπου ζει με την οικογένειά του, η οποία όμως οικογένεια δεν τη δέχεται με την ίδια θέρμη...

Έξυπνο σενάριο και πολλές ανατροπές, που δεν αφορούν μόνο τα όσα συμβαίνουν και τις εξελισσόμενες καταστάσεις, αλλά και τον ίδιο τον χαρακτήρα αρκετών από τους ήρωες, που αποκαλύπτει διαφορετικές πτυχές. Συνεχές παιχνίδι με το χρόνο (η αφήγηση δεν είναι γραμμική), το οποίο όμως έχει λόγο ύπαρξης αφού κάθε φορά φωτίζει καινούριες πτυχές της ιστορίας, υπόγεια ένταση που σιγοβράζει, οι συχνά άβολες καταστάσεις και η όλη εκκεντρικότητα της οικογένειας, όλα επιτείνουν μια ατμόσφαιρα μυστηρίου και γεννούν διαρκώς ερωτηματικά. Δεν πρόκειται για ταινία τρόμου - καθόλου, αλλά για ένα αρκετά πρωτότυπο ψυχολογικό θρίλερ. Μου κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον!

"DREAMSCOPE" : ΜΠΑΙΝΟΝΤΑΣ ΣΤΑ ΟΝΕΙΡΑ ΤΩΝ ΑΛΛΩΝ

"Η ΓΗ ΤΡΕΜΕΙ" ΣΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΡΕΑΛΙΣΜΟΥ

 

Βρισκόμαστε στο 1948. Στην πάμφτωχη, μισοκατεστραμμένη μεταπολεμική Ιταλία ξεσπά ορμητικά ο νεορεαλισμός με μια πλειάδα νέων σκηνοθετών που θα αλλάξουν το παγκόσμιο κινηματογραφικό τοπίο. Τη χρονιά αυτή ο Luchino Visconti (1906-1976) γυρίζει την τρίτη ταινία του "Η Γη Τρέμει" (La Terra Trema).

Σε ένα μικρό ψαράδικο χωριό της Σικελίας η ζωή είναι δύσκολη και η φτώχεια είναι ο (απαράβατος;;;) κανόνας. Το φιλμ παρακολουθεί την ιστορία μιας οικογένειας ψαράδων : Παππούς, μητέρα, δύο γιοι, μία κόρη. Ενώ οι άντρες παλεύουν και θαλασσοπνίγονται ουσιαστικά για την επιβίωση και μόνο, οι μεσάζοντες (χονδρέμποροι ψαριών) κερδοσκοπούν αγοράζοντας εκβιαστικά τη ψαριά για ψίχουλα. Ο μεγάλος γιος, ονειροπόλος από τη φύση του, θα εξεγερθεί στην κατάφωρη αδικία απαιτώντας μια πιο αξιοπρεπή ζωή.

Η ταινία φέρει όλα τα γνωρίσματα του νεορεαλισμού. Ο Βισκόντι πήγε στο ψαράδικο χωριό και έμεινε εκεί για καιρό για να γυρίσει το φιλμ, που διαρκεί 2 ώρες και 40 λεπτά! Με γυρίσματα δίχως την παραμικρή υποψία στούντιο, μόνο σε φυσικούς χώρους, και ερασιτέχνες ηθοποιούς, οι πραγματικοί κάτοικοι δηλαδή, οι οποίοι μάλιστα μιλούν τη σικελική διάλεκτο που είναι σχεδόν ακατανόητη σε άλλα μέρη της χώρας. ΄Γι' αυτό η ταινία αρχικά απέτυχε και ο σκηνοθέτης αναγκάστηκε να προσθέσει voice over (με τη δική του φωνή μάλιστα) για να εξηγεί τι γίνεται και να είναι κατανοητή σε όλη τη χώρα.

Η ιστορία ακολουθεί βεβαίως μια καθαρά μαρξιστική λογική, καταδεικνύοντας την αδίστακτη εκμετάλλευση των "κάτω" από τους προνομιούχους (εδώ είναι οι μεσάζοντες) και προτείνοντας την ανατροπή της αδικίας - και την ελπίδα, που "δεν πεθαίνει" όταν τα πάντα αποτύχουν. Παράλληλα παρακολουθεί την προσωπική πορεία των τριών νέων παιδιών της οικογένειας, που παρά τις σκληρές συνθήκες διαβίωσης (και κυρίως δουλειάς) διατηρούν τους διαφορετικούς χαρακτήρες τους και ακολουθούν διαφορετικές πορείες και λύσεις για να καλυτερέψουν τη ζωή τους.

Δεν θα προτείνω την ταινία σε όλους. Μόνο σε όσους θέλουν να γνωρίζουν την ιστορία του κινηματογράφου (το φιλμ κατέχει σημαντική θέση σ' αυτή, ως ένα από τα πρώτα δείγματα του νεορεαλισμού). Πιστεύω ότι σήμερα μάλλον θα κουράσει το μέσο θεατή (ιδιαίτερα αν είναι εθισμένος στη δράση). Σίγουρα ενοχλεί το voice over που είπαμε πιο πάνω, αλλά εξηγήσαμε τις ανάγκες για τις οποίες έγινε. Όσοι ενδιαφέρεστε όμως για κάποια σημαντικά και ιστορικά φιλμ μην το χάσετε (αφήστε που τα "μηνύματα" και η πολιτική του άποψη ισχύουν ως σήμερα, άσχετα αν - στη δύση τουλάχιστον -  δεν υπάρχουν πια τόσοι μεροκαματιάρηδες που παίζουν τη ζωή τους κορώνα - γράμματα για ένα κομμάτι ψωμί)...

ΟΤΑΝ Ο "ΠΥΡΓΟΣ ΤΗΣ ΚΟΛΑΣΕΩΣ" ΚΑΙΓΕΤΑΙ...

 Στο πρώτο μισό των 70ς (και λίγο μετά) το πονηρό Χόλιγουντ ανακαλύπτει έναν ακόμα τρόπο να βγάζει εκατομμύρια: Τιw ταινίες καταστροφής. Ηφαίστεια, ουρανοξύστες που καίγονται, σεισμοί και καταποντισμοί, θανατηφόρα έντομα και άλλα πολλά επιστρατεύονται για να σκορπίσουν τον πανικό. Εμβληματική ταινία του είδους παραμένει "Ο Πύργος της Κολάσεως" (The Towering Inferno), γυρισμένο το 1974 από τον βρετανό (που δούλευε στις ΗΠΑ) John Guillermin (1925-2015), ο οποίος είχε κάνει κι άλλες επιτυχίες στα 70ς. Όπως συνηθιζόταν στο είδος, το φιλμ βρίθει από ονόματα τεράστιων ηθοποιών, παλιότερων και σύγχρονων τότε. Πάρτε μια βαθιά ανάσα να ξεκινήσουμε : Πωλ Νιούμαν, Στιβ Μακ Κουίν, Ουίλιαμ Χόλντεν, Φέι Ντάναγουει, Φρεντ Ασταίρ, Ρίτσαρντ Τσάμπερλεν, Τζένιφερ Τζόουνς, Ρόμπερτ Βον, Ρόμπερτ Βάγκνερ κ.ά.!

Ένας γιγάντιος, σούπερ μοντέρνος (και πανάκριβος) ουρανοξύστης με σούπερ τεχνολογικά γκάτζετ της εποχής, εγκαινιάζεται σε μια σούπερ επίσημη τελετή με σούπερ επίσημους καλεσμένους (δήμαρχο της Ν. Υόρκης, γερουσιαστές, διασημότητες κλπ.). Όλα τα media καλύπτουν την τελετή. Και, ναι, κατά τη διάρκεια των εγκαινίων παίρνει φωτιά από βραχυκύκλωμα στους κάτω ορόφους. Ακολουθεί πανικός καθώς δεκάδες άνθρωποι πασχίζουν να διασωθούν, παγιδευμένοι στο αχανές εστιατόριο του τελευταίου ορόφου, όπου γίνεται το πάρτι. 

Καταλαβαίνετε : Διαρκές σασπένς και αγωνία, πάμπολλοι χαρακτήρες, "καλοί" και "κακοί", εκατόμβες νεκρών, θεαματικές σκηνές φωτιάς και καταρρεύσεων, παράτολμες διασώσεις, διάφοροι ηρωισμοί από πυροσβέστες, αλλά και μερικούς καλεσμένους και άλλα πολλά συνθέτουν ένα σχεδόν τρίωρο υπερθέαμα (για την εποχή του), όπου η φρίκη εναλλάσσεται με τη συγκίνηση και, σε ορισμένα σημεία, με το μελό. Έχει πάντως ενδιαφέρον το ότι η αιτία της όλης φρίκης πηγάζει από κακοτεχνίες (κακής ποιότητας υλικά) που έχουν χρησιμοποιηθεί από τους μεγαλοκατασκευαστές - παρά τις ρητές προδιαγραφές του αρχιτέκτονα - για να κερδίσουν λεφτά. Δεν είναι λοιπόν καινούριο φαινόμενο, μην ανησυχείτε.

Υπάρχει βεβαίως αρκετή αφέλεια σε κάποιες σκηνές και ο συνήθως σαφής διαχωρισμός σε καλούς και κακούς χαρακτήρες, ωστόσο μάλλον αξίζει να το δει κανείς (σε μεγάλη αν είναι δυνατόν οθόνη) έστω και για να έχει μια καλή εικόνα της εποχής της γέννησης των χορταστικών blockbuster. Το φιλμ είχε κόψει τα περισσότερα εισιτήρια της χρονιάς στις ΗΠΑ.

Η ΚΟΛΑΣΗ ΕΝΟΣ ΖΕΥΓΑΡΙΟΥ ΣΤΟ "ΠΟΙΟΣ ΦΟΒΑΤΑΙ ΤΗ ΒΙΡΤΖΙΝΙΑ ΓΟΥΛΦ;"

Το 1966 ο Mike Nichols (1931-2014) κάνει το εντυπωσιακό ντεμπούτο του με το ασπρόμαυρο δράμα "Ποιος Φοβάται τη Βιρτζίνια Γουλφ;" από το ομώνυμο θεατρικό του Edward Albee, με ογκόλιθους επί της οθόνης το ζεύγος Ελίζαμπεθ Τέιλορ - Ρίτσαρντ Μπάρτον.

Ένα μεσήλικο ζευγάρι με δύσκολη, θυελλώδη σχέση αγάπης / μίσους, βουτηγμένο στα αλκοόλ και τον καπνό, καλεί για μια ατέλειωτη νύχτα ένα νεότερο ζευγάρι και επιδίδεται σε μια (ψυχολογική / λεκτική) "ανθρωποφαγία" τόσο ενάντιά τους όσο και ο ένας ενάντια στον άλλον. Μέχρι τελικής εξουθένωσης.

Η ταινία φέρει έντονα τα σημάδια της θεατρικής της προέλευσης - εξ ορισμού ίσως, αφού πρόκειται για ένα βαρύ ψυχολογικό δράμα δωματίου. Επιγραμματικά μπορώ να πω ότι περιγράφει με τρόπο δύσκολο, σχεδόν αφόρητο μερικές φορές για τον θεατή, την κόλαση που επικρατεί στις σχέσεις του αρχικού ζευγαριού - ή ίσως, μεταφορικά, στις σχέσεις πάμπολλων ζευγαριών που είναι πολλά χρόνια μαζί. Εδώ πάντως υπάρχει και μια περαιτέρω σαδιστική διάσταση, αφού οι δυο τους είναι σα να προσπαθούν διαρκώς να καταστρέψουν τη σχέση και του άλλου, του νέου ζευγαριού. Παίζουν μαζί τους σαν τη γάτα με το ποντίκι και συγχρόνως κατασπαράζουν ο ένας τις σάρκες του άλλου. Σιγά - σιγά, αριστοτεχνικά, ξεδιπλώνονται συναισθήματα, χαρακτήρες και κίνητρα των ηρώων, κρυμμένα μυστικά βγαίνουν στη φόρα μαζί με ενοχές και τραύματα που έχουν αφήσει παλιές ιστορίες, ίσως και ο βαθύτερος λόγος της συμπεριφοράς τους... Και, μη ξεχνάτε, και το νεαρό ζευγάρι έχει κι αυτό τα σκοτεινά σημεία στη σχέση του κι ας είναι τόσο νέοι. 

Η Τέιλορ, με ρεσιτάλ ηθοποιίας, μπορεί σε αρκετά σημεία να γίνεται αληθινά αφόρητη, στρίγγλα, να είναι ένας από τους ενοχλητικότερους χαρακτήρες που είδαμε ποτέ στην οθόνη και βέβαια ο Μπάρτον την ακολουθεί κατά πόδας. Καλοδουλεμένο από ψυχολογικά σκοπιά, προειδοποιώ ότι είναι δύσκολο και βαρύ στη θέασή του. Ίσως μπορεί να καταρρακώσει και τον θεατή, όπως καταρρακωμένοι είναι και οι ίδιοι οι ήρωες...

"ΘΕΩΡΗΜΑ": ΤΡΟΦΗ ΓΙΑ ΣΚΕΨΗ ΚΑΙ "ΔΥΣΚΟΛΗ" ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ

 

Το 1968 ο Pier Paolo Pasolini (1922-1975) γυρίζει το "Θεώρημα", μια από τις γνωστότερες ταινίες του, με τον Τέρενς Σταμπ και τη Σιλβάνα Μάγκανο. Ένα μάλλον δύσκολο φιλμ.

Ένας νεαρός μένει για ένα διάστημα στο πολυτελές σπίτι μιας πλούσιας οικογένειας. Σιγά σιγά κάνει έρωτα με όλα ανεξαιρέτως τα μέλη της και με την υπηρέτρια, ανεξαρτήτως φύλου, ηλικίας ή τάξης. Όταν φεύγει η ζωή όλων δεν μπορεί να είναι ίδια με πριν.

Οι "αναγνώσεις" του φιλμ μπορεί να είναι πολλές. Φυσικά ο Παζολίνι, μαρξιστής και χριστιανός ταυτόχρονα, έχει ως κύριο μέλημα να αποδείξει και να διαλύσει τις αστικές προκαταλήψεις, να σπάσει όλα τα ταμπού της αστικής τάξης, να καταδείξει σε τελική ανάλυση την αλλοτρίωσή της. Φυσικά τα κυριότερα (ή προφανέστερα) ταμπού σχετίζονται με το σεξ και τις ποικίλες απαγορεύσεις γύρω απ' αυτό. Όλοι το απολαμβάνουν (προφανώς), αλλά οι μετά αντιδράσεις θα είναι ποικίλες, από τις αβάσταχτες τύψεις έως τον εθισμό σ' αυτό. Σίγουρα πάντως είναι αφύσικες και μαζοχιστικές, θα λέγαμε, τονίζοντας έτσι την πνιγηρή, ασφυκτική και δυσάρεστη κατάσταση που επικρατεί κάτω από την απαστράπτουσα επιφάνεια του πλούτου και της άνεσης. Και, φυσικά, μετά το "άφημά" τους στη γοητεία του ξένου και στην απαγορευμένη ηδονή θα ακολουθήσει, μαθηματικά σχεδόν, η πλήρης διάλυση της οικογένειας. Μόνο η (χριστιανή) υπηρέτρια θα ακολουθήσει μια άλλου είδους "πειθαρχία" και θα οδηγηθεί στο θαύμα και την (περίπου) μεταφυσική εξαϋλωση (η χριστιανική πλευρά του Παζολίνι που λέγαμε). Να έχουμε υπ' όψη, βεβαίως, ότι όλα αυτά συμβαίνουν στο '68, όπου ενώ έχει μεν ξεσπάσει η σεξουαλική επανάσταση, που αφορά ουσιαστικά μια μερίδα των τότε νέων, στα υπόλοιπα στρώματα τα πράγματα παραμένουν αφόρητα πνιγηρά: Το σεξ σχετίζεται πάνω απ' όλα με την ενοχή.

Όλα αυτά αποτελούν εξαιρετική τροφή για σκέψη και οδηγούν σε ποικίλους προβληματισμούς και αναλύσεις. Ωστόσο θα πω την καθαρά προσωπική μου άποψη: Ποτέ δεν με άγγιξε πραγματικά το στεγνό και στρυφνό σινεμά του Παζολίνι (αισθητικά εννοώ). Κι εδώ έχουμε αυτή τη "λιτότητα" στην εικόνα, την αίσθηση της αυστηρότητας, τα μουντά χρώματα κλπ. κλπ. Δεν απορρίπτω φυσικά έναν από τους πιο τολμηρούς και ρηξικέλευθους δημιουργούς της εποχής του, απλώς, καθαρά προσωπικά και υποκειμενικά, δεν μου αρέσει ιδιαίτερα η αισθητική του.

"GALVESTON": ΕΝΑ ΟΝΤΩΣ ΜΑΥΡΟ ΝΟΥΑΡ

 Η γαλλίδα Melanie Laurent είναι κυρίως ηθοποιός (τη θυμόμαστε μεταξύ άλλων από το επιστημονικής φαντασίας "Οξυγόνο", όπου πρωταγωνιστούσε σχεδόν μόνη της). Ωστόσο από το 2011 σκηνοθετεί τακτικά ενδιαφέρουσες ταινίες. Το 2018 γυρίζει το καλό σύγχρονο νουάρ "Galveston" στις ΗΠΑ με τους Μπεν Φόστερ και Ελ Φάνινγκ στους βασικούς ρόλους.

Ένας εκτελεστής μοιάζει "τελειωμένος", τόσο επειδή τον κυνηγά το πρώην αφεντικό του όσο και λόγω προσωπικών καταχρήσεων. Κάποια στιγμή, προσπαθώντας να γλυτώσει από μια ενέδρα, θα σώσει μια πόρνη. Στη συνέχεια θα βρεθεί κυνηγημένος μαζί της και με την τρίχρονη αδελφή της και όλοι θα κατευθυνθούν προς τη μικρή πόλη Galveston...   

Σύγχρονο νουάρ από τα πλέον "μαύρα" και απελπισμένα. Σκληρό, αλλά και με ένα είδος υποδόριας ευαισθησίας, γεμάτο "τελειωμένους", αυτοκαταστροφικούς χαρακτήρες και βρώμικες καταστάσεις, δεν κάνει καμιά παραχώρηση σε χάπι εντ και άλλα σχετικά και προχωρεί σε "δύσκολες" λύσεις. Προσωπικά μου άρεσε αρκετά και το συνιστώ στους φίλους του νουάρ, αλλά και σε όσους δεν αρέσκονται στις συνήθεις χολιγουντιανές ευκολίες. Για να ασχοληθώ κάποια στιγμή και με τις υπόλοιπες ταινίες που σκηνοθέτησε η Laurent...

ΚΑΛΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ!

 

Να περάσετε όσο το δυνατόν καλύτερα το υπόλοιπο του καλοκαιριού. Όπως θα έγραφαν και τα, δυστυχώς όλο και λιγότερα, χειμερινά σινεμά (εξαιρώ τα διάφορα μολ) "Ραντεβού τον Σεπτέμβρη"!

"THE MONOLITH MONSTERS": ΠΟΙΟΣ ΕΙΠΕ ΟΤΙ Η ΑΠΕΙΛΗ (ΘΑ) ΠΡΟΕΡΧΕΤΑΙ ΑΠΟ ΕΜΒΙΑ ΟΝΤΑ;

 Να και ένα από τα συμπαθή b-movies επιστημονικής φαντασίας των 50ς : "Τhe Monolith Monsters" του 1957 του John Sherwood (1903-1959). Ο τελευταίος ήταν βοηθός σκηνοθέτη σε γνωστές ταινίες της εποχής, ενώ ο ίδιος είχε γυρίσει μόλις 3 φιλμ. Το συγκεκριμένο νομίζω ότι δεν έχει προβληθεί ποτέ στην Ελλάδα.

Σε απομονωμένη μικρή πόλη των ΗΠΑ (κλασικά) κοντά στην έρημο (κλασικά επίσης) κάτι αρχίζει να μην πάει καλά όταν περίεργοι θάνατοι, συνοδευόμενοι από καταστροφές των σπιτιών των θυμάτων, αρχίζουν να συμβαίνουν. Μήπως κάτι μεταφέρθηκε από πολύ μακριά με ένα μετεωρίτη που έπεσε στην έρημο;

Η ιστορία είναι όντως πρωτότυπη. Αυτή τη φορά τα φοβερά τέρατα από τα βάθη του διαστήματος δεν είναι οργανικά όντα, αλλά... θα δείτε τι. Πέραν αυτού όμως το φιλμ είναι καλογυρισμένο, με καλό ρυθμό και σασπένς και δεν αφήνει το θεατή να "νυστάξει". Επίσης δεν διαθέτει τις συνήθεις απιθανότητες (ή λογικά κενά) πολλών αντίστοιχων b-movies της εποχής. Οπότε το θεωρώ καλό (στα πλαίσια βεβαίως του όρου "καλός" για σχετικές ταινίες). Φυσικά έχει κάποιες αφέλειες (π.χ. γιατί αγγίζουν συνεχώς κάτι αποδεδειγμένα καταστροφικό με γυμνά χέρια και δεν φοράνε έστω κοινά γάντια;), αλλά αυτά είναι αναπόφευκτο στο είδος. Γενικά, όπως είπα, το θεωρώ αξιοπρεπέστατο, με μια μάλλον ασυνήθιστη σοβαρότητα και το συστήνω στους φίλους του είδους.

"AMERICAN GRAFFITI" : ΑΙΩΝΙΟΣ ΥΜΝΟΣ ΣΤΗΝ ΕΦΗΒΕΙΑ

Μακρινό 1973. Ένας άγνωστος νέος σκηνοθέτης γυρίζει τη δεύτερη μεγάλου μήκους ταινία του (είχε γυρίσει και πολλές μικρού μήκους). Το φιλμ διέθετε άγνωστους, νεαρούς τότε ηθοποιούς και λέγόταν "American Graffiti" ("Νεανικά Συνθήματα" στην Ελλάδα). Ο σκηνοθέτης ήταν ο George Lucas.

Βρισκόμαστε στο 1962 (10 χρόνια πριν το γύρισμα της ταινίας). Κάπου στην Καλιφόρνια, την τελευταία νύχτα του σχολείου οι έφηβοι της πόλης και πρώην πλέον συμμαθητές το γιορτάζουν δεόντως ξενυχτώντας με όλους τους πιθανούς τρόπους. Πολλοί απ' αυτούς την επόμενη κιόλας μέρα θα φύγουν σε άλλες πόλεις για το κολέγιό τους. Είναι η τελευταία τους νύχτα στην πόλη.

Το φιλμ διαδραματίζεται σε μία και μόνο νύχτα, από νωρίς έως το ξημέρωμα. Δεν έχει νομίζω νόημα να σας πω τι ακριβώς συμβαίνει. Όλα όσα μπορούν να συμβούν μια τέτοια βραδιά : Ξέφρενα πάρτι, κόντρες με αυτοκίνητα, εφηβικοί έρωτες και υποσχέσεις που αρχίζουν ή τελειώνουν, πολύ αλκοόλ, παρέες που ανταγωνίζονται κλπ. κλπ. κλπ. Ουσιαστικά δεν υπάρχει μια ενιαία ιστορία ούτε ένας κύριος πρωταγωνιστής. Υπάρχουν μικρές ιστορίες που μπλέκονται μεταξύ τους, τύποι που χάνονται και επανεμφανίζονται, ξεφάντωμα και συγκίνηση που εναλλάσσονται κλπ. 

Η ουσία του πράγματος είναι ότι το φιλμ καταγράφει με άριστο τρόπο την ατμόσφαιρα της εποχής, μια εποχής αισιοδοξίας ακόμα για την Αμερική (και για ολόκληρη τη Δύση μάλλον, παρά το άγχος του Ψυχρού Πολέμου που υπέβοσκε). Τα αστραφτερά αυτοκίνητα, το απόλυτο φετίχ των αμερικάνων, το πανταχού παρόν ροκ εντ ρολ, οι τρόποι που αντιλαμβάνονταν τον έρωτα κλπ. Όσο για το σάουντρακ, τι να πούμε; Μέσα απ' αυτό περνά με άψογο τρόπο όλη η μουσική των πρώτων χρόνων των 60ς, όλων των ειδών (το "επαναστατικό" ροκ εντ ρολ συνυπάρχει με τους παλιότερους κρούνερς). Ο διπλός δίσκος με το σάουντρακ είχε γίνει μια από τις μεγαλύτερες επιτυχίες της χρονιάς στις ΗΠΑ. Όσο για τους άγνωστους τότε ηθοποιούς, θα ανακαλύψετε τον Ρίτσαρντ Ντρέιφους, τον Χάρισον Φορντ σε μια από τις πρώτες εμφανίσεις του, αλλά και τον Ρον Χάουαρντ, γνωστό σκηνοθέτη αργότερα.  

Ας μη γράφω πολλά. Το φιλμ όσο κυλούσε με έβαζε σιγά - σιγά μέσα σ' όλο αυτό το κλίμα και... απλώς το απόλαυσα!

"THE VISIT": ΣΧΕΤΙΚΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ...

 

Το έχουμε πει πολλές φορές: Ο M. Night Shyamalan είναι ένας μέτριος (και ενίοτε κακός) σκηνοθέτης με συχνά εξαιρετικές ιδέες. Και βέβαια συνήθως τα πάντα βασίζονται σε μια τελική ανατροπή κάπου προς το τέλος. ΟΚ. Καλά είναι αυτά, αλλά μια απρόσμενη ανατροπή δεν δίνει πάντοτε μια καλή ταινία. 

Το "The Visit" του 2015 είναι από τα σχετικά ενδιαφέροντα φιλμ του. Όταν η χωρισμένη μαμά θα πάει διακοπές με τον φίλο της θα στείλει για μια εβδομάδα τα δύο παιδιά της (κορίτσι και αγόρι) στη γιαγιά και τον παππού, τους οποίους δεν έχουν ποτέ τους συναντήσει και οι οποίοι ζουν σε απομακρυσμένη πόλη. Όλα πάνε καλά, αλλά όταν νυχτώσει - μετά τις 9.30 συγκεκριμένα - παράξενα πράγματα αρχίζουν να συμβαίνουν στο σπίτι...

Η ταινία είναι φτηνή παραγωγή (για καλό το λέω) γυρισμένη "στο χέρι", μερικές φορές με φωτογραφία και ύφος που μιμείται οικογενειακά βίντεο (το έφηβο κορίτσι θέλει να γίνει σκηνοθέτης και κυκλοφορεί συνεχώς με την κάμερα στο χέρι). Όχι σε όλη τη διάρκεια (δεν έχουμε να κάνουμε με ένα νέο "Blair Witch Project"), αλλά έχει συγγένειες με το στιλ αυτό. Και, ναι, είναι καλογυρισμένο ως φτηνή ταινία τόμου, έχει σασπένς και κρατά τον θεατή. Και κάποια στιγμή έρχεται η αναμενόμενη ανατροπή. Όλα καλά μέχρι εδώ. Ωστόσο το τέλος είναι κάπως... πώς να το πω... εύκολο, προβλέψιμο, μία από τα ίδια. Προσοχή, δεν μιλώ για την ανατροπή, αλλά τα τεκταινόμενα μετά από αυτή. Πάντως, σημειώστε, το συγκεκριμένο φιλμ διαθέτει και αρκετό χιούμορ, πράγμα σπάνιο για τον σκηνοθέτη.

Τέλος πάντων θα καταλήξω ότι για μια ακόμα φορά ο Shyamalan είναι ένας δημιουργός που πάντα έχω την περιέργεια για το τι θα σκαρφιστεί κάθε φορά, αλλά σχεδόν ποτέ δεν με αφήνει απόλυτα ικανοποιημένο.

"ASTEROID CITY" Ή ΟΤΑΝ Ο ΑΓΑΠΗΜΕΝΟΣ WES ANDERSON ΓΙΝΕΤΑΙ ΒΑΡΕΤΟΣ

 

Φοβάμαι ότι άλλος ένας αγαπημένος δημιουργός αρχίζει να πέφτει... Μετά την απογοήτευση (για μένα) της "Γαλλικής Αποστολής" έρχεται το "Asteroid City" του 2023 του Wes Anderson για να με κάνει να βαρεθώ αφόρητα. Φυσικά το πλουσιότατο καστ (σήμα κατατεθέν του σκηνοθέτη) παραμένει: Σκάρλετ Γιόχανσον, Τομ Χανκς, Έντουαρντ Νόρτον, Ματ Ντίλον, Τίλντα Σουίντον, Τζεφ Γκόλντμπλουμ, Αντριέν Μπρόντι, Ου'ιλιαμ Νταφόε... Δεν έχετε παράπονο!

Στα μέσα των 50ς σε μια μικρή κοινότητα (87 κάτοικοι) καταφτάνουν διάφοροι ετερόκλητοι τύποι (γονείς, δημοσιογράφοι κλπ.) ακολουθώντας μια ομάδα ιδιοφυών παιδιών - αστροπαρατηρητών, που θα πραγματοποιήσουν εκεί το συνέδριό τους και θα παρουσιάσουν τις νέες τους εφευρέσεις. Μόνο που όλο αυτό δεν είναι παρά η ιστορία ενός θεατρικού έργου, η οποία μάλιστα παρουσιάζεται σε ένα τηλεοπτικό σόου. Ο ορισμός του "μετα..." δηλαδή.

Υπάρχει όλη η γνώριμη και παιχνιδιάρικη κινηματογραφική γραφή του σκηνοθέτη: Παστέλ χρώματα, εμφανώς ψεύτικα σκηνικά, αδέξιοι ήρωες και διάλογοι, στιλιζαρισμένο παίξιμο των ηθοποιών κλπ. κλπ. Υπάρχει επίσης και η (έντονα στιλιζαρισμένη και πάλι) ατμόσφαιρα των 50ς (πυρηνικές δοκιμές στην έρημο, μανία με τα νέα γκάτζετ, εμμονή με τα UFO και τους εξωγήινους, b-movies κλπ.) Ενώ όμως άρχισα να τα παρακολουθώ με ενδιαφέρον όλο αυτό το πολύπλοκο παιχνίδι των αναφορών και της ιδιόρυθμης αισθητικής, αρκετά σύντομα άρχισα να βαριέμαι αφόρητα, καθώς όλα αυτά επαναλαμβάνονταν ατελείωτα και κουραστικά. Όχι, δεν το θεωρώ καλή ταινία.

Φοβάμαι ότι τουλάχιστον στις δύο τελευταίες ταινίες του σημαντικός (για μένα) και sui generis δημιουργός έχει παγιδευτεί στο υπέροχο ύφος που ο ίδιος δημιούργησε και αδυνατεί να το εξελίσσει με οποιονδήποτε τρόπο. Ταυτόχρονα μάλλον έχει χάσει μέρος της σπιρτάδας του, οπότε όλο αυτό το παιχνίδι απλώς επαναλαμβάνεται όχι μόνο κενό περιεχομένου, αλλά και ούτε καν διασκεδαστικό πλέον! Επειδή αγαπώ τον Anderson όμως, θα περιμένω υπομονετικά...

"Ο ΙΝΤΙΑΝΑ ΤΖΟΟΥΝΣ, Ο ΔΙΣΚΟΣ ΤΟΥ ΠΕΠΡΩΜΕΝΟΥ" ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΑΝΑΠΟΦΕΥΚΤΑ

 Κάποτε, στα 80ς, ο Ιντιάνα Τζόουνς ενσάρκωνε την καθαρή περιπέτεια σε επίτηδες παλιομοδίτικη, νοσταλγική συσκευασία. Και βέβαια στο τιμόνι βρισκόταν ο Σπίλμπεργκ στη χρυσή εποχή του. Και ο περιπετειώδης αρχαιολόγος συμβόλιζε την επιστροφή σε ένα είδος περιπέτειας με παλιές αμφιέσεις, ζούγκλες, ερήμους, χαμένους πολιτισμούς και άλλα εξωτικά, σε αντίθεση με τα Die Hard και, αργότερα, τις "Επικίνδυνες Αποστολές", που διαδραματίζονται στο σήμερα και δουλεύουν πάντα με υψηλή τεχνολογία. Το 2008 ωστόσο, σε μια εντελώς άλλη εποχή, ο Ιντιάνα επανέρχεται, δίχως Σπίλμπεργκ αυτή τη φορά. Και το 2023 η επιστροφή συνεχίζεται με τον "Ιντιάνα Τζόουνς και το Δίσκο του Πεπρωμένου", τον James Mangold ως σκηνοθέτη (ο οποίος, αν και παντός καιρού, έχει κάνει και καλύτερες ταινίες) και τον Μαντς Μίκελσεν στο ρόλο του κακού. 

Αυτή τη φορά το γκάτζετ που παίζει κεντρικό ρόλο - όπως κάποτε η Κιβωτός της Διαθήκης - θα σκορπίσει ρίγη ευδαιμονίας στους λάτρες του αρχαιοελληνικού πολιτισμού που, ως γνωστόν, έχτιζε Παρθενώνες όταν οι άλλοι έτρωγαν βελανίδια: Πρόκειται για τον περίφημο και όντως μυστηριώδη Μηχανισμό των Αντικηθύρων, που στο φιλμ αυτό είμαστε 100% σίγουροι ότι τον κατασκεύασε ο... Αρχιμήδης. Και φυσικά ο αγώνας ενάντια στους ναζί για την κατοχή του πολύτιμου αντικειμένου (βρισκόμαστε στα 30ς) θα είναι αμείλικτος (το τι ακριβώς κάνει ο Μηχανισμός δεν σας το λέω επειδή θα είναι spoiler).

Εντάξει, χορταστική περιπέτεια είναι, καλογυρισμένη με τα σύγχρονα χολιγουντιανά δεδομένα είναι, ο 81χρονος Χάρισον Φορντ μια χαρά τα καταφέρνει (και δέρνει και τρέχει και πυροβολεί κλπ. - μακάρι κι εμείς να μπορούμε να σκοτώνουμε ναζί όταν φτάσουμε στα χρόνια του) και πολλούς ξέρω ότι τους διασκέδασε. ΟΚ και μένα με διασκέδασε (σχετικά) και μάλλον ήταν καλύτερο από το φιλμ του 2008, αλλά, διάβολε, ήταν αδύνατο να μου φύγει η αίσθηση του ξαναζεσταμένου φαγητού. Πιστεύω ότι το φιλμ καταδεικνύει για πολλοστή φορά το ανέμπνευστο του σύγχρονου Χόλιγουντ (άλλο να κάνεις τρεις ταινίες ενός σούπερ επιτυχημένου ήρωα σε μια δεκαετία και άλλο να τον ξεθάβεις μετά 30τόσα χρόνια). Και υπάρχει βέβαια και το μελό, δακρύβρεκτο τέλος...

Τι να σας πω. Ή εγώ μεγάλωσα ή η μαγεία των ξαναζεσταμένων Ιντιάνα έχει διά παντός χαθεί.

Ο "ΝΤΕΤΕΚΤΙΒ ΜΑΡΛΟΟΥ" ΠΑΣΧΙΖΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΚΛΑΣΙΚΟ ΝΟΥΑΡ

 Ο Neil Jordan υπήρξε αγαπημένος δημιουργός στα 80ς και 90ς. Στη συνέχεια "το έχασε". Κάνει βέβαια κάποιες συμπαθητικές ταινίες, αλλά μέχρι εκεί. Η ιδιαιτερότητα των περασμένων εποχών έχει παρέλθει, ανεπιστρεπτί φοβάμαι. Το "Marlowe" (Ντετέκτιβ Μάρλοου) του 2022, με τους Λίαμ Νίσον, Νταϊάν Κρούγκερ και Τζέσικα Λανγκ το επιβεβαιώνει.

Το φιλμ έχει ως ήρωα τον γνωστότερο όλων των νουάρ ντετέκτιβ, τον Φίλιπ Μάρλοου - λογοτεχνικό δημιούργημα του Ρέιμοντ Τσάντλερ βεβαίως - και διαδραματίζεται στα 30ς. Μια όμορφη και πλούσια κληρονόμος (φυσικά) προσεγγίζει τον βλοσυρό ντετέκτιβ Μάρλοου (επίσης φυσικά) και του αναθέτει να βρει τα ίχνη του εξαφανισμένου εραστή της. Σύντομα ο ντετέκτιβ ανακαλύπτει ότι ο τύπος είναι νεκρός. Όλο αυτό όμως είναι μόνο η αρχή...

ΟΚ, την είδα ευχάριστα. Αλλά τίποτα παραπάνω. Πρόκειται για απόλυτα τυπικό νουάρ, απ' αυτά που τίποτα δεν είναι αυτό που δείχνει, που οι ήρωες λένε ψέμματα, που αποκαλύπτονται παλιά, βρώμικα μυστικά, που ενίοτε ξεσκεπάζουν την κοινωνική σαπίλα κλπ. κλπ. Οι διάλογοι είναι γεμάτοι από έξυπνες / κυνικές / γεμάτες σεξουαλικά κυρίως υπονοούμενα ατάκες. Ο ντετέκτιβ είναι πάντοτε "υπεράνω" και μπορεί να αποκρούσει και την πιο δελεαστική προσφορά αν καταλάβει ότι βασίζεται σε ύποπτους σκοπούς ή αν απλώς έχει τις μαύρες του ή πενθεί. Και πολλά άλλα τέτοια. Γενικά αυτό που με ενόχλησε είναι το ότι όλα είναι εξ αρχής, επίτηδες, κομμένα και ραμμένα στα γνωστά πρότυπα ώστε το αποτέλεσμα να μοιάζει όσο το δυνατόν περισσότερο με τα κλασικά νουάρ των 40ς (δίχως όμως την ασπρόμαυρη εικόνα). 

ΟΚ, πέρασα σχετικά ευχάριστα. Μου λείπει όμως ο παλιός καλός Jordan...

UMBERTO D. : ΕΝΑ ΑΡΙΣΤΟΥΡΓΗΜΑ!

 

Όταν παλιά διάβαζα ιστορίες κινηματογράφου και έφτανα στον ιταλικό νεορεαλισμό, θυμάμαι ότι πάντοτε το "Umberto D." του Vittorio De Sica (1901-1974) αναφερόταν ως μία από τις καλύτερες ταινίες του πάλαι ποτέ πρωτοπόρου αυτού κινήματος. Δεν είχε τύχει ποτέ να τη δω ως τώρα (πάντα έχουμε κάποιες σημαντικές παραλείψεις στην κινηματογραφική μας παιδεία). Πρόσφατα συμπλήρωσα επιτέλους το μεγάλο αυτό κενό. 

Η ασπρόμαυρη αυτή ταινία γυρίστηκε το 1952. Στην Ελλάδα είχε παιχτεί με τον μελό (και αστείο σήμερα) τίτλο "Ό,τι μου Αρνήθηκαν οι Άνθρωποι" (!). Ένας ηλικιωμένος συνταξιούχος ζει με τον αγαπημένο του σκύλο σε μια πανσιόν στη Ρώμη, ενώ η ιδιοκτήτρια προσπαθεί με κάθε τρόπο να τον διώξει. Όταν τα καταφέρνει, εκείνος περιπλανιέται στους δρόμους με τον σκύλο του πασχίζοντας όπως - όπως να επιβιώσει, αλλά και να διατηρήσει - όσο αυτό είναι δυνατό - την αξιοπρέπειά του.

Το φιλμ είναι συγκλονιστικό και βαθύτατα συγκινητικό. Ως γνήσια νεορεαλιστικό, καταγράφει με δυνατό τρόπο την ανέχεια, τη φτώχεια που επικρατούσε σε μια Ιταλία που πριν 7 μόλις χρόνια είχε βγει από τον καταστροφικό πόλεμο, με πολλούς κατοίκους της όχι στα όρια της φτώχειας, αλλά της ίδιας της επιβίωσης. Ταυτόχρονα περιγράφει με τρόπο αφοπλιστικό το χαρακτήρα του ήσυχου ήρωά του που, παρά το ότι διακυβεύεται η ίδια του η ύπαρξη, προσπαθεί, όπως είπαμε, να περισώσει κάτι από τη χαμένη του αξιοπρέπεια. Διστάζει να ζητιανέψει, διστάζει να αποκαλύψει την πραγματική, τραγική του κατάσταση και, πάνω απ' όλα, αρνείται να εγκαταλείψει το σκύλο του, το μόνο ον που απαλύνει κάπως την απόλυτη μοναξιά του. Έτσι, προσωπικό δράμα και ευρύτερος κοινωνικός περίγυρος συνυπάρχουν με άριστο τρόπο. Σημειώνω επίσης ότι στο πρώτο τουλάχιστον μέρος το δραματικό στοιχείο συνυπάρχει με το χιούμορ - μια παράδοση που συνεχίστηκε στο κλασικό ιταλικό σινεμά ως τη δεκαετία του 70.

Το συνιστώ ανεπιφύλακτα. Και αν προς το τέλος κυλήσει ένα δάκρυ από τα μάτια σας, δεν πειράζει. Να θυμάστε μόνο ότι πρόκειται για αληθινή συγκίνηση και όχι για μελό.

ΥΓ: Είναι η μοναδική εμφάνιση του πρωταγωνιστή Carlo Battisti, που ανακαλύφτηκε από τον De Sica στα 70 του και χρησιμοποιήθηκε επειδή δεν ήθελε έναν επαγγελματία ηθοποιό για λόγους αυθεντικότητας. Ο Battisti ήταν... καθηγητής γλωσσολογίας και συνέχισε να διδάσκει για λίγα χρόνια μετά το φιλμ. 

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΡΟΜΟΣ ΣΤΟΝ "ΚΑΘΑΓΙΑΣΜΟ"

 

Ταινία τρόμου (το καταλάβατε) του 2023 είναι ο "Καθαγιασμός" (Concecration) του Christopher Smith που, όπως είδα, είναι ειδικευμένος στο είδος αυτό. Μάλλον με μέτριες κατά τη γνώμη μου επιδόσεις...

Όταν ο παπάς αδελφός της αυτοκτονεί πέφτοντας από απόκρημνο βράχο σε ένα απομονωμένο μοναστήρι της Σκωτίας, η Γκρέις πηγαίνει συντετριμμένη εκεί για να παραλάβει το σώμα του. Οι αδελφές της μονής όμως, εκτός από εμφανώς φανατικές, είναι και... ε... κάπως περίεργες. Ένας ανώτερος ιερέας του Βατικανού καταφτάνει εκεί για να ερευνήσει το θέμα. Η κοπέλα υποψιάζεται φόνο...

Δεν μπορώ να πω ότι ενθουσιάστηκα. Έχει κάποια ατμόσφαιρα, προσπαθεί να έχει και σασπένς (δεν είμαι σίγουρος ότι το καταφέρνει με άριστο τρόπο), βλέπεται, αλλά μέχρις εκεί. Ομολογώ ότι έχει ένα απροσδόκητο γύρισμα και μάλιστα όχι ακριβώς στο τέλος, αλλά περίπου στα 2/3 της ταινίας, το οποίο μας κάνει να δούμε τα πράγματα με εντελώς άλλη οπτική, αλλά και πάλι δεν με έπεισε. Ίσως και να με ενοχλεί η όλη θρησκόληπτη ατμόσφαιρα με όλους/ες αυτούς/ές τους φανατικούς που φοβούνται κάθε χαρά της ζωής σαν τον διάολο το λιβάνι... Πάντως για μένα δεν...

"MASTER GARDENER" ΜΕ ΠΟΛΛΑ ΜΥΣΤΙΚΑ...

Ο Paul Schrader γερνάει καλά. Μετά τον "Μετρητή Καρτών" γυρίζει το 2022 (στα 77 του) το "Master Gardener" με τους Τζο Έγκερτον και τη Σιγκούρνι Γουίβερ φτιάχνοντας μια ακόμα ενδιαφέρουσα ταινία.

Σε ένα μεγάλο κτήμα με εντυπωσιακούς κήπους, που ανήκει σε μια αυστηρή ιδιοκτήτρια που μοιάζει να έχει ξεμείνει από την εποχή των δούλων και των απέραντων φυτειών του νότου, εργάζεται ένας εξπέρ στους κήπους και παθιασμένος μ' αυτούς άνδρας. Ποιο είναι το παρελθόν του, ποια είναι η σχέση του με την ιδιοκτήτρια και τι θα συμβεί όταν καταφτάσει εκεί μια νεαρή μιγάδα;

Κατάλοιπα παλιού ρατσισμού, καλά κρυμμένα μυστικά του παρελθόντος, διερεύνηση των αγεφύρωτων ταξικών διαφορών, μετάνοια και μνησικακία, συνυπάρχουν στο φιλμ, που είναι ένας συνδυασμός δράματος με στοιχεία θρίλερ. Ίσως η εμμονική αφοσίωση σε κάτι να λυτρώνει ως ένα βαθμό από ένα σκοτεινό παρελθόν, αλλά οι παλιές πράξεις πάντοτε σε κυνηγούν και βία του τότε και του τώρα παραμένει.

Ίσως κάπως εύκολη και προβλέψιμη εξέλιξη, πλην όμως η ταινία διαθέτει ένα είδος στιβαρότητας και λιτότητας που μου άρεσε αρκετά. Μακάρι να συνεχίσει έτσι ο παλαίμαχος δημιουργός.

Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ (ΚΑΙ ΔΥΣΚΟΛΟΤΕΡΗ) ΝΥΧΤΑ ΤΟΥ ΦΡΑΝΚΟ ΑΜΟΡΕ

 

Να μια εξαιρετική ταινία - έκπληξη που μας έρχεται από την Ιταλία. "Η Τελευταία Νύχτα του Φράνκο Αμόρε" (2023) του Andrea di Stefano (ο οποίος είναι ηθοποιός και αυτή είναι η τρίτη ταινία του ως σκηνοθέτης) είναι μια σφιχτή αστυνομική ιστορία που απόλαυσα.

Βρισκόμαστε στην τελευταία εν υπηρεσία νύχτα  ενός αστυνομικού. Από την επόμενη μέρα θα αρχίσει η διαδικασία της συνταξιοδότησής του. Να όμως που όλα θα συμβούν τη νύχτα εκείνη. Μια "απλή" εκ πρώτης όψεως μεταφορά διαμαντιών θα εξελιχτεί σε μια αληθινή κόλαση. Δεν χρειάζονται άλλα για την ιστορία...

Πρόκειται για μια πραγματικά δυνατή αστυνομική ταινία. Σφιχτό σενάριο, δουλεμένοι χαρακτήρες, ρεαλιστική αντιμετώπιση των πάντων (εδώ δεν χωρά καμιά ταρζανιά, κανένας δεν κρεμιέται από ένα τούβλο του 28ου ορόφου με ένα χέρι και περιμένει να τον σώσουν κλπ. κλπ.) Όλα συμβαίνουν όπως ακριβώς θα συνέβαινε και στην πεζή πραγματικότητα - μόνο που η πραγματικότητα δεν είναι πεζή, κάθε άλλο, απλώς ωμή είναι. Κινέζικη μαφία, διεφθαρμένοι και τίμιοι μπάτσοι, οικογενειακές σχέσεις, ηθικά διλήμματα, βία, όλα συνυπάρχουν εδώ φτιάχνοντας ένα άριστο χαρμάνι. Το στοιχείο που με εντυπωσίασε είναι το πόσο και πώς η προσωπική ζωή, οι σχέσεις, η καθημερινότητα - η συνήθης πραγματικότητα δηλαδή - εμπλέκονται άμεσα στην όλη πολύπλοκη ιστορία (που έχει και ανατροπή στο τέλος). Στο μεταξύ το φιλμ γίνεται όλο και πιο αγχωτικό, ενώ η αφήγηση γίνεται με φλας μπακ, για να κατανοήσουμε τι ακριβώς έχει συμβεί. 

Πολύ καλή ταινία, που για μένα καταλαμβάνει ήδη μια θέση στις καλύτερες της χρονιάς.

"THE SCALPHUNTERS" : ΧΙΟΥΜΟΡ, ΑΝΤΙΡΑΤΣΙΣΜΟΣ ΚΑΙ... ΓΟΥΕΣΤΕΡΝ

 

"The Scalphunters" είναι ο τίτλος ενός γουέστερν που γύρισε ο Sydney Pollack (1934-2008) το 1968, σε μια εποχή δηλαδή που το είδος βρίσκεται πλέον σε παρακμή. Μπαρτ Λάνκαστερ, Τέλι Σαβάλας και Σέλει Γουίντερς είναι τα βασικά μέλη του καστ - με τον αφροαμερικανό Όσι Ντέιβις που δεν γνώριζα.

Μια συμμορία αδίστακτων κακοποιών σκοτώνει ινδιάνους και εισπράττει αμοιβή για τα σκαλπ τους. Κάποια στιγμή όμως θα πέσει πάνω στον Μπαρτ Λάνκαστερ, που το μόνο που θέλει είναι να πάει στην πόλη και να πουλήσει τις γούνες που μάζεψε όλο το χειμώνα στις ερημιές. Όταν θα του τις κλέψουν η μεταξύ τους σύγκρουση θα είναι θανάσιμη. Ωστόσο ο καταλύτης της ιστορίας είναι ένας μαύρος φυγάς, ο οποίος αποδεικνύεται εξυπνότερος απ΄όλους... 

Παρά το πιστολίδι, τα πτώματα και όλα τα συναφή σε γουέστερν, η ταινία διαθέτει αρκετό χιούμορ. Κυρίως όμως χαρακτηρίζεται από τον αντιρατσισμό της (προφανώς, στα 1968 βρισκόμαστε). Ο μαύρος φυγάς είναι πιο πονηρός, πιο καπάτσος και πολύ πιο μορφωμένος τόσο από τον μοναχικό, τίμιο, αλλά και "μονοκόμματο" Λάνκαστερ όσο και από το "γουρούνι" Σαβάλας. Καταφέρνει να τα έχει καλά με όλους - ή να τον έχουν ανάγκη όλοι - κι ας μην τον υπολογίζει (αρχικά τουλάχιστον) κανείς. Γενικά είναι θετικότερος χαρακτήρας από τους λευκούς συμπρωταγωνιστές του. Όσο για την κτηνωδία της συμμορίας... ε, είναι δοσμένη κάπως light και στην πραγματικότητα δεν τους μισείς ακριβώς όπως άλλους "κακούς" σε παρόμοια φιλμ. 

Σίγουρα δεν είναι καμιά μεγάλη ταινία (ο Pollack έχει και και καλύτερες), αλλά βλέπεται ευχάριστα και διαθέτει και την "ανατροπή" που προαναφέραμε στους χαρακτήρες.

ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ "ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΤΟΙΧΟ";

 

Ο Ιρανός Bahid Jalilvand είναι ο σκηνοθέτης που το 2017 είχε κάνει το ενδιαφέρον "Περίπτωση Συνείδησης". Το 2022 γυρίζει το επίσης καλό "Πέρα από τον Τοίχο" (Shab, Dahkel, Divar), αποδεικνύοντας έτσι ότι το ιρανικό σινεμά εδώ και δεκαετίες εξακολουθεί να παράγει αξιόλογες ταινίες (σε διάφορες παραλλαγές αυτού που αποκαλούμε "κοινωνικό σινεμά", αλλά η ποικιλία τους είναι μεγάλη).

Μια γυναίκα κυνηγημένη από τους μπάτσους καταφεύγει (τυχαία) στο διαμέρισμα ενός νέου άντρα που τυφλώνεται σταδιακά (στην παρούσα φάση διακρίνει μόνο ακαθόριστες σκιές). Εκείνος αποφασίζει να την κρύψει. Ωστόσο η πολυκατοικία είναι περικυκλωμένη από την αστυνομία...

Η ταινία είναι ένα κλειστοφοβικό θρίλερ με αρκετή ένταση. Παράλληλα - όπως συχνά γίνεται σε φιλμ της χώρας - διαθέτει και άλλα επίπεδα: Αφ' ενός κάνει κριτική στην ασφυκτική, καταπιεστική ατμόσφαιρα που επικρατεί στο Ιράν και την αστυνομική καταστολή. Η συνεχής "πολιορκία" του ήρωα από γείτονες, αστυνομικούς κ.α. σκιαγραφεί την έλλειψη ιδιωτικότητας και ταυτόχρονα δημιουργεί ένα απόλυτα καφκικό κλίμα. Από την άλλη εξερευνά το ψυχολογικό επίπεδο, δίνοντας έτσι ανάγλυφα την απελπισία ενός νέου ανθρώπου που χάνει την όρασή του. Τι παιχνίδια του μυαλού μπορεί να παίξει για να αντιμετωπίσει τη μοναξιά του και το σκοτάδι που έρχεται; 

Η αφήγηση γίνεται με συχνά flash back, που μας δείχνουν τι συνέβη στο κοντινό παρελθόν τόσο στον άνδρα όσο και στην κυνηγημένη γυναίκα. Όσο όμως αυτά συνεχίζονται, τόσο μπερδευόμαστε. Είναι φανερό ότι κάτι δεν πάει καλά, υπάρχουν σκοτεινά σημεία κι ας μας μιλά τόσο για το παρελθόν. Και τελικά έρχεται η αποκάλυψη - μας έχει προειδοποιήσει γι' αυτό - για να δώσει και την απαραίτητη ανατροπή. 

Τελικά φαίνεται ότι στο Ιράν γυρίζονται ταινίες που, μεταξύ άλλων, καταγγέλλουν άμεσα τα εκεί τεκταινόμενα. Πώς ξεπερνούν άραγε τη λογοκρισία;

ΔΙΕΠΡΑΞΑ ΟΝΤΩΣ "ΤΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΜΟΥ";

 Ο Francois Ozon από την αρχή της καριέρας του άλλαζε διαρκώς, κάνοντας ταινίες εντελώς διαφορετικές η μία από την άλλη (θυμηθείτε το αντίστοιχο παράδειγμα του Soderbergh). Συνήθως οι ταινίες του είναι ενδιαφέρουσες. Αυτή τη φορά κάνει μια κωμωδία - παρωδία κάποιων κινηματογραφικών ειδών.

Προσωπικά διασκέδασα πολύ με "Το Έγκλημά μου" (2023), με την Nadia Tereszkiewicz και την Ιζαμπέλ Ιπέρ. Στο μεσοπόλεμο μία φτωχή κοπέλα, επίδοξη ηθοποιός, που ζει με μια συγκάτοικο, επίδοξη δικηγόρο, κατηγορείται για τον φόνο διάσημου θεατράνθωπου. Δικάζεται, όμως η δίκη σύντομα θα πάρει μια ασυνήθιστη (για δίκες) τροπή. Η συνέχεια θα είναι ακόμα πιο ασυνήθιστη.

Το φιλμ βασίζεται σε θεατρικό έργο των 30ς. Ο Ozon πολύ συνειδητά διατηρεί μια κάποια θεατρικότητα (δεν με ενόχλησε), αλλά και κάποιες ως καρικατούρες φιγούρες (ο μάλλον βλαξ αστυνομικός που "επιλύει" την υπόθεση, ο "κακός" θεατράνθρωπος κλπ.). Ούτε κι αυτό με ενόχλησε όμως, καθώς έκανε το όλο πράγμα πιο αστείο. Και πάμε στην ουσία: Πρόκειται για φεμινιστική ταινία, όπου οι γυναίκες, περισσότερο καταπιεσμένες βεβαίως την εποχή εκείνη, διεκδικούν την ανεξαρτησία τους, οικονομική, ερωτική κλπ. Και, κάτω από το αμείλικτο αντρικό / πατριαρχικό κατεστημένο, προσπαθούν να τα καταφέρουν με πονηριά και έμμεσους τρόπους, για να θριαμβεύσουν τελικά ξεγελώντας το ανδρικό κυρίαρχο φύλο, που εδώ περισσότερο ως ηλίθιο παρουσιάζεται παρά οτιδήποτε άλλο. 

Το στοιχείο όμως που (προσωπικά πάντοτε) μου άρεσε περισσότερο, είναι η πλήρης ανατροπή του είδους "αστυνομικό / δικαστικό δράμα". Ούτε λίγο ούτε πολύ στη δίκη, αλλά και σε όσα ακολουθούν μετά από αυτήν, οι βασικές ηρωίδες προσπαθούν με κάθε τρόπο να αποδείξουν ότι είναι... δολοφόνοι και όχι αθώες. Γιατί; Θα το καταλάβετε αν δείτε την ταινία. Έτσι καταδεικνύεται (όχι άμεσα καταγγελτικά, αλλά με χαριτωμένο τρόπο), η ελαστικότητα της αστικής ηθικής - θεσμοθετημένη ή μη, η εύκολη διαστρέβλωσή της κλπ. κλπ.

Το είδα πολύ ευχάριστα. Δεν είναι κανένα αριστούργημα, αλλά πέρασα πολύ καλά και διασκέδασα την καλυμμένη και εύθυμη ανατρεπτικότητά του. Ό,τι πρέπει για θερινό! 

"VENUS"... Ή ΚΑΤΙ ΠΟΥ ΘΥΜΙΖΕΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΑ ΤΗ "SUSPIRIA"

 

Το "Venus" είναι μια ισπανική ταινία τρόμου που γύρισε το 2022 ο Jaume Balaguero (είναι αυτός που το 2007 είχε κάνει το "Rec", το οποίο μάλιστα είχε και διάφορες συνέχειες που δεν έχω δει). Είναι από τους πιο σταθερούς δημιουργούς ταινιών του είδους.

Μια κοπέλα που κάνει στριπτίζ σε μπαρ κλέβει κάτι πολύτιμο από τα αφεντικά της. Κυνηγημένη από τη μαφία θα καταφύγει στο σπίτι της αδελφής της, που ζει σε μια σχεδόν άδεια πολυκατοικία. Να όμως που εκεί συμβαίνουν παράξενα και ανησυχητικά πράγματα...

Τη θεωρώ καλή ταινία τρόμου (μεταφυσικού τρόμου, για να είμαι ακριβής και για να ξέρετε τι σας περιμένει). Διαθέτει ατμόσφαιρα, αλλά και "διπλό" σασπένς, καθώς η ηρωίδα βρίσκεται παγιδευμένη - με όλο και πιο αγχωτικό τρόπο - ανάμεσα στον υπερφυσικό τρόμο της πολυκατοικίας και στον πιο πεζό, αυτόν της συμμορίας που διαρκώς την ψάχνει και ολοένα σφίγγει τον κλοιό γύρω της. Και, φυσικά, οι ανατροπές υπάρχουν... Το όλο κλίμα θυμίζει κάπως την κλασική "Σουσπίρια" του Argento, στην οποία πιθανόν γίνονται συνειδητές αναφορές.

Θα μου άρεσε μάλιστα ακόμα περισσότερο αν δεν τα χάλαγε σεναριακά στο τέλος. Αυτό που θα συμβεί - και που φυσικά δεν θα σας αποκαλύψω - είναι μάλλον ξεκάρφωτο και δεν εξηγείται με την τροπή που έχουν πάρει τα πράγματα μέχρι τότε. Γιατί άραγε η.... δεν σας λέω άλλα. Πάντως παρά το άνευ ερμηνείας φινάλε, η ταινία μου άρεσε αρκετά, όπως είπα. Μια καλή ταινία τρόμου με ικανοποιεί διότι - το έχω γράψει πολλές φορές - η μεγαλύτερη ίσως σαβούρα σύγχρονων b movies συγκεντρώνεται στο είδος αυτό.

"ΑΠΙΣΤΕΥΤΟ ΚΙ ΟΜΩΣ ΑΛΗΘΙΝΟ", ΑΛΛΑ ΕΠΛΗΞΑ...

 

Διάβασα ότι ο γάλλος Quentin Dupier (δεν τον ήξερα) κάνει παράξενες, σουρεαλιστικές κωμωδίες εδώ και πολλά χρόνια. Το "Απίστευτο κι Όμως Αληθινό" (Incroyable mais vrai) του 2022 είναι μία απ' αυτές. Χμμμ...

Ένα μεσήλικο ζευγάρι αγοράζει σπίτι σε ήσυχο προάστιο. Ο μεσίτης όμως τους αποκαλύπτει ένα μυστικό που διαθέτει το σπίτι, καθώς ένα συγκεκριμένο σημείο του είναι ένα είδος πύλης στο χρόνο που σε κάνει μεν να βρίσκεσαι 12 ώρες μπροστά, αλλά σε κάνει συγχρόνως και κατά 3 μέρες νεότερο. Το γεγονός αυτό, που στην αρχή θα είναι ένα απρόσμενο δώρο, σύντομα θα μετατραπεί σε ανεξέλεγκτη εμμονή και θα αλλάξει για πάντα τις ζωές τους.

Ακούγεται ενδιαφέρον και έτσι ακούστηκε και σε μένα. Πλην όμως βλέποντας το φιλμ απογοητεύτηκα. Με τα αστεία δεν γέλασα - μερικά μάλιστα μου φάνηκαν χοντροκομμένα, η πλοκή δεν κατάφερε να με κρατήσει ιδιαίτερα... γενικά διέβλεπα ένα είδος προχειρότητας. Καταλαβαίνω αυτό με την πρωτοτυπία των ιδεών του δημιουργού αυτού, αλλά δεν πολυενθουσιάστηκα με το αποτέλεσμα. Εντάξει, θίγει τη σύγχρονη μανία της κοινωνίας μας με την ει δυνατόν αιώνια νεότητα (ένας από τους χαρακτήρες προσθέτει ηλεκτρονικό πέος για να είναι διαρκώς λειτουργικός) και η οποία μανία οδηγεί ακόμα και στην παράνοια... αλλά ούτε ο χειρισμός του βασικού αυτού θέματος με ικανοποίησε. Τέλος πάντων, η ουσία είναι ότι δεν μου άρεσε συνολικά ως ταινία.

ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΤΙΚΟΤΑΤΟΣ "RENFIELD", ΩΣ ΑΠΡΟΘΥΜΟΣ ΒΟΗΘΟΣ ΤΟΥ ΔΡΑΚΟΥΛΑ

 Όσοι έχετε διαβάσει τον κλασικό "Δράκουλα" του Στόουκερ ή έχετε δει ταινίες όπως ο "Δράκουλας" του Copola , θα θυμάστε τον Ρένφιλντ, τον πιστό άνθρωπο (και όχι βαμπίρ) βοηθό του που τρέφεται με έντομα, μισότρελο από την συντριπτική επιρροή που ασκεί πάνω του το τέρας. Αυτός λοιπόν ο δεύτερος χαρακτήρας, ο απλός βοηθός, γίνεται ο ήρωας του ομώνυμου "Renfield" (2023) του Chris McKay. Και μια και είχα κάτι χρόνια να δω ταινία του Νίκολας Κέιτζ που να βλέπεται, εδώ χάρηκα διπλά που τον συμπάθησα ως Δράκουλα (δεύτερο ρόλο στο φιλμ).

Ο Ρένφιλντ λοιπόν, αφού έχει σώσει το αφεντικό του ξαναζωνατεύοντας το, έχει εγκατασταθεί στη σύγχρονη εποχή στη Νέα Ορλεάνη (μαζί του φυσικά) και η δουλειά του είναι να τον προμηθεύει με θύματα. Κάποια στιγμή όμως θα επαναστατήσει αηδιασμένος, θα γνωρίσει και μια συμπαθητική αστυνομικίνα που ίσως να είναι η μόνη μη διεφθαρμένη στο τμήμα της, και επιθυμεί να αποκτήσει επιτέλους μια δική, κανονική του ζωή. Σιγά όμως μην τον αφήσει το αφεντικό του... Κι όλα αυτά ενώ εμπλέκεται και η άγρια μαφία της περιοχής, για να κάνει τα πράγματα ακόμα πιο αιματηρά...

Βρήκα το φιλμ πολύ διασκεδαστικό - και πολύ αιματηρό, για να προειδοποιήσω όσους δεν αντέχουν το σπλάτερ. Ωστόσο ακόμα και οι βίαιες σκηνές με τα μέλη να εκτινάσσονται ασταμάτητα, ήταν καλογυρισμένες και, ναι, διασκεδαστικές. Έξυπνη ιστορία με μερικές ευφάνταστες σκηνές και καταστάσεις (όπως το ότι ο δύστυχος Ρένφιλντ έχει καταφύγει σε ομαδική ψυχοθεραπεία για απεξάρτηση από τοξικές σχέσεις), απόλυτα ταιριαστός στο όλο κλίμα με τη γκροτέσκα ερμηνεία του ο Κέιτζ (τον οποίο, σημειωτέον, δεν συμπαθώ ιδιαίτερα και ο οποίος, παρ' όλα αυτά, εδώ κλέβει την παράσταση) και σχόλιο για τη διαφθορά των μπάτσων (όλοι τους σχεδόν καλύπτουν ή / και συνεργάζονται με τη μαφία). Το ευχαριστήθηκα, ενώ δεν το περίμενα.

ΑΝΤΙΦΑΤΙΚΗ "ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗ ΣΕΟΥΛ"

 

Όπως διαβάζω ο σκηνοθέτης Davy Chou έχει παρόμοια βιώματα με αυτά της ηρωίδας του: Γεννήθηκε στη Γαλλία από καμποτζιανούς γονείς και πήγε για πρώτη φορά στην Πνομ Πενχ στα 25 του. Η Φρεντί, πρωταγωνίστρια της ταινίας του "Επιστροφή στη Σεούλ" (2022) έχει υιοθετηθεί από γάλλους γονείς αμέσως μόλις γεννήθηκε και ουσιαστικά πάει για πρώτη φορά στη γενέτειρα πόλη της για να συναντήσει τους βιολογικούς της γονείς. Στο μεταξύ όμως αυτοί έχουν χωρίσει, οπότε εκείνη ψάχνει τον καθένα χωριστά.

Η ταινία είναι αρκετά ρεαλιστική και μάλλον ασυνήθιστη όσον αφορά την προσωπικότητα της ηρωίδας. Συχνά παρορμητική, χαμένη ανάμεσα σε δύο κόσμους (Ευρώπη - Ανατολή), οργισμένη, ανοιχτή σε προκλήσεις, ελεύθερη στον έρωτα, μάλλον δίχως ιδιαίτερους ηθικούς φραγμούς (φαίνεται από το επάγγελμα που αμέσως διαλέγει και της αρέσει κιόλας και το οποίο ουδεμία σχέση με πορνεία ή κάτι σχετικό, όπως ίσως υποθέσατε), άλλοτε λυπημένη κι άλλοτε απότομη, δεν γίνεται πολύ συμπαθής στα μάτια του θεατή. Και όταν μπορεί να κάνει σούπερ καριέρα σε αμφιλεγόμενο χώρο, αρπάζει την ευκαιρία απ' τα μαλλιά... Αλλά όλο αυτό το "ωμό" στοιχείο είναι που κάνει ρεαλιστικό το φιλμ, όπως προανέφερα. Είναι μια σύγχρονη κοπέλα μερικές φορές αντιπαθής, που έχει ωστόσο και τις ευαίσθητες πλευρές της.

Η ταινία, ψυχογράφημα κυρίως και δίχως ακραίες εξάρσεις, διαθέτει κάποια ιδιαιτερότητα, δεν μπορώ να πω πάντως ότι με ενθουσίασε. Ωστόσο - να το σημειώσω αυτό - πήρε το Βραβείο Κοινού στις Νύχτες Πρεμιέρας, που σημαίνει ότι άρεσε στους θεατές.

ΚΑΤΑΜΑΥΡΟ ΧΙΟΥΜΟΡ ΚΑΙ ΑΝΑΤΡΟΠΕΣ ΣΤΟΝ "ΧΡΥΣΟΧΟΟ"

 

Να και ένα σκηνοθετικό ντεμπούτο (τρόμου) που μου άρεσε αρκετά: "Ο Χρυσοχόος" (L'Orafo), πρώτη ταινία του ιταλού Vincenzo Ricchiuto, γυρισμένη το 2022, με την παλιά ιταλίδα ηθοποιό Stefania Casini (της Suspiria μεταξύ άλλων).

Τρεις επίδοξοι ληστές, δύο άντρες και μία κοπέλα, αποφασισμένοι για όλα αφού είναι απελπισμένοι, θα μπουκάρουν μια νύχτα σε απομονωμένο σπίτι στο δάσος όπου κατοικεί ένα ανυπεράσπιστο ηλικιωμένο ζεύγος. Εκείνος ήταν περίφημος χρυσοχόος και οι ληστές έχουν αποκλειστικές πληροφορίες για τα πολύτιμα χρυσαφικά που κρύβονται στο ξεχασμένο σπιτάκι. Όταν όμως μπουν θα ανακαλύψουν ότι οι συμπαθείς γέροι δεν είναι και τόσο ανυπεράσπιστοι...

Καλογυρισμένο, έξυπνο, με κατάμαυρο χιούμορ, συνδυάζει τη σαρδόνια σάτιρα με τη φρίκη  - είπαμε ότι πρόκειται για ταινία τρόμου. Ε, ναι, κάποιες στιγμές προς το τέλος είναι όντως δυσβάσταχτες... Επιπλέον διαθέτει και μια σειρά από απρόσμενες ανατροπές, καθώς αυτό που ξεκινά ως μια εύκολη υπόθεση θα μετατραπεί σε αληθινό εφιάλτη. Όλα τα λεφτά η γηραιά σύζυγος του συνταξιούχου χρυσοχόου! 

Ευχάριστη έκπληξη, όταν μάλιστα έχουμε υπ' όψιν ότι πρόκειται για πρώτη ταινία του δημιουργού της. Ας το ψάξουν οι φίλοι του είδους και ας μη ξεχνάμε: Τίποτα δεν είναι όπως φαίνεται με την πρώτη ματιά!

"ΜΑΥΡΑ ΓΥΑΛΙΑ"... ΚΑΙ Η ΠΑΡΑΚΜΗ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

 

Κάπου είχα ξαναγράψει ότι ποτέ δεν υπήρξα φανατικός του Dario Argento. ΟΚ κάποιες ταινίες των 70ς, άντε και λίγο 80ς (με σημαντικότερη τη "Suspiria"), αλλά μέχριw εκεί. Στη συνέχεια ακολουθεί μια αδιάκοπη παρακμή, της οποίας οι καλύτερες στιγμές είναι ταινίες που απλώς βλέπονται... Τα "Μαύρα Γυαλιά" (Occhiali Neri) του 2022 αποτελούν την επιστροφή του στο είδος από το οποίο ξεκίνησε στις αρχές των 70ς, δηλαδή στα giallo. Πλην όμως δεν τη θεωρώ καθόλου ικανοποιητική επιστροφή...

Μία εντυπωσιακή σε εμφάνιση πόρνη γίνεται στόχος ενός σίριαλ κίλερ. Καταφέρνει να γλυτώσει, αλλά μένει τυφλή. Έχοντας "χρεωθεί" άθελά της ένα παιδί από την Κίνα προσπαθεί απεγνωσμένα να διαφύγει όταν ο δολοφόνος επανεμφανίζεται...

Μέτριο σενάριο, πολλές απιθανότητες, μέτριες ηθοποιίες, κακοί διάλογοι... όλα συντρέχουν για να συμβάλλουν στη γενική μετριότητα του φιλμ. Το περίεργο είναι ότι, κατά τη γνώμη μου, όλα αυτά υπήρχαν ανέκαθεν στο έργο του 82χρονου πλέον σκηνοθέτη. Απλώς σε κάποιες ταινίες του ήταν λιγότερο εμφανή ή καλύπτονταν από την εντυπωσιακή εικόνα. Το συγκεκριμένο δεν συγκαταλέγεται σ' αυτά. Υπάρχουν μάλιστα στιγμές που προκαλεί ακούσιο γέλιο (όπως αυτή με το τέρμα του λεωφορείου σε άγνωστο μέρος στου διαόλου τη μάνα μέσα στα μαύρα μεσάνυχτα, όπου η τυφλή πρωταγωνίστρια κατεβαίνει και... τι έχει μπροστά της; Έναν πάγκο που πουλά μαύρα γυαλιά νυχτιάτικα. Αυτό ακριβώς που ήθελε!) Και άλλα τέτοια.

Πάντως ταινίες σαν αυτή επιβεβαιώνουν τη μάλλον αρνητική εικόνα που έχω γενικά για το έργο του ιταλού καλτ (αναμφισβήτητα) δημιουργού. Α, για να παρηγορηθείτε (ίσως) η αγαπημένη σε πολλούς κόρη του Asia Argento κρατά τον δεύτερο ρόλο.

ΦΑΝΤΑΣΜΑΤΑ ΠΑΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΠΟΛΛΑ ΣΤΟ "THE OTHER CHILD"

Κι άλλο κορεάτικο φιλμ, κι άλλες τρομακτικές παρουσίες, απ' αυτές που βλέπεις με την άκρη του ματιού... "The Other Child" (2022), πρώτη ταινία του Jin-Young Kim.

Θρησκευόμενη (χριστιανική) οικογένεια με πάτερ φαμίλια πάστορα υιοθετεί παιδάκι με προβλήματα στην όραση, ουσιαστικά για να αντικαταστήσει το αγοράκι (τρίτο παιδί της οικογένειας) που πνίγηκε σε λίμνη. Το μισότυφλο όμως αγοράκι μπορεί να "βλέπει" περίεργα πράγματα... και κυρίως τη συχνή παρουσία του πνιγμένου αγοριού.

Καταλάβατε ίσως. Λίγο "Έκτη Αίσθηση", λίγο "Others", προσπάθεια δημιουργίας ατμόσφαιρας "υπόγειου" και υποβλητικού τρόμου, αποκαλύψεις για το παρελθόν και άλλα παρόμοια που έχουμε ξαναδεί συνθέτουν το φιλμ αυτό. Φοβάμαι όμως δίχως ιδιαίτερη επιτυχία. Εντάξει, κάτι πάει να γίνει με την ατμόσφαιρα, νομίζω όμως ότι η σεναριακή διαχείριση της όλης ιστορίας είναι - ας το πω κομψά - αμήχανη. Κάπου δεν καταλαβαίνεις αν το φάντασμα είναι "κακό" ή απλώς δυστυχισμένο, τα νέα στοιχεία προστίθενται άγαρμπα και άλλα παρόμοια, συν η σχετικά μεγάλη διάρκεια, με κάνουν τελικά να πιστεύω ότι, ακόμα κι αν είσαστε φίλοι του ατμοσφαιρικού τρόμου, δεν θα χάσετε πολλά αν δεν το δείτε. Εξ άλλου έχετε δει πολλά παρόμοια κι αυτό αποτελεί κάπως συνονθύλευμα από προϋπάρχουσες ιδέες. Τουλάχιστον δεν είναι σε καμία περίπτωση απ' αυτά που προσπαθούν να σε τρομάξουν είτε με συνεχή "μπου!" είτε με τη χρήση ψηφιακών εφέ με ανήκουστα τέρατα και σπλατεριές.

"PROJECT WOLF HUNTING" : ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ ΑΝ ΑΝΤΕΞΕΤΕ ΤΟ ΣΠΛΑΤΕΡ ΤΟΥ

Μια ομάδα από εξαιρετικά επικίνδυνους και αδίστακτους κορεάτες κακοποιούς πρέπει να μεταφερθεί από τις Φιλιππίνες, όπου κρατούνται, στη Νότια Κορέα. Για το σκοπό αυτό ναυλώνεται ένα πλοίο με συνοδεία πάνοπλων αστυνομικών και κάθε λογής μέτρα ασφάλειας. Ωστόσο τίποτα δεν θα πάει σύμφωνα με το σχέδιο και όλα θα καταλήξουν σε λουτρό αίματος. Κι όμως, ακόμα βρισκόμαστε στα μισά της ταινίας...

Αυτά - και άλλα πολλά - συμβαίνουν στο κορεάτικο φιλμ "Project Wolf Hunting" (Neugdaesanyang ο κορεάτικος τίτλος) που γύρισε το 2022 ο Hongsun Kim. Είναι καλογυρισμένο και κρύβει - σεναριακά - πολλά μυστικά που δεν μπορείτε να φανταστείτε. Πρωτότυπο φιλμ, που ξεκινά ως ταινία ακατάσχετης βίας για να κάνει ένα απροσδόκητο γύρισμα και να μετατραπεί σε φιλμ επιστημονικής φαντασίας! Predator, Frankenstein και διάφορα άλλα συνυπάρχουν με το κλασικό μοτίβο της ναυτικής ανταρσίας. 

Προσοχή όμως! Παρ΄όλα τα παραπάνω ενδιαφέροντα σας προειδοποιώ: Η ταινία δεν είναι για όλους! Πρόκειται για μια από τις πιο αιματοβαμμένες και σπλάτερ ταινίες που έχω δει. Από την αρχή ως το τέλος (είναι και γεμάτες 2 ώρες) το αίμα κυλά άφθονο, τα μέλη - κεφάλια, χέρια και ό,τι φανταστείτε - εκσφενδονίζονται με ταχύτητα πολυβόλου προς όλες τις κατευθύνσεις. Η οθόνη παραμένει επί δύο σχεδόν ώρες κατακόκκινη. Βουνό τα πτώματα... 

Ωστόσο... - άλλο ένα στοιχείο στα συν του φιλμ - κανείς δεν μπορεί να μαντέψει ποιος θα πεθάνει. Από την αρχή ο θεατής φαντάζεται ότι ο τάδε από το πολυπρόσωπο καστ θα είναι ο "καλός" και ο δείνα ο "κακός" που θα συγκρουστούν στο τέλος. Λάθος. Από τα μισά όλοι οι (πιθανοί) πρωταγωνιστές έχουν... καταναλωθεί και πάμε γι' άλλους. Θα περάσει πολλή ώρα για να αντιληφθείτε ποιος/α  είναι ο/η ήρωας...

Αυτά. Αρκετά πρωτότυπο, όπως σας είπα... αλλά δέστε το με δική σας ευθύνη. Σας προειδοποίησα!

ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΟ "BRIGHTWOOD" ΚΥΡΙΟΛΕΚΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΤΙΠΟΤΑ...

 

Να που για μια ακόμα φορά επιβεβαιώνεται περίτρανα ότι το τελευταίο πράγμα που χρειάζεται για να γίνει μια καλή ταινία είναι τα εντυπωσιακά εφέ και οι πανάκριβες υπερπαραγωγές. Το 2022 η πρώτη μεγάλου μήκους του Dane Elcar "Brightwood" θα μπορούσε να έχει γίνει από οποιονδήποτε με μία κάμερα, ένα στοιχειώδες συνεργείο από φίλους και ένα ζευγάρι επίσης φίλων για πρωταγωνιστές (και μοναδικούς ηθοποιούς). Κι όμως είναι πραγματικά ενδιαφέρουσα.

Ένα ζευγάρι 30τόσων ετών, που είναι μαζί για χρόνια και η σχέση τους έχει φθαρεί μάλλον ανεπανόρθωτα, κάνουν τζόκινγκ σε ένα συνηθισμένο πάρκο κοντά στην πόλη, που περιλαμβάνει και μια λίμνη, ενώ ταυτόχρονα καβγαδίζουν. Κι επειδή, ενώ προχωράνε ευθεία, αλλά κάθε λίγο βρίσκονται στο ίδιο σημείο, αντιλαμβάνονται αργά και βασανιστικά ότι έχουν πέσει σε κάποια λούπα χώρου (;), χρόνου (;), τι; Είναι πλέον ζήτημα χρόνου τα πάντα να μετατραπούν σε απερίγραπτο εφιάλτη.

Το φιλμ οικοδομεί μεθοδικά και με θαυμάσιο τρόπο το βαθμιαίο πέρασμα από την απόλυτα ρεαλιστική, τετριμμένη αρχή στον απόλυτο εφιάλτη, ο οποίος μάλιστα γίνεται όλο και χειρότερος όσο περνά ο χρόνος (περνά άραγε ή βραχυκυκλώνεται διαρκώς;). Δεν θα μάθουμε ποτέ γιατί συμβαίνει αυτό το μπέρδεμα του χωροχρόνου στο συγκεκριμένο σημείο, ούτε μας ενδιαφέρει άλλωστε, αλλά θα βουτάμε ολοένα και περισσότερο στον εφιάλτη και θα αποκαλύπτονται όλο και φρικτότερες πλευρές του φαινομένου - ή μάλλον των αποτελεσμάτων του. 

Αυτά σε πρώτο επίπεδο ανάγνωσης. Διότι σε δεύτερο έχουμε να κάνουμε με μια εξαιρετική αλληγορία της μάλλον αναπόφευκτης φθοράς στις σχέσεις του ζευγαριού, μετά από μακρόχρονη επαφή με τη ρουτίνα και την καθημερινότητα, ακόμα και τη μετατροπή του έρωτα όχι απλώς σε βαρεμάρα, αλλά ακόμα και σε αποστροφή. Να σημειώσω ότι όλο το "ρεαλιστικό" μέρος μιας ταινίας του φανταστικού (οι πρώτες σκηνές, οι διάλογοι, οι αντιδράσεις των δύο μπροστά σε όσα ανεξήγητα συμβαίνουν, η αργή συνειδητοποίηση της φρίκης της κατάστασης κλπ.)  δίνεται επίσης πειστικότατα (δίχως δηλαδή την πανταχού παρουσία στα φιλμ τρόμου του συνήθους ηλίθιου, που ενώ είναι χεσμένος από το φόβο του, παίρνει  - κατά προτίμηση - ένα κερί και κατεβαίνει ολομόναχος στο υπόγειο, απ' όπου ακούγονται φριχτοί ήχοι ή λάμψεις, για να δει τι συμβαίνει).

Μου άρεσε πολύ, δίχως να διαθέτει τίποτα τρομαχτικό ή παράξενο στην εικόνα (πιο μπανάλ δεν γίνεται). Αν υπάρχει έμπνευση καλά αποτελέσματα μπορούν να προκύψουν από το τίποτα.

"ATTACHMENT" Ή ΕΝΑΣ ΕΒΡΑΪΚΟΣ ΕΞΟΡΚΙΣΜΟΣ

Η πρώτη ταινία του δανού Gabriel Bier Gislason είναι το "Attachment" (Natten har ojne) του 2022, Είναι ένα φιλμ τρόμου, που διαθέτει και αρκετές ρομαντικές πινελιές.

Μια δανή που κάνει την κλόουν σε παιδικές συγκεντρώσεις γνωρίζει στην Κοπεγχάγη μια εβραία φοιτήτρια. Ερωτεύονται και, μια που τίποτα δεν την κρατά εκεί, η δανή την ακολουθεί στο Λονδίνο, όπου ζει εκείνη. Εκεί θα γνωρίσει την περίεργη μητέρα της, αλλά και όλη την εβραϊκή κοινότητα της περιοχής, μέρος των οποίων είναι ορθόδοξοι εβραίοι, καμπαλιστές, παράξενοι βιβλιοπώλες κ.ά. Σύντομα όλοι θα καταλάβουμε - και η ερωμένη της βεβαίως - ότι κάτι δεν πάει καλά τόσο με την κοπέλα όσο και με το σπίτι που ζουν...

Το φιλμ έχει αρκετό ενδιαφέρον καθώς βουτά στην εβραϊκή μυθολογία και παράδοση και, όπως έγραψα στον τίτλο, στήνει μια ιστορία που θυμίζει κάπως μια εκδοχή του "Εξορκιστή" φτιαγμένη από εβραίους. Δεν βασίζεται τόσο στο σασπένς και καθόλου στα διάφορα "μπου" που προσπαθούν να τρομάξουν εκβιαστικά τον θεατή. Είναι μάλλον αργό, δίνει αρκετό βάρος στη σχέση των δύο κοριτσιών, προσπαθεί να δημιουργήσει ατμόσφαιρα και μυστήριο από τον όλο (εβραϊκό) περίγυρο και γενικώς δεν είναι μια συνηθισμένη ταινία τρόμου - και κάθε άλλο παρά αμερικανοτραφής. Ενδιαφέρουσα κατά τη γνώμη μου, αλλά όχι και κάτι συγκλονιστικό.

"EMERGENCY DECLARATION Ή ΑΕΡΟΠΛΑΝΑ ΚΑΙ ΚΟΡΕΑΤΙΚΕΣ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΕΣ

 

Το "Emergency Declaration" ("Bisang seoneon" για να φρεσκάρετε λίγο τα κορεάτικά σας) είναι ένα κορεάτικο φιλμ που γύρισε το 2021 ο Han-Jae Rim. Στη χώρα της έγινε μια από τις μεγαλύτερες επιτυχίες στην ιστορία του κινηματογράφου της (άκουσα, νομίζω ότι είναι η 8η εμπορικότερη όλων των εποχών).

Ένας ψυχοπαθής επιβιβάζεται στην γεμάτη κόσμο πτήση Σεούλ - Χονολουλού και εξαπολύει έναν θανατηφόρο ιό που επωάζεται ταχύτατα, τον οποίο έχει κλέψει από εργαστήριο, με σκοπό να καταρρίψει το σκάφος. Το μεγάλο πρόβλημα είναι ότι δεν υπάρχει το παραμικρό περιθώριο διαπραγματεύσεων μαζί του αφού, απλούστατα, και ο ίδιος είναι έτοιμος να πεθάνει μαζί με τους επιβάτες.

Κλειστοφοβικό θρίλερ που διαδραματίζεται σε δύο επίπεδα: Παρακολουθούμε εναλλάξ όσα εφιαλτικά συμβαίνουν στο αεροπλάνο και τις προσπάθειες μιας ομάδας στο έδαφος με επικεφαλής έναν αστυνομικό και μία... υπουργό να σώσουν ό,τι μπορούν. Φυσικά το σασπένς υπάρχει από την αρχή ως το τέλος, το φιλμ είναι καλογυρισμένο, αλλά δεν μπορώ να πω ότι μου άρεσε. Αντίθετα, ήταν τόσα τα κλισέ και οι "αμερικανιές" (που έμοιαζε να τις εξαντλεί όσο δεν παίρνει), που μου άφησε τελικά κακή εντύπωση. Το πρώτο μέρος με κράτησε και με άγχωσε, μετά όμως το ξεχείλωνε - νομίζω - όλο και περισσότερο, και ιδιαίτερα προς το τέλος το όλο πράγμα μετατρεπόταν σχεδόν σε μελό. Προσθέστε και τα διάφορα απίστευτα που συμβαίνουν κατά τη διάρκεια της απόπειρας προσγείωσης (δεν σας αποκαλύπτω το αποτέλεσμα), τις διάφορες συμπτώσεις με τις σχέσεις επιβατών και "ομάδας εδάφους", την "καλή και γενναία" υπουργό (!) και τις δυόμιση περίπου ώρες διάρκειας και ίσως καταλάβετε γιατί μπούχτισα. Ίσως πάντως να αρέσει σε αρκετούς, αφού οι κορεάτες ξέρουν να κάνουν σινεμά.

Δύο παρατηρήσεις: α. Η ιδέα είναι κατ' ευθείαν εμπνευσμένη από την πανδημία. Νομίζω ότι θα δούμε πολλές ταινίες διεθνώς με ιούς, μολύνσεις και τα σχετικά. β. Σεναριακό ενδιαφέρον έχει το παλιό και κλασικό δίλημμα που τίθεται κι εδώ : Θυσιάζεις εν ψυχρώ κάποιους προκειμένου να σώσεις περισσότερους ή όχι;